Shloka 22
Bhārgava’s Resolve after His Father’s Slaying
Parashurama’s Vow against the Kshatriyas
Devanagari script
ततस्ते भग्नसंकल्पा हतस्वबलवाहनाः / हतशिष्टा नृपतयो दुद्रुवुः सर्वतोदिशम्
Transliteration
tataste bhagnasaṃkalpā hatasvabalavāhanāḥ / hataśiṣṭā nṛpatayo dudruvuḥ sarvatodiśam
Translation
Alors ces rois, le dessein brisé, leur force et leurs montures anéanties, les survivants s’enfuirent en courant vers toutes les directions.
Word by Word
ततःthen, thereafter
ततः:
सम्बन्ध (सम्बन्ध/Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formअव्यय; अव्यय-प्रकारः: अव्यय-क्रियाविशेषण (adverb)
तेthey
ते:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन (Plural); सर्वनाम
भग्नसंकल्पाःwith broken resolve
भग्नसंकल्पाः:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeAdjective
Rootभग्न + संकल्प (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे प्रथमा (1st), बहुवचन; तत्पुरुष-समासः (कर्मधारय-भावः: 'भग्नः संकल्पः येषाम्' इति विशेषण); meaning: whose resolve is broken
हतस्वबलवाहनाःwhose own forces and vehicles were slain
हतस्वबलवाहनाः:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeAdjective
Rootहत + स्व + बल + वाहन (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे प्रथमा (1st), बहुवचन; तत्पुरुष-समासः (षष्ठी-तत्पुरुष: 'स्वबलवाहनानि हतानि येषाम्'); meaning: whose own troops and mounts are slain
हतशिष्टाःreduced to remnants (survivors only)
हतशिष्टाः:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeAdjective
Rootहत + शिष्ट (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे प्रथमा (1st), बहुवचन; तत्पुरुष-समासः (कर्मधारय: 'हताः शिष्टाः'—the remaining ones were slain/only remnants left); contextually: reduced to remnants
नृपतयःkings
नृपतयः:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootनृपति (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन
दुद्रुवुःfled, ran away
दुद्रुवुः:
क्रिया (Kriyā/Verb)
TypeVerb
Rootद्रु (धातु)
Formलिट् (Perfect/परोक्षभूत), प्रथमपुरुष (3rd), बहुवचन; परस्मैपदम्
सर्वतःfrom all sides
सर्वतः:
अधिकरण (Adhikaraṇa/Locative sense)
TypeIndeclinable
Rootसर्वतः (अव्यय)
Formअव्यय; अव्यय-प्रकारः: क्रियाविशेषण (adverb)
दिशम्direction
दिशम्:
अधिकरण (Adhikaraṇa/Direction as locus)
TypeNoun
Rootदिश् (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; दिक्-शब्दस्य रूपम्