Previous Verse
Next Verse

Shloka 44

Dakṣa’s Daughters, Cosmic Lineages, and the Population of the Three Worlds

त्वष्टुर्दैत्यात्मजा भार्या रचना नाम कन्यका । सन्निवेशस्तयोर्जज्ञे विश्वरूपश्च वीर्यवान् ॥ ४४ ॥

tvaṣṭur daityātmajā bhāryā racanā nāma kanyakā sanniveśas tayor jajñe viśvarūpaś ca vīryavān

Racanā, fille des Daityas, devint l’épouse du Prajāpati Tvaṣṭā. Par sa semence, elle enfanta deux fils très puissants, Sanniveśa et Viśvarūpa.

त्वष्टुःof Tvaṣṭṛ
त्वष्टुः:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive)
TypeNoun
Rootत्वष्टृ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), एकवचन
दैत्यात्मजाDaitya-born (daughter of a Daitya)
दैत्यात्मजा:
Visheshana (विशेषण/Qualifier)
TypeAdjective
Rootदैत्य + आत्मजा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (daughter of a Daitya), विशेषण (qualifying भāryā)
भार्याwife
भार्या:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootभार्या (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन
रचनाRacanā
रचना:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootरचना (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; नाम (proper name)
नामnamed
नाम:
Sambandha (सम्बन्ध/Marker)
TypeIndeclinable
Rootनाम (अव्यय)
Formनामार्थक अव्यय (indeclinable meaning 'named')
कन्यकाmaiden/daughter
कन्यका:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootकन्यका (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; विधेय (apposition)
सन्निवेशःSanniveśa
सन्निवेशः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootसन्निवेश (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन
तयोःof the two
तयोः:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी (6th/Genitive), द्विवचन
जज्ञेwas born
जज्ञे:
Kriyā (क्रिया/Verb)
TypeVerb
Rootजन् (धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन, आत्मनेपद
विश्वरूपःViśvarūpa
विश्वरूपः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootविश्व + रूप (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; कर्मधारय (having universal form), नाम (proper name)
and
:
Sambandha (सम्बन्ध/Connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक अव्यय (conjunction)
वीर्यवान्powerful/possessing vigor
वीर्यवान्:
Visheshana (विशेषण/Qualifier)
TypeAdjective
Rootवीर्यवत् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; विशेषण (qualifying विश्वरूपः)
T
Tvaṣṭā
R
Racanā
S
Sanniveśa
V
Viśvarūpa
D
Daityas

FAQs

Racanā is described here as Tvaṣṭā’s wife, a maiden born in a Daitya family, and the mother of Sanniveśa and the powerful Viśvarūpa.

This verse identifies Viśvarūpa as a mighty son of Tvaṣṭā and Racanā, placing him within the genealogy central to the Canto 6 narrative.

It highlights that destiny and relationships can cross social or opposing lineages, reminding us to see life’s outcomes as part of a larger divine arrangement rather than only external labels.