Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 24

Devanagari script

एतत्ते सर्वमाख्यातं यन्मां त्वं परिपृच्छसि । तच्छ्रुत्वा सा विशालाक्षी त्रपयाऽधो मुखी तथा । आसीत्तूष्णीं तदा देवी श्रुत्वा वाक्यं च तादृशम्

Transliteration

etatte sarvamākhyātaṃ yanmāṃ tvaṃ paripṛcchasi | tacchrutvā sā viśālākṣī trapayā'dho mukhī tathā | āsīttūṣṇīṃ tadā devī śrutvā vākyaṃ ca tādṛśam

Translation

«Todo esto te ha sido declarado, según lo que me preguntaste». Al oírlo, la dama de grandes ojos, avergonzada, bajó el rostro; y la reina quedó entonces en silencio, tras escuchar tales palabras.

Word by Word

• एतत्: this
• एतत्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: एतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग (Neuter), प्रथमा/द्वितीया (Nom./Acc.), एकवचन (Singular); सर्वनाम

• ते: to you
• ते: Sampradana (Recipient/सम्प्रदान)
• Type: Noun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: चतुर्थी-विभक्ति (Dative), एकवचन (Singular); सर्वनाम

• सर्वम्: all
• सर्वम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: सर्व (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग (Neuter), प्रथमा/द्वितीया (Nom./Acc.), एकवचन (Singular)

• आख्यातम्: told/declared
• आख्यातम्: Kriya (Predicate/क्रिया)
• Type: Adjective
• Root: आ-ख्या (धातु) + क्त (कृदन्त-प्रत्यय)
• Form: भूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle, क्त), नपुंसकलिङ्ग (Neuter), प्रथमा/द्वितीया (Nom./Acc.), एकवचन (Singular)

• यत्: which
• यत्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग (Neuter), द्वितीया-विभक्ति (Accusative), एकवचन (Singular); सम्बन्धसूचक (relative)

• माम्: me
• माम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: द्वितीया-विभक्ति (Accusative), एकवचन (Singular); सर्वनाम

• त्वम्: you
• त्वम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: प्रथमा-विभक्ति (Nominative), एकवचन (Singular); सर्वनाम

• परिपृच्छसि: you ask/inquire
• परिपृच्छसि: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: परि-प्रच्छ् (धातु)
• Form: लट्-लकार (Present), मध्यमपुरुष (2nd person), एकवचन (Singular); परस्मैपद

• तत्: that
• तत्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग (Neuter), द्वितीया (Accusative), एकवचन (Singular)

• श्रुत्वा: having heard
• श्रुत्वा: Purvakala (Prior action/पूर्वकाल)
• Type: Indeclinable
• Root: श्रु (धातु) + त्वा (क्त्वा-प्रत्यय)
• Form: क्त्वान्त-अव्यय (absolutive/gerund)

• सा: she
• सा: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग (Feminine), प्रथमा (Nominative), एकवचन (Singular); सर्वनाम

• विशालाक्षी: the wide-eyed woman
• विशालाक्षी: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: विशाल-अक्षि (प्रातिपदिक-द्वय)
• Form: बहुव्रीहि (विशाले अक्षिणी यस्याः), स्त्रीलिङ्ग (Feminine), प्रथमा (Nominative), एकवचन (Singular)

• त्रपया: with shame
• त्रपया: Karana (Cause/करण)
• Type: Noun
• Root: त्रपा (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग (Feminine), तृतीया-विभक्ति (Instrumental), एकवचन (Singular)

• अधः: down
• अधः: Sambandha (Adverbial/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: अधः (अव्यय)
• Form: अधोवाचक-अव्यय (downwards)

• मुखी: faced (having face)
• मुखी: Kriya (Predicative/क्रिया-विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: मुखिन्/मुखी (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग (Feminine), प्रथमा (Nominative), एकवचन (Singular); विशेषणम् (सा)

• तथा: thus
• तथा: Sambandha (Manner/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: तथा (अव्यय)
• Form: प्रकारवाचक-अव्यय (thus/so)

• आसीत्: was
• आसीत्: Kriya (Predicate/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: अस् (धातु)
• Form: लङ्-लकार (Imperfect), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन (Singular)

• तूष्णीम्: silently
• तूष्णीम्: Sambandha (Manner/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: तूष्णीम् (अव्यय)
• Form: भाववाचक-अव्यय (adverb: silently)

• तदा: then
• तदा: Kala (Time/काल)
• Type: Indeclinable
• Root: तदा (अव्यय)
• Form: कालवाचक-अव्यय (then)

• देवी: the lady/queen
• देवी: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: देवी (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग (Feminine), प्रथमा (Nominative), एकवचन (Singular)

• श्रुत्वा: having heard
• श्रुत्वा: Purvakala (Prior action/पूर्वकाल)
• Type: Indeclinable
• Root: श्रु (धातु) + त्वा (क्त्वा-प्रत्यय)
• Form: क्त्वान्त-अव्यय (absolutive/gerund)

• वाक्यम्: speech/statement
• वाक्यम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: वाक्य (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग (Neuter), द्वितीया (Accusative), एकवचन (Singular)

• च: and
• च: Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चयार्थक-अव्यय (and)

• तादृशम्: such/like that
• तादृशम्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: तादृश (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग (Neuter), द्वितीया (Accusative), एकवचन (Singular); विशेषणम् (वाक्यम्)

Speaker

Ṛṣi (unnamed narrator within the Prabhāsakṣetra-māhātmya dialogue)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: The wide-eyed queen lowers her face in shame after the sage finishes explaining; the court becomes still, emphasizing her silence and inward resolve.

Characters & Entities

• Devī (queen)
• Viśālākṣī (epithet)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Truthful spiritual counsel prompts humility; shame here signals awakening of conscience and readiness for dharmic change.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

The broader narrative belongs to Prabhāsa-kṣetra Māhātmya, though this verse is a dialogue reaction.

What ritualistic prescription is mentioned?

None in this verse.