Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 344

Devanagari script

इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीति साहस्र्यां संहितायां सप्तमे प्रभासखण्डे प्रथमे प्रभासक्षेत्रमाहात्म्येंऽशुमतीमाहात्म्ये जरद्गवेश्वरमाहात्म्यवर्णनंनाम चतुश्चत्वारिंशदुत्तरत्रिशततमोऽध्यायः

Transliteration

iti śrīskāṃde mahāpurāṇa ekāśīti sāhasryāṃ saṃhitāyāṃ saptame prabhāsakhaṇḍe prathame prabhāsakṣetramāhātmyeṃ'śumatīmāhātmye jaradgaveśvaramāhātmyavarṇanaṃnāma catuścatvāriṃśaduttaratriśatatamo'dhyāyaḥ

Translation

Así concluye, en el venerable Skanda Mahāpurāṇa—en la Saṃhitā de ochenta y un mil versos—el capítulo trescientos cuarenta y cuatro, titulado “Descripción de la Grandeza de Jaradgaveśvara”, en la séptima sección, el Prabhāsa Khaṇḍa, en la primera subdivisión, el Prabhāsa-kṣetra-māhātmya, dentro del Aṃśumatī-māhātmya.

Word by Word

• इति: thus
• इति: Sambandha/Particle (Textual marker/निपात)
• Type: Indeclinable
• Root: इति (अव्यय)
• Form: अव्यय; इति-निपात (quotative/closure marker)

• श्रीस्कांदे: in the revered Skanda (Purāṇa)
• श्रीस्कांदे: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: श्री + स्कन्द (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सप्तमी (7), एकवचन; समासः—कर्मधारयः (श्रीमान् स्कन्दः/स्कन्दसम्बन्धि)

• महापुराणे: in the Mahāpurāṇa
• महापुराणे: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: महā + पुराण (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7), एकवचन; समासः—कर्मधारयः (महच्च तत् पुराणम्)

• एकाशीति: eighty-one
• एकाशीति: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: एक + अशीतिः (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन; द्विगु-समासः (81)

• साहस्र्याम्: in the (eighty-one) thousand (collection)
• साहस्र्याम्: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: साहस्री (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, सप्तमी (7), एकवचन; संख्याविशेष-सम्बद्धा (in the collection of thousands)

• संहितायाम्: in the Saṃhitā
• संहितायाम्: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: संहिता (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, सप्तमी (7), एकवचन

• सप्तमे: in the seventh
• सप्तमे: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: सप्तम (प्रातिपदिक)
• Form: पुं/नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7), एकवचन; क्रमवाचक

• प्रभासखण्डे: in the Prabhāsa-khaṇḍa
• प्रभासखण्डे: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: प्रभास + खण्ड (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सप्तमी (7), एकवचन; समासः—षष्ठी-तत्पुरुषः (प्रभासस्य खण्डः)

• प्रथमे: in the first
• प्रथमे: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: प्रथम (प्रातिपदिक)
• Form: पुं/नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7), एकवचन; क्रमवाचक

• प्रभासक्षेत्रमाहात्म्ये: in the Māhātmya of Prabhāsa-kṣetra
• प्रभासक्षेत्रमाहात्म्ये: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: प्रभास + क्षेत्र + माहात्म्य (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7), एकवचन; समासः—षष्ठी-तत्पुरुषः (प्रभासक्षेत्रस्य माहात्म्यम्)

• अंशुमतीमाहात्म्ये: in the Māhātmya of Aṃśumatī
• अंशुमतीमाहात्म्ये: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: अंशुमती + माहात्म्य (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7), एकवचन; समासः—षष्ठी-तत्पुरुषः (अंशुमत्याः माहात्म्यम्)

• जरद्गवेश्वरमाहात्म्यवर्णनम्: the narration of the glory of Jaradgaveśvara
• जरद्गवेश्वरमाहात्म्यवर्णनम्: Karma-samānādhikaraṇa/Predicate (Title apposition/समानााधिकरण)
• Type: Noun
• Root: जरद्गवेश्वर + माहात्म्य + वर्णन (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), एकवचन; बहुपद-षष्ठी-तत्पुरुषः (जरद्गवेश्वरस्य माहात्म्यस्य वर्णनम्)

• नाम: named
• नाम: Sambandha/Particle (Naming/नामार्थक)
• Type: Indeclinable
• Root: नाम (अव्यय)
• Form: अव्यय; नाम-निपात (entitled/called)

• चतुश्चत्वारिंशदुत्तरत्रिशततमः: the 344th
• चतुश्चत्वारिंशदुत्तरत्रिशततमः: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: चतुः + चत्वारिंशत् + उत्तर + त्रिशत + तम (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन; संख्यावाचक-समासः (त्रिशत् + चतुश्चत्वारिंशदुत्तर = 344) + तम-प्रत्यय (ordinal)

• अध्यायः: chapter
• अध्यायः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: अध्याय (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन

Speaker

Narrator/Redactor (Purāṇic colophon)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Jaradgaveśvara (as chapter subject)

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: A manuscript colophon scene: a scribe completes a palm-leaf/folio, with a small Śiva-liṅga vignette and a marginal map-like emblem of Prabhāsa; the chapter title is prominently inscribed.

Characters & Entities

• Skanda Mahāpurāṇa
• Prabhāsa Khaṇḍa
• Prabhāsa-kṣetra-māhātmya
• Aṃśumatī-māhātmya
• Jaradgaveśvara

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

It functions as a colophon, preserving the textual lineage and location of the māhātmya within the Skanda Purāṇa.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Jaradgaveśvara in Prabhāsa Kṣetra (named as the chapter’s subject).

What ritualistic prescription is mentioned?

None; this is a chapter-ending bibliographic marker.