Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 14

Devanagari script

तेनोक्तं देवराजेन प्रेषितोऽहं तवांतिकम् । तस्मात्कुरु समालोकं विजने त्वं मया सह

Transliteration

tenoktaṃ devarājena preṣito'haṃ tavāṃtikam | tasmātkuru samālokaṃ vijane tvaṃ mayā saha

Translation

Así instruido por el rey de los dioses, he sido enviado a tu presencia. Por ello, ven: encuéntrate conmigo y hablemos en un lugar apartado y silencioso.

Word by Word

• तेन: by him
• तेन: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, तृतीया, एकवचन (instrumental sg.)

• उक्तम्: said/commanded
• उक्तम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Adjective
• Root: वच् (धातु) + क्त (कृदन्त)
• Form: भूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle); नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन (neuter nom./acc. sg.)

• देवराजेन: by the king of gods (Indra)
• देवराजेन: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: देवराज (प्रातिपदिक)
• Form: कर्मधारय (देवः राजेव/देवानां राजा); पुंलिङ्ग, तृतीया, एकवचन (masc. instrumental sg.)

• प्रेषितः: sent
• प्रेषितः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: प्र-इष्/प्रेष् (धातु) + क्त (कृदन्त)
• Form: भूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle); पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन (masc. nom. sg.)

• अहम्: I
• अहम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: उत्तमपुरुष-सर्वनाम; प्रथमा, एकवचन (nom. sg.)

• तव: your
• तव: Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: मध्यमपुरुष-सर्वनाम; षष्ठी, एकवचन (gen. sg.)

• अन्तिकम्: near (to your presence)
• अन्तिकम्: Gati/Karma (Goal/गति-कर्म)
• Type: Noun
• Root: अन्तिक (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन (neuter acc. sg.); गत्यर्थे (to the vicinity)

• तस्मात्: therefore
• तस्मात्: Hetu (Cause/हेतु)
• Type: Indeclinable
• Root: तस्मात् (अव्यय/तद्-तसिल्)
• Form: तसिल्-प्रत्ययान्त अव्यय (ablatival adverb: therefore/from that)

• कुरु: do/make
• कुरु: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: कृ (धातु)
• Form: लोट् (आज्ञार्थ/imperative), मध्यमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद

• समालोकम्: a look/inspection
• समालोकम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: सम्-आ-लोक (धातु) से निष्पन्न 'समालोक' (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन (masc. acc. sg.); ‘समालोकं कुरु’ इति कर्म

• विजने: in a solitary place
• विजने: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Adjective
• Root: विजन (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन (neuter loc. sg.); स्थानविशेषण

• त्वम्: you
• त्वम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: मध्यमपुरुष-सर्वनाम; प्रथमा, एकवचन (nom. sg.)

• मया: with me/by me
• मया: Sahakari (Accompaniment/सहकारी)
• Type: Noun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: उत्तमपुरुष-सर्वनाम; तृतीया, एकवचन (instr. sg.)

• सह: together with
• सह: Sahakari (Accompaniment/सहकारी)
• Type: Indeclinable
• Root: सह (अव्यय)
• Form: सहार्थक-अव्यय (postposition: with)

Speaker

Dūta (Envoy/Messenger; contextually speaking to Rāma)

Visual Art Cues

Scene: A radiant envoy of Indra approaches Rāma, delivering a message; the envoy gestures toward a secluded grove or chamber for confidential conversation.

Characters & Entities

• Indra (Devarāja)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Divine counsel and dharmic decisions are sometimes framed as requiring discretion, emphasizing responsibility in speech and action.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

No specific tīrtha is referenced in this verse.

What ritualistic prescription is mentioned?

None; it concerns a summons to a private meeting.