Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 31

Devanagari script

न सूक्ष्ममपि संप्राप्तं छिद्रं तेन दुरात्मना । वसिष्ठविहिता रक्षा सत्रे तस्य महीपतेः

Transliteration

na sūkṣmamapi saṃprāptaṃ chidraṃ tena durātmanā | vasiṣṭhavihitā rakṣā satre tasya mahīpateḥ

Translation

Ni la falta más sutil pudo hallar aquel de mente perversa, pues la protección ordenada por Vasiṣṭha guardaba el satra sacrificial del rey.

Word by Word

• न: not
• न: Sambandha (Negation/निषेध)
• Type: Indeclinable
• Root: न (अव्यय)
• Form: अव्यय; निषेध-निपातः (negation particle)

• सूक्ष्मम्: even subtle
• सूक्ष्मम्: Karma (Object qualifier/कर्म)
• Type: Adjective
• Root: सूक्ष्म (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/कर्म), एकवचन; विशेषणम् (छिद्रम्)

• अपि: even
• अपि: Sambandha (Particle/निपात)
• Type: Indeclinable
• Root: अपि (अव्यय)
• Form: अव्यय; अवधान/समुच्चयार्थक-निपातः (particle: even/also)

• संप्राप्तम्: was obtained/found
• संप्राप्तम्: Kriya (Predicative participle/कृदन्त-क्रिया)
• Type: Verb
• Root: सम्-प्र-आप् (धातु)
• Form: क्त (past passive participle), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया एकवचन; कर्मणि प्रयोगे ‘प्राप्तम्’ = obtained/found

• छिद्रम्: a flaw
• छिद्रम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: छिद्र (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st/कर्ता), एकवचन

• तेन: by him
• तेन: Karana (Agent-instrumental/तृतीया)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/करण), एकवचन; सर्वनाम

• दुरात्मना: by the wicked one
• दुरात्मना: Karana (Instrumental/तृतीया)
• Type: Noun
• Root: दुरात्मन् (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/करण), एकवचन; विशेषणवत् (तेन इत्यस्य)

• वसिष्ठविहिता: ordained by Vasiṣṭha
• वसिष्ठविहिता: Karta (Subject qualifier/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: वसिष्ठ + विहित (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/कर्ता), एकवचन; विशेषणम् (रक्षा); समासः: तत्पुरुष (वसिष्ठेन विहिता)

• रक्षा: protection, safeguard
• रक्षा: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: रक्षा (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/कर्ता), एकवचन

• सत्रे: in the sacrificial session
• सत्रे: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: सत्र (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/अधिकरण), एकवचन

• तस्य: of him
• तस्य: Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/सम्बन्ध), एकवचन; सर्वनाम

• महीपतेः: of the king
• महीपतेः: Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: महीपति (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/सम्बन्ध), एकवचन

Speaker

Narrator (contextual; likely Sūta/Lomaharṣaṇa)

Visual Art Cues

Scene: Vasiṣṭha stands near the yajña-fire, right hand raised in blessing; a luminous protective circle surrounds the satra. The rākṣasa recoils, unable to detect any breach.

Characters & Entities

• Vasiṣṭha
• Mahīpati (king)
• Durātman (unspecified antagonist)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

A rite performed under the guidance of a realized ṛṣi is shielded; spiritual authority protects dharma from corruption.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

The broader Tīrthamāhātmya section is the setting; this verse itself focuses on yajña-protection rather than naming a tīrtha.

What ritualistic prescription is mentioned?

Rakṣā (protective safeguarding) instituted by Vasiṣṭha for the satra.