Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 46

Devanagari script

एवं सत्यप्रभावेन त्रिरुक्तेन द्विजन्मनाम् । शिवस्य पश्यतो लिङ्गं पतितं धरणीतले

Transliteration

evaṃ satyaprabhāvena triruktena dvijanmanām | śivasya paśyato liṅgaṃ patitaṃ dharaṇītale

Translation

Así, por el poder de la verdad—proclamada tres veces por los dos veces nacidos—el Liṅga cayó sobre la faz de la tierra, mientras Śiva lo contemplaba.

Word by Word

• एवम्: thus
• एवम्: Sambandha (Adverbial/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: evam (अव्यय)
• Form: अव्यय; प्रकार/रीति-वाचक क्रियाविशेषण (adverb of manner: "thus")

• सत्य-प्रभावेन: by the power of truth
• सत्य-प्रभावेन: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: satya (प्रातिपदिक) + prabhāva (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग; तृतीया (3rd/करण), एकवचन; तत्पुरुष-समास (सत्यस्य प्रभावः)

• त्रिरुक्तेन: by the thrice-uttered (utterance)
• त्रिरुक्तेन: Karana (Instrument/करण)
• Type: Adjective
• Root: triḥ (अव्यय/संख्या) + ukta (कृदन्त; √vac/वच्)
• Form: नपुंसकलिङ्ग/पुंलिङ्ग; तृतीया (3rd/करण), एकवचन; भूतकृदन्त (क्त); अर्थः "thrice-uttered"

• द्विजन्मनाम्: of the twice-born (Brahmins)
• द्विजन्मनाम्: Shashthi-Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: dvi (संख्या) + janman (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग; षष्ठी (6th/सम्बन्ध), बहुवचन; तत्पुरुष-समास (द्विः जन्म यस्य) = द्विज; यहाँ द्विजन्मन्-शब्दः

• शिवस्य: of Śiva
• शिवस्य: Shashthi-Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: śiva (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग; षष्ठी (6th/सम्बन्ध), एकवचन

• पश्यतः: while (he was) seeing
• पश्यतः: Shashthi-Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
• Type: Adjective
• Root: paśyat (कृदन्त; √dṛś/दृश्)
• Form: पुंलिङ्ग; षष्ठी (6th/सम्बन्ध), एकवचन; वर्तमानकृदन्त (शतृ) "seeing"; शिवस्य विशेषणम्

• लिङ्गम्: the liṅga
• लिङ्गम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: liṅga (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग; द्वितीया (2nd/कर्म), एकवचन

• पतितम्: fallen
• पतितम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Adjective
• Root: patita (कृदन्त; √pat/पत्)
• Form: नपुंसकलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; भूतकृदन्त (क्त) "fallen"; लिङ्गम् इति विशेष्यस्य विशेषणम्

• धरणी-तले: on the surface of the earth
• धरणी-तले: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: dharaṇī (प्रातिपदिक) + tala (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग; सप्तमी (7th/अधिकरण), एकवचन; तत्पुरुष-समास (धरण्याः तलम्)

Speaker

Narrator

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Revā-tīrtha (contextual) / Liṅga-pāta-sthāna (implied)

Type: kshetra

Skanda Dialogue

Listener: null

Visual Art Cues

Scene: A radiant Śiva-liṅga, dislodged by the thrice-proclaimed truth of brāhmaṇas, descends and touches the earth while Śiva witnesses—an instant of sacral grounding and cosmic astonishment.

Characters & Entities

• Śiva
• Liṅga
• Brāhmaṇas

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Truth, especially when solemnly affirmed, is depicted as a cosmic force; Śaiva narrative presents reality responding to dharmic speech (satya).

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

The verse does not name a tīrtha; it contributes to the Revā Khaṇḍa’s larger sacred topography connected with Śiva and the Revā/Narmadā.

What ritualistic prescription is mentioned?

No direct prescription; it describes the effect of a thrice-uttered satya-vākya (truth-assertion).