Jyotiṣa-śāstra Saṅgraha: Threefold Division, Gaṇita Methods, Muhūrta, and Planetary Reckoning
छाया श्रृङ्गोन्नतियुती पातसाधानमीरितम् । जातके राशिभेदाश्च ग्रहयोनिश्च योनिजम् ॥ ४ ॥
chāyā śrṛṅgonnatiyutī pātasādhānamīritam | jātake rāśibhedāśca grahayoniśca yonijam || 4 ||
Se han expuesto los procedimientos que emplean la sombra (gnomon), el instrumento semejante a un cuerno y las mediciones de elevación para determinar el «pāta» (caída/declinación astronómica). También en el jātaka (carta natal) se explican las distinciones de los rāśi (signos del zodíaco), los orígenes planetarios (graha-yoni) y lo nacido de esos orígenes (yoni-ja).
Sanatkumara (teaching Narada)
Vrata: none
Primary Rasa: shanta
Secondary Rasa: adbhuta
It frames Jyotiṣa as a disciplined, measurable Vedāṅga—linking precise astronomical calculation (shadow/elevation) with responsible interpretation in a jātaka, supporting dharma-guided living within Mokṣa-oriented teaching.
Indirectly: by emphasizing accurate knowledge and right discernment in life-decisions, it supports a sattvic, dharma-aligned life that can be dedicated to Vishnu-bhakti without superstition or error.
Jyotiṣa Vedāṅga—use of chāyā (shadow/gnomon) and elevation measurements to compute astronomical parameters (pāta), and applying rāśi distinctions and graha-yoni classifications in birth-chart interpretation.