Shloka 263
नारायणास्त्र-शमनं द्रौणि-प्रहारश्च
Pacification of the Nārāyaṇāstra and Drauni’s Renewed Assault
कालरात्रिनिभा हासीद् घोररूपा भयानका । भरतश्रेष्ठ) स्वभावसे ही भयंकर दिखायी देनेवाला आकाश उस समय और भी घोरतर हो उठा। युद्धभूमिमें शोभा पानेवाले योद्धाओंके लिये वह घोर एवं भयानक रात्रि कालरात्रिके समान प्रतीत होती थी
kālarātrinibhā hāsīd ghorarūpā bhayānakā | bharataśreṣṭha svabhāvata eva bhayaṅkaradarśanīyaṃ nabhas tadā bhūya eva ghorataraṃ babhūva | yuddhabhūmau śobhāṃ prāptānāṃ yodhānāṃ sā ghorā bhayānakā rātriḥ kālarātryā iva pratibhāti sma |
Dijo Sañjaya: “La noche parecía Kālarātri en persona: terrible de figura, espantosa. Oh el mejor de los Bharatas, el cielo, ya de por sí temible por su propia naturaleza, se volvió entonces aún más pavoroso. Para los guerreros que buscaban gloria en el campo de batalla, aquella noche sombría y aterradora se mostró como Kālarātri: presagio de destrucción que oscurecía la vista y el ánimo en medio de la violencia de la guerra.”
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse underscores how war distorts the moral and psychological world: even nature appears as an omen of destruction. It hints that when violence and adharma intensify, fear and foreboding pervade, reminding listeners that actions in war carry grave consequences beyond immediate victory.
Sañjaya reports to Dhṛtarāṣṭra that the battlefield night became extraordinarily terrifying. The sky itself seemed more dreadful, and the night felt like Kālarātri—signaling impending slaughter and heightening the warriors’ sense of doom amid ongoing combat.