Adhyaya 9

Verse 1

इति श्रीब्रह्माण्डे महापुराणे वायुप्रोक्ते मध्यभागे तृतीय उपोद्धातपादे ऋषिवंशवर्णनं नामाष्टमो ऽध्यायः // ८// ऋषय ऊचुः कथं द्विवारावुत्पन्ना भवानी प्राक्सती तु या / आसीद्दाक्षायणी पूर्वमुमा कथमजायत

Así, en el Śrī Brahmāṇḍa Mahāpurāṇa, proclamado por Vāyu, en la sección media, en el tercer upoddhāta-pāda, concluye el octavo capítulo llamado «Descripción de los linajes de los rishis». Los rishis dijeron: «¿Cómo nació dos veces Bhavānī, que antes fue Satī? La que antaño fue Dākṣāyaṇī, ¿cómo llegó a nacer como Umā?»

Verse 2

मेनायां पितृकन्यायां जनयञ्छैलराट् स्वयम् / के वै ते पितरो नाम येषां मेना तु मानसी

En Mena, hija de los Pitri, el rey de las montañas engendró por sí mismo descendencia. ¿Quiénes son esos Pitri, cuáles son sus nombres, de quienes Mena es llamada hija nacida de la mente?

Verse 3

मैनाकश्चैव दोहित्रो दौहित्री च तथा ह्युमा / एकपर्णा तथा चैव तथा चैवैकपाटला

Maināka fue el nieto, y la nieta fue Umā; asimismo Ekaparṇā, y del mismo modo Ekapāṭalā.

Verse 4

गङ्गा चापि सरिच्छ्रेष्ठा सर्वासां पूर्वजा तथा / सर्वमेतत्वयोद्दिष्टं निर्देशं तस्य नो वद

También el Ganges, el mejor de los ríos, y el primero entre todos. Todo esto lo has indicado; ahora dinos con claridad su precisa identificación.

Verse 5

श्रोतुमिच्छामि भद्रं ते श्राद्धस्य च विधिं परम् / पुत्राश्च के स्मृतास्तेषां कथं च पितरस्तु ते

Sea para ti lo auspicioso; deseo oír el rito supremo del Śrāddha. ¿Quiénes son recordados como sus hijos, y cómo son ellos los Pitri?

Verse 6

कथं वा ते समुत्पन्नाः किंना मानः किमात्मकाः / स्वर्गे वै पितरो ह्येते देवानामपि देवताः

¿Cómo surgieron, cuál es su dignidad y cuál es su naturaleza? En el cielo, estos Pitri son divinidades incluso para los dioses.

Verse 7

एवं वेदितुमिच्छामि पितॄणां सर्गमुत्तममा / यथा च दत्तमस्माभिः सार्द्धं प्रीणाति वै पितॄन्

Deseo conocer la excelsa génesis de los Pitṛs (Padres ancestrales), y también cómo la ofrenda y el don que damos con śraddhā llega a complacer verdaderamente a los Pitṛs.

Verse 8

यदर्थं ते न दृश्यन्ते तत्र किं कारणं स्मृतम् / स्वर्गे तु के च वर्त्तन्ते पितरो नरके व के

¿Por qué razón no se les ve, y cuál es la causa recordada para ello? Y entre los Pitṛs, ¿quiénes moran en el cielo y quiénes en el infierno?

Verse 9

अभिसंभाष्य पितरं पितुश्च पितरं तथा / प्रतितामहं तथा चैव त्रिषु पिण्डेषु नामतः

Invocando por su nombre al padre, al abuelo paterno y al bisabuelo, se ofrecen los tres piṇḍas, cada uno conforme a su nombre.

Verse 10

नाम्ना दत्तानि श्राद्धानि कथं गच्छन्ति वै पितॄन् / कथं च शक्तास्ते दातुं नरकस्थाः फलं पुनः

¿Cómo llegan a los Pitṛs los śrāddhas ofrecidos pronunciando sus nombres? Y quienes están en el infierno, ¿cómo pueden aún otorgar fruto en retorno?

Verse 11

के च ते पितरो नाम कान्यजामो वयं पुनः / देवा अपि पितॄन् स्वर्गे यजन्तीति हि नः श्रुतम्

¿Quiénes son en verdad esos Pitṛs, y a quiénes debemos venerar entonces? Hemos oído que incluso los dioses, en el cielo, rinden culto a los Pitṛs.

Verse 12

एतदिच्छामि वै श्रोतुं विस्तरेण बहुश्रुतम् / स्पष्टाभिधान मपि वै तद्भवान्वक्तुमर्हसि

Deseo oír esto con amplitud, tal como se ha escuchado mucho; tú, por favor, debes expresarlo con palabras claras.

Verse 13

सूत उवाच अत्र वो कीर्तयिष्यामि यथाप्रज्ञं यथाश्रुतम् / मन्वन्तरेषु जायन्ते पितरो देवसूनवः

Dijo Sūta: Aquí os relataré, según mi entendimiento y lo oído, que en los manvántaras los Pitṛ nacen como hijos de los dioses.

Verse 14

अतीतानागताः श्रेष्ठाः कनिष्ठाः क्रमशस्तु वै / देवैः सार्द्धं पुरातीताः पितरो ऽन्येन्तरेषु वै

En los tiempos pasados y venideros hay Pitṛ superiores e inferiores en orden; en otros intervalos, desde antiguo, han pasado junto con los dioses.

Verse 15

वर्तन्ते सांप्रतं चे तु तान्वै पक्ष्यामि निश्चयात् / श्राद्धक्रियां मनुश्चैषां श्राद्धदेवः प्रवर्त्तयेत्

Y a los Pitṛ que existen en el presente los describiré con certeza; para ellos, Manu, el llamado Śrāddhadeva, hará que se establezca el rito del śrāddha.

Verse 16

देवान्सृजत ब्रह्मा मां यक्ष्यन्तीति च प्रभुः / तमुत्सृज्य तदात्मानमयजंस्ते फलार्थिनः

Brahmā creó a los dioses, y el Señor pensó: «Me honrarán con el yajña»; pero, deseosos de frutos, abandonaron a ese Señor que es el Sí mismo y adoraron a otros.

Verse 17

ते शप्ता ब्रह्मणा मूढा नष्टसंज्ञा भविष्यथ / तस्मात्किञ्चिन्न जानीत ततो लोकेषु मुह्यत

Malditos por Brahmā, quedaréis aturdidos y sin conciencia; por eso nada sabréis y vagaréis confundidos por los mundos.

Verse 18

ते भूयः प्रणताः सर्वे याचन्ति स्म पितामहम् / अनुग्रहाय लोकानां पुनस्तानब्रवीत्प्रभुः

Entonces todos, postrados de nuevo, suplicaron al Pitāmaha Brahmā; y el Señor, por gracia hacia los mundos, volvió a hablarles.

Verse 19

प्रायश्चित्तं चरध्वं वै व्यभिचारो हि वः कृतः / पुत्रान्स्वान्परिपृच्छध्वं ततो ज्ञानमवाप्स्यथ

Cumplid, en verdad, el prāyaścitta, pues habéis incurrido en desviación del dharma. Preguntad a vuestros propios hijos; entonces alcanzaréis el conocimiento.

Verse 20

ततस्त स्वसुतांश्चैव प्रयश्चित्तजि घृक्षवः / अपृच्छन्संयतात्मानो विधिवच्च मिथो मिथः

Entonces, deseosos de cumplir el prāyaścitta y con el ánimo contenido, preguntaron a sus propios hijos conforme al rito, y se interrogaron mutuamente.

Verse 21

तेभ्यस्ते नियतात्मानः पुत्राः शंसुरनेकधा / प्रयश्चित्तानि धर्मज्ञावाङ्मनः कर्मजानि च

A ellos, los hijos de ánimo disciplinado y conocedores del dharma les expusieron de muchas maneras los prāyaścitta: para faltas nacidas de la palabra, la mente y la acción.

Verse 22

ते पुत्रानब्रुवन्प्रीता लब्धसंज्ञा दिवौकसः / यूयं वै पितरो ऽस्माकं यैर्वयं प्रतिबोधिताः

Los moradores del cielo, recobrada la conciencia y llenos de gozo, dijeron a los hijos: «Vosotros sois en verdad nuestros Pitṛs, por quienes fuimos despertados».

Verse 23

धर्मं ज्ञानं च वैराग्यं को वरो वः प्रदीयताम् / पुस्तानब्रवीद्ब्रह्मा यूयं वै सत्यवादिनः

«Dharma, conocimiento y desapego: ¿qué don se os concederá?» Preguntado así, Brahmā respondió: «Vosotros sois veraces».

Verse 24

तस्माद्यदुक्तं युष्माभिस्तत्तथा न तदन्यथा / उक्तं च पितरो ऽस्माकं चेति वै तनयाः स्वकाः

Por ello, lo que habéis dicho es así y no de otro modo; y los propios hijos declararon: «Vosotros sois nuestros Pitṛs».

Verse 25

पितरस्ते भविष्यन्ति तेभ्यो ऽयं दीयतां वरः / तेनैव वचसा ते वै ब्रह्मणः परमेष्ठिनः

Ellos serán los Pitṛs; por tanto, que este don les sea otorgado a ellos—tal fue la misma palabra de Brahmā, el Parameṣṭhin.

Verse 26

पुत्राः पितृत्वमाजग्मुः पुत्रत्वं पितरः पुनः / तस्मात्ते पितरः पुत्राः पितृत्वं तेषु तत्स्मृतम्

Los hijos alcanzaron la condición de padres, y los Pitṛs volvieron a la condición de hijos; por eso son a la vez Pitṛs y hijos, y en ellos se recuerda ese paternazgo.

Verse 27

एवं स्मृत्वा पितॄन्पुत्राः पुत्रांश्चैव पितॄंस्तथा / व्याजहार पुनर्ब्रह्मा वितॄनात्मविवृद्धये

Así, recordando a los Pitri y a los hijos, Brahmā volvió a proclamar el rito de los antepasados para el crecimiento del Ser interior.

Verse 28

यो ह्य निष्टान्पितॄञ्श्राद्धि क्रियां काञ्चितकरिष्यति / राक्षसा दानवाश्बैव फलं प्राप्स्यन्ति तस्य तत्

Quien realice algún rito de śrāddha para los Pitri con intención impura, verá que su fruto lo reciben los rākṣasa y los dānava.

Verse 29

श्राद्धैराप्यायिताश्चैव पितरः सोममव्ययम् / आप्यायमाना युष्माभिर्वर्द्धयिष्यन्ति नित्यशः

Los Pitri, saciados por los śrāddha, reciben el Soma imperecedero; nutridos por vosotros, os harán prosperar día tras día.

Verse 30

श्राद्धैराप्यायितः सोमो लोकानाप्याययिष्यति / कृत्स्नं सपर्वतवनं जङ्गमाजङ्गमैर्वृतम्

El Soma, fortalecido por los śrāddha, nutrirá a todos los mundos: el universo entero, con montes y bosques, poblado de seres móviles e inmóviles.

Verse 31

श्राद्धानि पुष्टिकामाश्च ये करिष्यन्ति मानवाः / तेभ्यः पुष्टिं प्रजाश्चैव दास्यन्ति पितरः सदा

Quienes, deseando la plenitud, celebren los śrāddha, los Pitri les otorgarán siempre vigor y descendencia.

Verse 32

श्राद्धे येभ्यः प्रदास्यन्ति त्रीन्पिण्डान्नामगोत्रतः / सर्वत्र वर्तमानास्ते पितरः प्रपितामहाः

En el śrāddha, aquellos a quienes se ofrecen tres piṇḍas según nombre y linaje, son los Pitṛs y los Prapitāmahas, presentes en todas partes.

Verse 33

तेषामाप्याययिष्यन्ति श्राद्धदानेन वै प्रजाः / एवमाज्ञा कृता पूर्वं ब्रह्मणा परमेष्ठिना

Mediante la ofrenda del śrāddha, los descendientes nutrirán a esos Pitṛs; así fue el mandato establecido antaño por Brahmā, el Parameṣṭhin.

Verse 34

तेनैतत्सर्वथा सिद्धं दानमध्ययनं तपः / ते तु ज्ञानप्रदातारः पितरो वो न संशयः

Así queda plenamente establecido: la dádiva, el estudio sagrado y la austeridad; los Pitṛs son, sin duda, los otorgadores del conocimiento.

Verse 35

इत्येते पितरो देवा देवाश्च पितरः पुनः / अन्योन्यपितरो ह्येते देवाश्च पितरश्च ह

Así, los Pitṛs son dioses, y los dioses son de nuevo Pitṛs; ellos son recíprocamente los ancestros unos de otros: dioses y Pitṛs a la vez.

Verse 36

एतद्ब्रह्मवचः श्रुत्वा सूतस्य विदितात्मनः / पप्रच्छुर्मुनयो भूयः सूतं तस्माद्यदुत्तरम्

Al oír estas palabras de Brahmā de labios de Sūta, conocedor del Ser, los sabios volvieron a preguntar a Sūta cuál era la respuesta que seguía.

Verse 37

ऋषय ऊचुः कियन्तो वै मुनिगणाः कस्मिन्काले च ते गणाः / पूर्वे तु देवप्रवरा देवानां सोमवर्द्धनाः

Los rishis dijeron: ¿Cuántos eran en verdad esos grupos de munis, y en qué tiempo existieron? En la antigüedad fueron los más excelsos entre los devas, acrecentadores del Soma de los dioses.

Verse 38

सूत उवाच एतद्वो ऽहं प्रवक्ष्यामि पितृसर्गमनुत्तमम् / शंयुः पप्रच्छ यत्पूर्वं पितरं वै बृहस्पतिम्

Suta dijo: Os expondré el incomparable relato del surgimiento de los Pitris. En otro tiempo, Śaṃyu preguntó esto a su padre, Bṛhaspati.

Verse 39

बृहस्पतिमुपासीनं सर्वज्ञानार्थकोविदम् / पुत्रः शंयुरिमं प्रश्नं पप्रच्छ विनयान्वितः

Bṛhaspati, versado en el sentido de todo conocimiento, estaba sentado en su asiento. Su hijo Śaṃyu, lleno de respeto, formuló esta pregunta.

Verse 40

क एते पितरो नाम कियन्तः के च नामतः / समुद्भूताः कथं चैते पितृत्वं समुपागताः

¿Quiénes son estos Pitris, cuántos son y cuáles son sus nombres? ¿Cómo surgieron y cómo alcanzaron la condición de Pitris?

Verse 41

कस्माच्च पितरः पूर्वं यज्ञं पुष्णन्ति नित्यशः / क्रियाश्च सर्वा वर्त्तन्ते श्राद्धपूर्वा महात्मनाम्

¿Y por qué los Pitris, siempre y primero, sostienen el yajña día tras día? Todas las acciones rituales de los grandes seres se realizan poniendo el śrāddha por delante.

Verse 42

कस्मै श्राद्धानि देयानि किं च दत्ते महाफलम् / केषु चाप्यक्षयं श्राद्धं तीर्थेषु च नदीषु च

¿A quién debe ofrecerse el śrāddha, y qué dádiva otorga gran fruto? ¿En qué lugares—en los tīrtha y en los ríos—el śrāddha produce mérito imperecedero?

Verse 43

केषु वै सर्वमाप्तोति श्राद्धं कृत्वा द्विजोत्तमः / कश्च कालो भवेच्छ्राद्धे विधिः कश्चानुवर्त्तते

¿Para quién, al realizar el śrāddha, el dvija excelso lo alcanza todo? ¿Cuál es el tiempo apropiado del śrāddha, y qué rito (vidhi) debe seguirse?

Verse 44

एतदिच्छामि भगवन्विस्तरेण यथा तथा / व्याख्यातमानुपूर्व्येण यत्र चोदाहृतं मया

Oh Bhagaván, deseo que esto sea explicado tal como es, con amplitud y en orden, conforme a lo que yo mismo he expuesto aquí.

Verse 45

बृहस्पतिरिदं सम्यगेवं पृष्टो महामतिः / व्याजहारानुपूर्व्येण प्रश्नं प्रश्नविदां वरः

Preguntado así, Bṛhaspati, de gran entendimiento y el mejor entre los conocedores de las cuestiones, respondió correctamente y en debido orden.

Verse 46

बृहस्पतिरुवाच कथ यिष्यामि ते तात यन्मां त्वं परिपृच्छसि / विनयेन यथान्यायं गम्भीरं प्रश्नमुत्तमम्

Dijo Bṛhaspati: Hijo mío, aquello que me preguntas—una cuestión suprema y profunda, formulada con humildad y conforme al dharma—te lo explicaré.

Verse 47

द्यौरंरिक्षं पृथिवी नक्षत्राणि दिशस्त था / सूर्याचन्द्रमसौ चैव तथाहोरात्रमेव च

Entonces se manifestaron el cielo, el firmamento, la tierra, las constelaciones y las direcciones; también el Sol y la Luna, y asimismo el día y la noche.

Verse 48

न बभूवुस्तदा तात तमोभूतमभूज्जगत् / ब्रह्मैको दुश्चरं तत्र तताप परमं तपः

Entonces, oh hijo, nada existía; el mundo se volvió oscuridad. Allí, Brahmā solo, practicó una austeridad suprema, difícil de realizar.

Verse 49

शंयुस्तमब्रवीद्भूयः पितरं ब्रह्मवित्तमम् / सर्ववेदव्रतस्नातः सर्वज्ञानविदां वरः / कीदृशं सर्वभूतेशस्तपस्तेपे प्रजा पतिः

Entonces Śaṃyu volvió a preguntar a su padre, consumado conocedor del Brahman, purificado por los votos de todos los Vedas y el mejor entre los sabios: “Oh Señor de todos los seres, ¿qué clase de austeridad realizó Prajāpati?”

Verse 50

बृहस्पतिरुवाच सर्वेषां तपसां यत्तत्तपो योगमनुत्तमम् / ध्यायंस्तदा स भगवांस्तेन लोकानवासृजत्

Dijo Bṛhaspati: «De todas las austeridades, esa austeridad es el Yoga supremo, sin igual. Meditando en él, el Bienaventurado creó entonces los mundos.»

Verse 51

ज्ञानानि भूतभव्यानि लोका वेदाश्च सर्वशः / योगामृतास्तदा सृष्टा ब्रह्मणा लोकचक्षुषा

Los conocimientos del pasado y del porvenir, los mundos y los Vedas en toda su plenitud; y también el néctar del Yoga: todo ello fue creado entonces por Brahmā, el Ojo del mundo.

Verse 53

लोकाः संतानका नाम यत्र तिष्ठन्ति भास्वराः / वैराजा इति विख्याता देवानां दिवि देवता/ // ५२// योगेन तपसा युक्तः पूर्वमेव तदा प्रभुः / देवानसृजत ब्रह्मा योगयुक्तान्सनातनान्

En el mundo llamado ‘Santanaka’ moran seres resplandecientes; son célebres como los ‘Vairāja’, deidades en el cielo de los dioses. Entonces el Señor Brahmā, unido a yoga y austeridad, creó desde antiguo a los dioses eternos, consagrados al yoga.

Verse 54

आदिदेवा इति ख्याता महासत्त्वा महौजसः / सर्वकामप्रदाः पूज्या देवादानवमानवैः

Son conocidos como los ‘Ādideva’, de gran esencia y gran esplendor. Conceden todos los deseos y son venerados por dioses, dánavas y humanos.

Verse 55

तेषां सप्त समाख्याता गणास्त्रैलोक्यपूजिताः / अमूर्त्तयस्त्रयस्तेषां चत्वारस्तु समूर्त्तयः

Se dice que poseen siete gaṇas, venerados en los tres mundos. De ellos, tres son sin forma y cuatro son con forma (manifestados).

Verse 56

उपरिष्टात् त्रयस्तेषां वर्त्तन्ते भावमूर्त्तयः / तेषामधस्ताद्वर्त्तन्ते चत्वारः सूक्ष्ममूर्त्तयः

En lo alto, tres de ellos se manifiestan como ‘bhāva-mūrti’ (formas de estado); por debajo, cuatro se manifiestan como ‘sūkṣma-mūrti’ (formas sutiles).

Verse 57

ततो देवास्ततो भूमिरेषा लोकपरंपरा / लोके वर्षन्ति ते ह्यस्मिंस्तेभ्यः पर्जन्यसंभवः

Luego, de ellos surgieron los dioses, y después esta tierra: tal es la sucesión de los mundos. En este mundo ellos hacen caer la lluvia; y de ellos mismo nace Parjanya, el dios de la lluvia.

Verse 58

अन्नं भवति वै वृष्ट्या लोकानां संभवस्ततः / आप्याययन्ति ते यस्मात्सोमं चान्नं च योगतः

Por la lluvia nace el alimento; de él depende la existencia de los seres en los mundos. Quienes, mediante el yoga, nutren a Soma y al sustento, colman a todos de plenitud.

Verse 59

ऊचुस्तान्वै पितॄंस्त स्माल्लोकानां लोकसत्तमाः / मनोजवाः स्वधाभक्ष्यः सर्वकामपरिष्कृताः

Entonces los más excelsos de los mundos—veloces como el pensamiento, nutridos por la ofrenda de svadhā y colmados de todo deseo—hablaron a aquellos Pitṛs.

Verse 60

लोभमोहभयोपेता निश्चिन्ताः शोक वर्जिताः / एते योगं परित्यज्य प्राप्ता लोकान्सुदर्शनान्

Aunque tocados por codicia, ilusión y temor, permanecían sin inquietud y sin pena. Al abandonar el yoga, alcanzaron mundos de visión hermosa.

Verse 61

दिव्याः पुण्या विपाप्मानो महात्मानो भवन्त्युत / ततो युगसहस्रान्ते जायन्ते ब्रह्मवादिनः

Se vuelven divinos, virtuosos, sin mancha de pecado y de gran alma. Luego, al término de mil yugas, nacen como brahmavādines, proclamadores del Brahman.

Verse 62

प्रतिलभ्य पुनर्योगं मोक्षं गच्छन्त्यमूर्त्तयः / व्यक्ताव्यक्तं परित्यज्य महायोगबलेन च

Al recobrar de nuevo el yoga, ellos—sin forma corpórea—van hacia la mokṣa. Con la fuerza del gran yoga, abandonan lo manifiesto y lo no manifiesto.

Verse 63

नश्यन्त्युल्केव गगने क्षणद्विद्युत्प्रभेव च / उत्सृज्य देहजालानि महायोगबलेन च

Se desvanecen como un meteoro en el cielo y como el fulgor instantáneo del rayo; por el poder del Gran Yoga abandonan las redes del cuerpo.

Verse 64

निराख्योपास्यता यान्ति सरितं सागरं यथा / क्रियया गुरुपूजाभिर्यागं कुर्वन्ति यत्नतः

Como el río llega al océano, así alcanzan la Realidad digna de adoración, sin nombre; mediante los ritos y la veneración al guru, realizan el yajña con esmero.

Verse 65

श्राद्धे प्रीतास्ततः सोमं पितरो योगमास्थिताः / आप्याययन्ति योगेन त्रैलोक्यं येन जीवति

Complacidos por el śrāddha, los Pitṛs establecidos en el Yoga reciben entonces el Soma; por ese Yoga nutren los tres mundos, gracias al cual el universo vive.

Verse 66

तस्माच्छ्राद्धानि देयानि योगानां यत्नतः सदा / पितॄणां हि बलं योगो योगात्सोमः प्रवर्त्तते

Por ello, para los yoguis debe ofrecerse siempre el śrāddha con diligencia; la fuerza de los Pitṛs es el Yoga, y del Yoga procede el Soma.

Verse 67

सहस्रशतविप्रान्वै भोजयेद्यावदागतान् / एकस्तानपि मन्त्रज्ञः सर्वानर्हति तच्छृणु

Aunque alimentes a miles y cientos de brāhmaṇas que hayan llegado, un solo conocedor de mantras es digno como todos ellos juntos; escucha esto.

Verse 68

एतानेव च मन्त्रज्ञान्भोजयेद्यः समागतान् / एकस्तान्स्नातकः प्रितः सर्वानर्हति तच्छृणु

Quien alimente a estos conocedores de mantras que han acudido, aun un solo snātaka complacido merece el mismo fruto sagrado que todos ellos; escucha esto.

Verse 69

मन्त्रज्ञानां सहस्रेण स्नातकानां शतेन च / योगाचार्येण यद्भुक्तं त्रायते महातो भयात्

Equivale a mil conocedores de mantras y a cien snātakas: el alimento aceptado por un yogācārya libra del gran temor.

Verse 70

गृहस्थानां सहस्रेण वानप्रस्थशतेन च / ब्रह्मचारिसहस्रेण योग एव विशिष्यते

Frente a mil cabezas de familia, cien vānaprasthas y mil brahmacārines, el Yoga es el que sobresale como lo más excelente.

Verse 71

नास्तिको वाप्यधर्मो वा संकीर्मस्तस्करो ऽपि वा / नान्यत्र तारणं दानं योगेष्वाह प्रजापतिः

Sea incrédulo o impío, de conducta mezclada o incluso ladrón: Prajāpati declara que sólo la dádiva ofrecida a los yoguis salva; no en otro lugar.

Verse 72

पितरस्तस्य तुष्यन्ति सुवृष्टेनैव कर्षकाः / पुत्रो वाप्यथ वा पौत्रो ध्यानिनं भोजयिष्यति

Como el labrador se sacia con la buena lluvia, así se complacen sus antepasados; y su hijo o su nieto dará de comer al meditante (dhyānin).

Verse 73

अलाभे ध्याननिष्ठानां भोजयेद्ब्रह्मचारिणम् / तदलाभे उदसीनं गूहस्थमपि भोजयेत्

Si no se halla un brahmacarín firme en la meditación, aliméntese a un brahmacarín; y si tampoco se halla, aliméntese incluso a un jefe de hogar desapegado (udāsīna).

Verse 74

यस्तिष्ठेदेकपादेन वायुभक्षः शतं समाः / ध्यानयोगी परस्तस्मादिति ब्रह्मानुशासनम्

Quien permanezca cien años sobre un solo pie y se alimente del aire, aun así es inferior al yogui de la meditación; tal es la ordenanza de Brahmā.

Verse 75

आद्य एष गणः प्रोक्तः पितॄणाममितौजसाम् / भावयन्सर्वलोकान्वै स्थित एष गणः सदा

Este es proclamado como el primer grupo entre los Pitṛ de poder inconmensurable; este grupo permanece siempre, vivificando y sosteniendo todos los mundos.

Verse 76

अत ऊर्ध्वं प्रवक्ष्यामि सर्वानपि गणान्पुनः / संततिं संस्थितिं चैव भावनां च यथाक्रमम्

De aquí en adelante expondré de nuevo a todos los grupos: su linaje, su establecimiento y su poder de vivificación, en el debido orden.