बलीवर्दानां नस्याश्वभद्रगतिवाहिनां यवसस्यार्धभारस्तृणस्य द्विगुणम् तुला घाणपिण्याकस्य दशाढकं कणकुण्डकस्य पञ्चपलिकं मुखलवनम् तैलकुडुबो नस्यं प्रस्थः पानं मांसतुला दध्नश्चाढकम् यवद्रोणं माषाणां वा पुलाकः क्षीरद्रोणमर्धाढकं वा सुरायाः स्नेहप्रस्थः क्षारदशपलं शृङ्गिबेरपलं च प्रतिपानम् ॥ कZ_०२.२९.४३ ॥
balīvardānāṃ nasyāśvabhadra-gati-vāhināṃ yavasasyārdhabhāras tṛṇasya dviguṇam, tulā ghāṇapiṇyākasya daśāḍhakaṃ, kaṇakuṇḍakasya pañcapalikaṃ, mukhalavanam; tailakuḍubo nasyaṃ, prasthaḥ pānaṃ, māṃsatulā, dadhnaś cāḍhakam; yavadroṇaṃ māṣāṇāṃ vā pulākaḥ; kṣīradroṇam ardha-āḍhakaṃ vā surāyāḥ; snehaprasthaḥ, kṣāradaśapalaṃ, śṛṅgiberapalaṃ ca pratipānam
Para los bueyes de trabajo y los caballos bien criados empleados para la velocidad y el transporte: la ración/provisión es la siguiente—medio bhāra de forraje de yava y el doble de esa cantidad de hierba; una tulā de piṇyāka (torta/residuo de prensado) con diez āḍhaka; cinco palika de kaṇa/kuṇḍaka con sal para la boca; un kuḍuba de aceite como medicación nasal; un prastha como bebida; una tulā de carne y un āḍhaka de cuajada; un droṇa de cebada—o, alternativamente, una preparación pulāka de māṣa; un droṇa de leche, o medio āḍhaka de surā; un prastha de ghee/grasa; y, como medida posterior a la bebida, diez pala de álcali y un pala de śṛṅgibera (jengibre seco).
It creates enforceable standards, reduces corruption in provisioning, and links animal performance to accountable inputs.
Because animal health is treated as a state asset: preventive and remedial care is embedded into logistics rather than left to ad hoc decisions.