Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 76

उद्भिज्जाः स्थावराः प्रोक्तास्तृणगुल्मलता दयः । अन्येऽप्येवं यथायोगमंतर्भूताः सहस्रशः

udbhijjāḥ sthāvarāḥ proktāstṛṇagulmalatā dayaḥ | anye'pyevaṃ yathāyogamaṃtarbhūtāḥ sahasraśaḥ

Sprout-born beings are said to be the immovables—grasses, shrubs, creepers, and the like. In this same way, thousands of other forms are included according to their proper place.

उद्भिज्जाःplants (the udbhijja class)
उद्भिज्जाः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootउद्भिज्ज (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), बहुवचन; जातिवाचक-नाम
स्थावराःimmobile, stationary
स्थावराः:
Visheshana (Adjectival modifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootस्थावर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; विशेषण
प्रोक्ताःare said/called
प्रोक्ताः:
Karma (Predicate/कर्मणि-प्रयोगे विधेय)
TypeVerb
Rootप्र + वच् (धातु) → प्रोक्त (कृदन्त, क्त-प्रत्यय)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle); पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; विधेय-भाव
तृणgrass
तृण:
Samasa-anga (Compound member/समासाङ्ग)
TypeNoun
Rootतृण (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; समाहारार्थे (compound-member)
गुल्मshrub, bush
गुल्म:
Samasa-anga (Compound member/समासाङ्ग)
TypeNoun
Rootगुल्म (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; समासाङ्ग
लताcreeper, vine
लता:
Samasa-anga (Compound member/समासाङ्ग)
TypeNoun
Rootलता (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; समासाङ्ग
आदयःand others (etc.)
आदयः:
Samuccaya (Collective listing/समुच्चय)
TypeNoun
Rootआदि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; ‘आदि’ = ‘and the like’ (समुच्चयार्थ)
अन्येothers
अन्ये:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootअन्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; सर्वनाम-प्रयोग
अपिalso, even
अपि:
Sambandha (Particle/निपात)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formनिपात (particle); समुच्चय/अपि-भाव
एवंthus, in this way
एवं:
Kriya-visheshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootएवम् (अव्यय)
Formअव्यय; प्रकारवाचक (adverb of manner)
यथा-योगम्as appropriate, accordingly
यथा-योगम्:
Kriya-visheshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootयथा (अव्यय) + योग (प्रातिपदिक)
Formअव्ययीभाव-समास; अव्ययत्वेन प्रयोगः; अर्थः ‘यथायोग्यं’
अन्तर्भूताःare included
अन्तर्भूताः:
Karma (Predicate/विधेय)
TypeVerb
Rootअन्तर् + भू (धातु) → अन्तर्भूत (कृदन्त, क्त-प्रत्यय)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle); पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; विधेय
सहस्रशःby thousands, in thousands
सहस्रशः:
Kriya-visheshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootसहस्रशस् (अव्यय)
Formअव्यय; परिमाण/प्रकारवाचक (distributive adverb)

Unspecified (narrative voice within Prabhāsakṣetramāhātmya)

Tirtha: Prabhāsa

Type: kshetra

Scene: A sacred grove near a tīrtha: layered grasses, shrubs, creepers climbing trees; the sense of countless plant forms extending beyond the frame, suggesting ‘sahasraśaḥ’ multiplicity.

FAQs

Even plant life is honored as a living category; dharma extends beyond humans to the entire web of life.

The teaching sits within the Prabhāsa-kṣetra māhātmya, providing universal context to the sacred geography.

None in this verse.