Home›Skanda Purana›Prabhasa Khanda›Prabhasa Kshetra Mahatmya›Adhyaya 263›Shloka 1
←Previous Verse
Next Verse→

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 1

Devanagari script

ईश्वर उवाच । ततो गच्छेन्महादेवि च्छायालिंगमिति स्मृतम् । उत्तरे न्यंकुमत्याश्च बह्वाश्चर्यं महत्फलम्

Transliteration

īśvara uvāca | tato gacchenmahādevi cchāyāliṃgamiti smṛtam | uttare nyaṃkumatyāśca bahvāścaryaṃ mahatphalam

Translation

Īśvara said: Then, O great goddess, one should go to what is known as the Chāyāliṅga. To the north of Nyaṅkumatī it is found—wondrous indeed—and it yields great spiritual fruit.

Word by Word
ईश्वरःĪśvara
ईश्वरः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootईश्वर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
ततःthen
ततः:
Kriya-visheshaṇa (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formअव्यय; अनुक्रम/कालवाचक क्रियाविशेषण
गच्छेत्should go
गच्छेत्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootगम् (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
महादेविO Mahādevī
महादेवि:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootमहादेवी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति, एकवचन; समासः—महान् + देवी (कर्मधारय)
च्छायालिङ्गम्the Chāyā-liṅga
च्छायालिङ्गम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootछाया + लिङ्ग (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; समासः—छायायाः लिङ्गम् (षष्ठी-तत्पुरुष)
इतिthus, as
इति:
Sambandha (Quotative marker)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formअव्यय; नामनिर्देश/उद्धरणसूचक
स्मृतम्is called/remembered (as)
स्मृतम्:
Kriya (Predicative/विधेय)
TypeAdjective
Rootस्मृ (धातु) + क्त (प्रत्यय)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्त; नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; विधेय-विशेषणम् (च्छायालिङ्गम्)
उत्तरेto the north/in the northern (side)
उत्तरे:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeAdjective
Rootउत्तर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; विशेषणम् (देश/भागे—अध्याहृत)
न्यंकुमत्याःof Nyankumatī (river/place)
न्यंकुमत्याः:
Sambandha (Genitive relation/षष्ठी)
TypeNoun
Rootन्यंकुमती (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (Genitive/6th), एकवचन
चand
च:
Sambandha (Connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चयबोधक (conjunction)
बहुmuch, great
बहु:
Karta/Karma-qualifier (as adjective)
TypeAdjective
Rootबहु (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; विशेषणम् (आश्चर्यम्)
आश्चर्यम्a wonder, marvel
आश्चर्यम्:
Karta (Predicative subject/विधेय)
TypeNoun
Rootआश्चर्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; विधेय/फलवाचक
महत्फलम्great fruit/result
महत्फलम्:
Karta (Predicative/विधेय)
TypeNoun
Rootमहत् + फल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; समासः—महत् फलम् (कर्मधारय)
Speaker

Īśvara (Śiva)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Chāyāliṅga

Type: kshetra

Skanda Dialogue

Listener: Mahādevī (Pārvatī)

Visual Art Cues

Scene: Śiva (Īśvara) instructs Devī on a pilgrimage map: a luminous liṅga that appears like a ‘shadow’ (chāyā) stands to the north, with a subtle play of light and shade suggesting its name; nearby a river/stream or landmark named Nyaṅkumatī anchors the direction.

Characters & Entities
Ī
Īśvara (Śiva)
M
Mahādevī
C
Chāyāliṅga
N
Nyaṅkumatī

FAQs

Sacred places are presented as living theology: approaching a Śaiva shrine with reverence is itself a source of ‘great fruit’.

Chāyāliṅga, situated north of Nyaṅkumatī in Prabhāsakṣetra.

A yātrā directive to go and visit (darśana) the Chāyāliṅga; detailed rites are implied by the māhātmya context.

←Previous Verse
Next Verse→