Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 22

Devanagari script

कृत्वोमारूपमेवं स स्थितो दैत्यो हरांतिके । तां दृष्ट्वा गिरिशस्तुषुटः समालिंग्य महासुरम्

Transliteration

kṛtvomārūpamevaṃ sa sthito daityo harāṃtike | tāṃ dṛṣṭvā giriśastuṣuṭaḥ samāliṃgya mahāsuram

Translation

Thus, assuming Umā’s form, the demon stood close to Hara (Śiva). Seeing her, Giriśa was pleased and embraced that great Asura.

Word by Word

• कृत्वा: having made
• कृत्वा: Kriya-visheshaṇa (Adverbial/क्रियाविशेषण)
• Type: Verb
• Root: कृ (धातु)
• Form: क्त्वान्त-अव्यय (Gerund/Absolutive)

• उमारूपम्: Umā’s form
• उमारूपम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: उमा (प्रातिपदिक) + रूप (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (उमायाः रूपम्)

• एवम्: thus
• एवम्: Kriya-visheshaṇa (Manner/प्रकार)
• Type: Indeclinable
• Root: एवम् (अव्यय)
• Form: अव्यय; प्रकारवाचक (thus/in this manner)

• सः: he
• सः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; सर्वनाम

• स्थितः: stood/was stationed
• स्थितः: Kartṛ-samānādhikaraṇa (Subject complement/कर्तृसमनाधिकरण)
• Type: Verb
• Root: स्था (धातु)
• Form: कृदन्त (क्त), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; 'having stood/being stationed'

• दैत्यः: the demon
• दैत्यः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: दैत्य (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; सः इति समनाधिकरण

• हरान्तिके: near Hara (Śiva)
• हरान्तिके: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: हर (प्रातिपदिक) + अन्तिक (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (अधिकरण), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (हरस्य अन्तिके)

• ताम्: her (that one)
• ताम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; सर्वनाम; (उमारूपधारिणीं दैत्यं)

• दृष्ट्वा: having seen
• दृष्ट्वा: Kriya-visheshaṇa (Adverbial/क्रियाविशेषण)
• Type: Verb
• Root: दृश् (धातु)
• Form: क्त्वान्त-अव्यय (Gerund/Absolutive)

• गिरिशः: Giriśa (Śiva)
• गिरिशः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: गिरि (प्रातिपदिक) + ईश (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन

• तुषुटः: pleased
• तुषुटः: Kartṛ-bhāva (State of subject/कर्तृभाव)
• Type: Adjective
• Root: तुष् (धातु)
• Form: कृदन्त (क्त), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; 'pleased/satisfied'

• समालिङ्ग्य: having embraced
• समालिङ्ग्य: Kriya-visheshaṇa (Adverbial/क्रियाविशेषण)
• Type: Verb
• Root: सम्-आ-लिङ्ग् (धातु)
• Form: क्त्वान्त-अव्यय (Gerund/Absolutive); उपसर्गौ सम्, आ

• महासुरम्: the great demon
• महासुरम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: महा (प्रातिपदिक) + असुर (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; कर्मधारयः (महान् असुरः)

Speaker

Sūta (Lomaharṣaṇa) to the sages (deduced from Māheśvarakhaṇḍa narrative style)

Visual Art Cues

Scene: The disguised asura, appearing as Umā, stands near Hara; Śiva, pleased, embraces—creating dramatic irony as the audience knows the deception.

Characters & Entities

• Umā
• Hara
• Girīśa
• Daitya
• Asura

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Illusion can imitate even the highest forms, but it cannot ultimately stand before Śiva’s discerning awareness.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

No specific tīrtha is named in this verse; it is a narrative moment within the Kaumārikākhaṇḍa.

What ritualistic prescription is mentioned?

None; the verse is descriptive (storytelling) rather than prescriptive.