HomeRig VedaMandala 9Sukta 85Mantra 4
Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 4

Sukta 9.85

Devata: Soma Pavamāna (for Indra; boon-giver)

सहस्रणीथः शतधारो अद्भुत इन्द्रायेन्दुः पवते काम्यं मधु । जयन्क्षेत्रमभ्यर्षा जयन्नप उरुं नो गातुं कृणु सोम मीढ्वः ॥

स॒हस्र॑णीथः श॒तधा॑रो॒ अद्भु॑त॒ इन्द्रा॒येन्दु॑: पवते॒ काम्यं॒ मधु॑ । जय॒न्क्षेत्र॑म॒भ्य॑र्षा॒ जय॑न्न॒प उ॒रुं नो॑ गा॒तुं कृ॑णु सोम मीढ्वः ॥

sahasranī́thaḥ śatádhāro ádbhuta índrāyénduḥ pavate kā́myaṃ mádhu | jáyan kṣétram abhy àrṣā jáyann ápa urúṃ no gātúṃ kṛṇu soma mī́ḍhvaḥ ||

Of a thousand leadings, of a hundred streams, wondrous—Indu is purified for Indra as the honey of delight that the soul desires. Conquering the field, flow upon it; conquering the waters, make for us a wide path, O Soma, giver of the fruitful boon.

स॒हस्र॑ऽनीथः । श॒तऽधा॑रः । अद्भु॑तः । इन्द्रा॑य । इन्दुः॑ । प॒व॒ते॒ । काम्य॑म् । मधु॑ । जय॑न् । क्षेत्र॑म् । अ॒भि । अ॒र्ष॒ । जय॑न् । अ॒पः । उ॒रुम् । नः॒ । गा॒तुम् । कृ॒णु॒ । सो॒म॒ । मी॒ढ्वः॒ ॥सहस्रनीथः । शतधारः । अद्भुतः । इन्द्राय । इन्दुः । पवते । काम्यम् । मधु । जयन् । क्षेत्रम् । अभि । अर्ष । जयन् । अपः । उरुम् । नः । गातुम् । कृणु । सोम । मीढ्वः ॥sahasra-nīthaḥ | śata-dhāraḥ | adbhutaḥ | indrāya | induḥ | pavate | kāmyam | madhu | jayan | kṣetram | abhi | arṣa | jayan | apa | urum | naḥ | gātum | kṛṇu | soma | mīḍhavaḥ

सहस्रणीथःhaving a thousand leadings/paths (very manifold-guiding)
सहस्रणीथः:
विशेषण (कर्तृ-पदस्य)
TypeAdjective
Rootसहस्र- + नीथ (प्रा.)
शतधारःhundred-streamed
शतधारः:
विशेषण (कर्तृ-पदस्य)
TypeAdjective
Rootशत- + धार (प्रा.)
अद्भुतःmarvellous, wondrous
अद्भुतः:
विशेषण (कर्तृ-पदस्य)
TypeAdjective
Rootअद्भुत (प्रा.)
इन्द्रायfor Indra
इन्द्राय:
सम्प्रदान
TypeNoun
Rootइन्द्र (प्रा.)
इन्दुःthe Soma-drop
इन्दुः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootइन्दु (प्रा.)
पवतेpurifies itself / flows
पवते:
क्रिया
TypeVerb
Root√पू (पवते) / √पु (पवते) ‘to purify, flow’
काम्यम्desirable
काम्यम्:
विशेषण (कर्म-पदस्य)
TypeAdjective
Rootकाम्य (प्रा.; √कम् ‘to desire’ से)
मधुsweet drink; honey (Soma)
मधु:
कर्म
TypeNoun
Rootमधु (प्रा.)
जयन्conquering
जयन्:
कर्तृ-विशेषण (इन्दोः)
TypeVerb
Root√जि ‘to conquer’
क्षेत्रम्the field, domain
क्षेत्रम्:
कर्म
TypeNoun
Rootक्षेत्र (प्रा.)
अभिtowards, over
अभि:
क्रियाविशेषण
TypeIndeclinable
Rootअभि (उपसर्ग/अव्यय)
अर्षrush/flow!
अर्ष:
क्रिया
TypeVerb
Root√ऋष्/अर्ष् ‘to rush, flow’
जयन्conquering
जयन्:
कर्तृ-विशेषण (इन्दोः)
TypeVerb
Root√जि ‘to conquer’
अपःthe waters
अपः:
कर्म
TypeNoun
Rootअप् (प्रा.)
उरुम्wide, broad
उरुम्:
विशेषण (कर्म-पदस्य)
TypeAdjective
Rootउरु (प्रा.)
नःfor us / our
नः:
सम्बन्ध (अधिकार/स्वाम्य)
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम)
गातुम्path, passage
गातुम्:
कर्म
TypeNoun
Rootगातु (प्रा.; √गा ‘to go’ से)
कृणुmake!
कृणु:
क्रिया
TypeVerb
Root√कृ ‘to make’
सोमO Soma
सोम:
सम्बोधन
TypeNoun
Rootसोम (प्रा.)
मीढ्वःO bountiful one / giver
मीढ्वः:
सम्बोधन
TypeNoun (epithet)
Rootमीढ्वस् (प्रा.; ‘दाता/वर्षक’)