Mantra 4
Sukta 9.5
Devata: Soma Pavamāna
Samhita Patha (Devanagari)
बर्हिः प्राचीनमोजसा पवमानः स्तृणन्हरिः । देवेषु देव ईयते ॥
Samhita Patha (IAST)
ब॒र्हिः प्रा॒चीन॒मोज॑सा॒ पव॑मानः स्तृ॒णन्हरि॑: । दे॒वेषु॑ दे॒व ई॑यते ॥
Transliteration
barhíḥ prācī́nam ójasā pávamānaḥ stṛṇán hárīḥ | devéṣu devá īyate ||
Translation
The self-purifying Soma spreads the ancient sacred seat by his force; the golden-green steed of energy is laid out, and the god moves toward the gods—toward the higher powers within.
Padapatha (Word Analysis)
ब॒र्हिः । प्रा॒चीन॑म् । ओज॑सा । पव॑मानः । स्तृ॒णन् । हरिः॑ । दे॒वेषु॑ । दे॒वः । ई॒य॒ते॒ ॥बर्हिः । प्राचीनम् । ओजसा । पवमानः । स्तृणन् । हरिः । देवेषु । देवः । ईयते ॥barhiḥ | prācīnam | ojasā | pavamānaḥ | stṛṇan | hariḥ | deveṣu | devaḥ | īyate
Word by Word
बर्हिःthe sacrificial grass (barhis)
बर्हिः:
Karma
TypeNoun
Rootबर्हिस् (प्रातिपदिक)
प्राचीनम्forward/ancient; (here) spread out in front
प्राचीनम्:
Karma
TypeAdjective
Rootप्राचीन (प्रातिपदिक)
ओजसाwith strength, by might
ओजसा:
Karaṇa
TypeNoun
Rootओजस् (प्रातिपदिक)
पवमानःthe purifying one (Soma), as he purifies
पवमानः:
Kartā
TypeParticiple (Adjectival) / Noun (epithet)
Rootपू (धातु) → पवमान (कृदन्त-प्रातिपदिक, शतृ/शानच्-प्रकारः)
स्तृणन्spreading, strewing
स्तृणन्:
Kartā
TypeVerb (present participle)
Rootस्तॄ (धातु)
हरिःthe tawny one; (Soma/steed-like, golden)
हरिः:
Kartā
TypeNoun
Rootहरि (प्रातिपदिक)
देवेषुamong the gods
देवेषु:
Adhikaraṇa
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
देवःthe god (Soma)
देवः:
Kartā
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
ईयतेgoes, moves, hastens
ईयते:
Kartā
TypeVerb
Rootई (धातु; गत्यर्थ) / इ (वेदिक-प्रयोगः)