Mantra 4
Sukta 9.49
Devata: Soma Pavamāna
Samhita Patha (Devanagari)
स न ऊर्जे व्यव्ययं पवित्रं धाव धारया । देवासः शृणवन्हि कम् ॥
Samhita Patha (IAST)
स न॑ ऊ॒र्जे व्य१॒॑व्ययं॑ प॒वित्रं॑ धाव॒ धार॑या । दे॒वास॑: शृ॒णव॒न्हि क॑म् ॥
Transliteration
sá na ūrjé ví avyáyaṃ pavítraṃ dhāva dhā́rayā | devā́saḥ śṛṇávann hí kam ||
Translation
He, for our increase of vital plenitude, runs forth—imperishable—through the filter in a streaming current; the gods indeed hear that call within us.
Padapatha (Word Analysis)
सः । नः॒ । ऊ॒र्जे । वि । अ॒व्यय॑म् । प॒वित्र॑म् । धा॒व॒ । धार॑या । दे॒वासः॑ । शृ॒णव॑न् । हि । क॒म् ॥सः । नः । ऊर्जे । वि । अव्ययम् । पवित्रम् । धाव । धारया । देवासः । शृणवन् । हि । कम् ॥saḥ | naḥ | ūrje | vi | avyayam | pavitram | dhāva | dhārayā | devāsaḥ | śṛṇavan | hi | kam
Word by Word
सःhe (that one; Soma)
सः:
कर्तृ
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) → स
नःfor us / our
नः:
सम्प्रदान
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
ऊर्जेfor nourishment, for strength
ऊर्जे:
सम्प्रदान
TypeNoun
Rootऊर्ज् (स्त्रीलिङ्ग-प्रातिपदिक)
विapart, forth, widely
वि:
—
TypeIndeclinable
Rootवि (उपसर्ग)
अव्ययम्imperishable, undecaying
अव्ययम्:
कर्म
TypeAdjective
Rootअव्यय (प्रातिपदिक; a- + व्यय)
पवित्रम्purifier; filter (sieve)
पवित्रम्:
कर्म
TypeNoun/Adjective
Rootपवित्र (प्रातिपदिक)
धावrun! flow swiftly!
धाव:
—
TypeVerb
Rootधाव् (धातु)
धारयाwith a stream, by a flow
धारया:
करण
TypeNoun
Rootधारा (स्त्रीलिङ्ग-प्रातिपदिक)
देवासःthe gods
देवासः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
शृणवन्hearing, listening
शृणवन्:
कर्तृ
TypeVerb (participle)
Rootश्रु (धातु)
हिindeed, for
हि:
—
TypeIndeclinable
Rootहि (निपात)
कम्whom?/what? (interrogative; object)
कम्:
कर्म
TypePronoun
Rootक (सर्वनाम-प्रातिपदिक)