Mantra 1
Sukta 9.42
Devata: Soma Pavamāna (Hari)
Samhita Patha (Devanagari)
जनयन्रोचना दिवो जनयन्नप्सु सूर्यम् । वसानो गा अपो हरिः ॥
Samhita Patha (IAST)
ज॒नय॑न्रोच॒ना दि॒वो ज॒नय॑न्न॒प्सु सूर्य॑म् । वसा॑नो॒ गा अ॒पो हरि॑: ॥
Transliteration
jánayan rocanā́ divó jánayan apsú sū́ryam | vásāno gā́ apó háriḥ ||
Translation
Bringing to birth the luminous spaces of heaven, bringing to birth the Sun in the waters, the tawny one moves clothed in the rays (cows) and the waters—illumination wrapped in life-streams.
Padapatha (Word Analysis)
ज॒नय॑न् । रो॒च॒ना । दि॒वः । ज॒नय॑न् । अ॒प्ऽसु । सूर्य॑म् । वसा॑नः । गाः । अ॒पः । हरिः॑ ॥जनयन् । रोचना । दिवः । जनयन् । अप्सु । सूर्यम् । वसानः । गाः । अपः । हरिः ॥janayan | rocanā | divaḥ | janayan | ap-su | sūryam | vasānaḥ | gāḥ | apaḥ | hariḥ
Word by Word
जनयन्generating, producing
जनयन्:
Kartā
TypeVerb
Root√जन् (जनयति, caus.)
रोचनाthe shining realms/lights
रोचना:
Karma
TypeNoun
Rootरोचना- (प्रातिपदिक; √रुच् ‘दीप्तौ’ से) अथवा ‘रोचन’ का नपुंसक बहुवचन
दिवःof heaven
दिवः:
Adhikaraṇa
TypeNoun
Rootदिव्/द्यौ- (प्रातिपदिक)
जनयन्generating
जनयन्:
Kartā
TypeVerb
Root√जन् (जनयति, caus.)
अप्सुin the waters
अप्सु:
Adhikaraṇa
TypeNoun
Rootअप्- (प्रातिपदिक)
सूर्यम्the Sun
सूर्यम्:
Karma
TypeNoun
Rootसूर्य- (प्रातिपदिक)
वसानःwearing, clothed (in)
वसानः:
Kartā
TypeParticiple (Adjective) / Verbal
Root√वस् ‘आच्छादने’ (कृदन्त) / वस-
गाःcows (rays)
गाः:
Karma
TypeNoun
Rootगो- (प्रातिपदिक)
अपःwaters
अपः:
Karma
TypeNoun
Rootअप्- (प्रातिपदिक)
हरिःthe tawny one (Soma)
हरिः:
Kartā
TypeNoun/Adjective
Rootहरि- (प्रातिपदिक)