Mantra 4
Sukta 9.41
Devata: Soma Pavamāna (Indu)
Samhita Patha (Devanagari)
आ पवस्व महीमिषं गोमदिन्दो हिरण्यवत् । अश्वावद्वाजवत्सुतः ॥
Samhita Patha (IAST)
आ प॑वस्व म॒हीमिषं॒ गोम॑दिन्दो॒ हिर॑ण्यवत् । अश्वा॑व॒द्वाज॑वत्सु॒तः ॥
Transliteration
ā́ pavasva mahī́m íṣaṃ gómad indo híraṇyavat | áśvāvad vā́javat sutáḥ ||
Translation
Flow toward us, O Indu, bringing a vast nourishment—rich in rays (cows), rich in luminous splendour (gold), rich in life-force (horses), rich in plenitude of power (vāja)—you who are pressed out for the work.
Padapatha (Word Analysis)
आ । प॒व॒स्व॒ । म॒हीम् । इष॑म् । गोऽम॑त् । इ॒न्दो॒ इति॑ । हिर॑ण्यऽवत् । अश्व॑ऽवत् । वाज॑ऽवत् । सु॒तः ॥आ । पवस्व । महीम् । इषम् । गोमत् । इन्दो इति । हिरण्यवत् । अश्ववत् । वाजवत् । सुतः ॥ā | pavasva | mahīm | iṣam | go-mat | indo iti | hiraṇya-vat | aśva-vat | vāja-vat | sutaḥ
Word by Word
आforth, towards (preverb intensifying the verb)
आ:
—
TypeIndeclinable
Rootआ (उपसर्ग) / ā (preverb)
पवस्वpurify yourself; flow (as Soma)
पवस्व:
—
TypeVerb
Root√पू (पूञ् पवने) / √pū ‘to purify, cleanse’
महीम्great, mighty
महीम्:
Karma
TypeAdjective
Rootमही (प्रातिपदिकम्) / mahī ‘great, mighty’
इषम्nourishment, vigor
इषम्:
Karma
TypeNoun
Rootइष् (प्रातिपदिकम्) / iṣ ‘refreshment, vigor, nourishment’
गोमत्cattle-rich
गोमत्:
Karma
TypeAdjective
Rootगोमत् (प्रातिपदिकम्) / gomát ‘having cows; rich in cattle’
इन्दोO Indu (Soma)
इन्दो:
—
TypeNoun
Rootइन्दु (प्रातिपदिकम्) / índu ‘drop; Soma’
हिरण्यवत्gold-rich
हिरण्यवत्:
Karma
TypeAdjective
Rootहिरण्यवत् (प्रातिपदिकम्) / hiraṇyá-vat ‘gold-possessing’
अश्वावत्horse-rich
अश्वावत्:
Karma
TypeAdjective
Rootअश्वावत् (प्रातिपदिकम्) / aśvá-vat ‘having horses’
वाजवत्rich in strength/prize
वाजवत्:
Karma
TypeAdjective
Rootवाजवत् (प्रातिपदिकम्) / vā́ja-vat ‘having prize/strength; rich in booty’
सुतःpressed (Soma), having been pressed
सुतः:
Kartā
TypeParticiple (verbal adjective)
Root√सु (सुञ् अभिषवे) / √su ‘to press (Soma)’ → सुत (PPP)