Mantra 6
Sukta 9.37
Rishi: Unknown/unspecified in provided input
Devata: Soma Pavamāna; with explicit relation to Indra as recipient/empowered deity
Chandas: Undetermined here
Samhita Patha (Devanagari)
स देवः कविनेषितोऽभि द्रोणानि धावति । इन्दुरिन्द्राय मंहना ॥
Samhita Patha (IAST)
स दे॒वः क॒विने॑षि॒तो॒३॒॑ऽभि द्रोणा॑नि धावति । इन्दु॒रिन्द्रा॑य मं॒हना॑ ॥
Transliteration
sa devaḥ kavinā iṣito 'bhi droṇāni dhāvati | indur indrāya maṃhanā ||
Translation
He, the god, urged on by the Seer-wisdom, runs toward the vats; the bright drop hastens for Indra, bearing the power of increase.
Padapatha (Word Analysis)
सः । दे॒वः । क॒विना॑ । इ॒षि॒तः । अ॒भि । द्रोणा॑नि । धा॒व॒ति॒ । इन्दुः॑ । इन्द्रा॑य । मं॒हना॑ ॥सः । देवः । कविना । इषितः । अभि । द्रोणानि । धावति । इन्दुः । इन्द्राय । मंहना ॥saḥ | devaḥ | kavinā | iṣitaḥ | abhi | droṇāni | dhāvati | induḥ | indrāya | maṃhanā
Word by Word
सःhe (that one)
सः:
कर्तृ
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
देवःthe god (divine one)
देवः:
कर्तृ (सः देवः = subject apposition)
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
कविनेषितःimpelled/urged by the sage (poet)
कविनेषितः:
कर्तृ-विशेषणम्
TypeAdjective (past passive participle)
Rootकवि (प्रातिपदिक) + √इष् (इष गतौ/प्रेरणे) → इषित (कृदन्त)
अभिtowards, upon
अभि:
कर्म-प्रवृत्तिनिर्देशक (direction toward)
TypeIndeclinable (preverb)
Rootअभि (उपसर्ग/अव्यय)
द्रोणानिwooden vats/tubs (pressing-vessels)
द्रोणानि:
कर्म
TypeNoun
Rootद्रोण (प्रातिपदिक)
धावतिruns, rushes
धावति:
क्रिया
TypeVerb
Root√धाव् (धाव गतौ)
इन्दुःthe Soma drop
इन्दुः:
कर्तृ (द्वितीय-वाक्यांशे)
TypeNoun
Rootइन्दु (प्रातिपदिक)
इन्द्रायfor Indra
इन्द्राय:
सम्प्रदान
TypeNoun
Rootइन्द्र (प्रातिपदिक)
मंहनाwith bounty; bountifully
मंहना:
करण (हेतु/प्रकारेण)
TypeNoun (instrumental of manner/means) / Adverbial instrumental
Rootमंहना (प्रातिपदिक; ‘मंह’/‘मंहस्’ = bounty, generosity)