Rig Veda 9.113.11: Mandala 9, Sukta 113, Mantra 11

Sukta 9.113

Rishi: Soma Pavamāna cycle attribution (traditional).

Devata: Soma (Indu) as the bringer of ānanda; Indra in the refrain as the power that receives and upholds Soma-force.

Chandas: Jagatī (refrain cadence).

Samhita Patha (Devanagari)

यत्रानन्दाश्च मोदाश्च मुदः प्रमुद आसते । कामस्य यत्राप्ताः कामास्तत्र माममृतं कृधीन्द्रायेन्दो परि स्रव ॥

Recitation with translationRig Veda 9.113.11

Transliteration

yátrā́nandāś ca módāś ca múdaḥ pra-múda āsate | kā́masya yátrā́ptāḥ kā́mās tátra mā́m amṛ́taṃ kṛdhī́ndrā́yendo pári srava ||

Translation

Where bliss and gladness and delight and exultation take their seat; where the soul’s seeking attains its true objects—there make me immortal; O Indra’s Soma, flow around and into us.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• यत्र: where
• यत्र: अधिकरण
• Type: Indeclinable
• Root: यत्र (अव्यय-प्रातिपदिक) < य- (सर्वनाम-आधार) + -त्र

• आनन्दाः: blisses, joys
• आनन्दाः: कर्तृ (आसते इत्यस्य)
• Type: Noun
• Root: आनन्द (प्रातिपदिक)

• च: and
• च: —
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)

• मोदाः: delights
• मोदाः: कर्तृ (आसते इत्यस्य)
• Type: Noun
• Root: मोद (प्रातिपदिक) < √मुद् (हर्षे)

• च: and
• च: —
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)

• मुदः: gladnesses
• मुदः: कर्तृ (आसते इत्यस्य)
• Type: Noun
• Root: मुद् (प्रातिपदिक) < √मुद् (हर्षे)

• प्रमुदः: great rejoicings
• प्रमुदः: कर्तृ (आसते इत्यस्य)
• Type: Noun
• Root: प्रमुद् (प्रातिपदिक) < प्र + √मुद्

• आसते: sit/abide, are present
• आसते: —
• Type: Verb
• Root: √आस् (उपवेशने/स्थितौ)

• कामस्य: of desire
• कामस्य: सम्बन्ध (genitive: ‘of desire’)
• Type: Noun
• Root: काम (प्रातिपदिक)

• यत्र: where
• यत्र: अधिकरण
• Type: Indeclinable
• Root: यत्र (अव्यय)

• आप्ताः: attained, fulfilled
• आप्ताः: विशेषण (कामाः)
• Type: Adjective
• Root: आप्त (कृदन्त-प्रातिपदिक) < आ + √आप् (व्याप्तौ/प्राप्तौ) / √आप् (लम्भे) + क्त

• कामाः: desires
• कामाः: कर्तृ (अस्ति/भवन्ति इत्यर्थे)
• Type: Noun
• Root: काम (प्रातिपदिक)

• तत्र: there
• तत्र: अधिकरण
• Type: Indeclinable
• Root: तत्र (अव्यय)

• माम्: me
• माम्: कर्म (कृधीः इत्यस्य)
• Type: Pronoun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम)

• अमृतम्: immortal
• अमृतम्: कर्म-विशेषण
• Type: Adjective
• Root: अमृत (प्रातिपदिक) < अ- (निषेध) + मृत (√मृ) / ‘immortal’

• कृधि: make
• कृधि: —
• Type: Verb
• Root: √कृ (करणे)

• इन्द्राय: for Indra
• इन्द्राय: सम्प्रदान
• Type: Noun
• Root: इन्द्र (प्रातिपदिक)

• इन्दो: O Indu (Soma)
• इन्दो: सम्बोधन
• Type: Noun
• Root: इन्दु (प्रातिपदिक)

• परि: forth, around
• परि: —
• Type: Indeclinable
• Root: परि (उपसर्ग/अव्यय)

• स्रव: flow
• स्रव: —
• Type: Verb
• Root: √स्रु (स्रवणे)