Mantra 7
Sukta 9.11
Devata: Soma Pavamāna (purifying Soma)
Chandas: Gāyatrī (probable for RV 9.11; verify against pada count in pada tradition)
Samhita Patha (Devanagari)
अमित्रहा विचर्षणिः पवस्व सोम शं गवे । देवेभ्यो अनुकामकृत् ॥
Samhita Patha (IAST)
अ॒मि॒त्र॒हा विच॑र्षणि॒: पव॑स्व सोम॒ शं गवे॑ । दे॒वेभ्यो॑ अनुकाम॒कृत् ॥
Transliteration
a̱mitra̱-hā vícarṣaṇiḥ páv asva soma śáṃ gáve | devébhyo anukāma̱-kṛt ||
Translation
O Soma, slayer of the hostile forces, wide in thy luminous vision, flow forth in thy purification for the peace and right increase of the inner ‘Cow’—the ray of knowledge; becoming one who fulfils the gods’ true intentions within us.
Padapatha (Word Analysis)
अ॒मि॒त्र॒ऽहा । विऽच॑र्षणिः । पव॑स्व । सो॒म॒ । शम् । गवे॑ । दे॒वेभ्यः॑ । अ॒नु॒का॒म॒ऽकृत् ॥अमित्रहा । विचर्षणिः । पवस्व । सोम । शम् । गवे । देवेभ्यः । अनुकामकृत् ॥amitra-hā | vi-carṣaṇiḥ | pavasva | soma | śam | gave | devebhyaḥ | anukāma-kṛt
Word by Word
अमित्रहाenemy-slayer
अमित्रहा:
Kartā (सोमः—कर्ता, विशेषणरूपेण)
TypeAdjective (epithet)
Rootअमित्र- + √हन् (हन्॑) → -हा (कृदन्त-प्रत्यय)
विचर्षणिःwide-ranging / among men (all-pervading)
विचर्षणिः:
Kartā (सोमः—कर्ता, विशेषणरूपेण)
TypeAdjective (epithet)
Rootवि- + चर्षणि- (प्रातिपदिक; ‘मनुष्य/जन’ अर्थे)
पवस्वpurify yourself; flow (as purified)
पवस्व:
(आह्वान/विधेय) — क्रिया
TypeVerb
Root√पू (पवते) ‘to purify, flow’
सोमO Soma
सोम:
सम्बोधन (आह्वान)
TypeNoun (vocative)
Rootसोम- (प्रातिपदिक)
शम्for welfare; auspiciously
शम्:
प्रयोजन/फल-निर्देश (क्रियाविशेषणभावः)
TypeIndeclinable
Rootशम् (अव्यय) ‘well, auspiciously, for welfare’
गवेfor the cow; for cattle
गवे:
Sampradāna (हितार्थे—‘for the cow/cattle’)
TypeNoun
Rootगो- (प्रातिपदिक)
देवेभ्यःfor the gods
देवेभ्यः:
Sampradāna (हितार्थे—‘for the gods’)
TypeNoun
Rootदेव- (प्रातिपदिक)
अनुकामकृत्fulfilling desires; acting according to wish
अनुकामकृत्:
Kartā (सोमः—कर्ता, विशेषणरूपेण)
TypeAdjective (epithet)
Rootअनु- + काम- + √कृ (कर॑ोति) → कृत् (कृदन्त)