Mantra 6
Sukta 8.7
Rishi: Kaṇva lineage (Mandala 8 context; exact rishi not specified here)
Devata: Maruts
Chandas: Tr̥ṣṭubh (explicitly referenced; verse likely in Tr̥ṣṭubh)
Samhita Patha (Devanagari)
युष्माँ उ नक्तमूतये युष्मान्दिवा हवामहे । युष्मान्प्रयत्यध्वरे ॥
Samhita Patha (IAST)
यु॒ष्माँ उ॒ नक्त॑मू॒तये॑ यु॒ष्मान्दिवा॑ हवामहे । यु॒ष्मान्प्र॑य॒त्य॑ध्व॒रे ॥
Transliteration
yuṣmā́m̐ u naktám ūtáye yuṣmā́n divā́ havāmahe | yuṣmā́n pra-yáty adhvaré ||
Translation
You indeed we call in the night for protection; you we call in the day; you we call in the advancing movement of the sacrifice.
Padapatha (Word Analysis)
यु॒ष्मान् । ऊँ॒ इति॑ । नक्त॑म् । ऊ॒तये॑ । यु॒ष्मान् । दिवा॑ । ह॒वा॒म॒हे॒ । यु॒ष्मान् । प्र॒ऽय॒ति । अ॒ध्व॒रे ॥युष्मान् । ऊँ इति । नक्तम् । ऊतये । युष्मान् । दिवा । हवामहे । युष्मान् । प्रयति । अध्वरे ॥yuṣmān | oṃ iti | naktam | ūtaye | yuṣmān | divā | havāmahe | yuṣmān | pra-yati | adhvare
Word by Word
युष्मान्you (pl.), as the object (you all)
युष्मान्:
कर्म
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
उindeed, verily
उ:
—
TypeIndeclinable
Rootउ (निपात)
नक्तम्by night, at night
नक्तम्:
अधिकरण (काल-अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootनक्तम् (अव्यय/कालवाचक) < नक्त (रात्रि)
ऊतयेfor help, for aid
ऊतये:
सम्प्रदान
TypeNoun
Rootऊति- (स्त्री. प्रातिपदिक) < √अव्/√ऊ (रक्षण/सहाय) (वैदिक)
युष्मान्you (pl.), as the object
युष्मान्:
कर्म
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
दिवाby day, in the daytime
दिवा:
अधिकरण (काल-अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootदिवा (अव्यय/कालवाचक) < दिवस्/द्यौ (दिन)
हवामहेwe invoke/call
हवामहे:
— (क्रिया)
TypeVerb
Root√ह्वा (ह्वयति) ‘to call, invoke’
युष्मान्you (pl.), as the object
युष्मान्:
कर्म
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
प्रयतिat the setting-forth (of the rite), at the advance
प्रयति:
अधिकरण (अवसर/स्थिति)
TypeNoun
Rootप्रयति- (स्त्री. प्रातिपदिक) < प्र-√या ‘to go forth’ (यज्ञ-प्रवृत्ति/प्रस्थान) (वैदिक)
अध्वरेin the sacrifice, in the rite
अध्वरे:
अधिकरण (स्थान/विषय)
TypeNoun
Rootअध्वर- (पुं. प्रातिपदिक) ‘sacrifice, rite’