HomeRig VedaMandala 8Sukta 66Mantra 12
Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 12

Sukta 8.66

Devata: Indra

पूर्वीश्चिद्धि त्वे तुविकूर्मिन्नाशसो हवन्त इन्द्रोतयः । तिरश्चिदर्यः सवना वसो गहि शविष्ठ श्रुधि मे हवम् ॥

पू॒र्वीश्चि॒द्धि त्वे तु॑विकूर्मिन्ना॒शसो॒ हव॑न्त इन्द्रो॒तय॑: । ति॒रश्चि॑द॒र्यः सव॒ना व॑सो गहि॒ शवि॑ष्ठ श्रु॒धि मे॒ हव॑म् ॥

pūrvī́ś cid dhí tvé tuvikūrminnāśáso hávanta indrotáyaḥ | tiráś cid aryáḥ savánā vaso gahi śáviṣṭha śrudhí me hávam ||

For many are the ancient aspirations that call to you, O wide-moving Indra, for your help. Even from afar the noble striver seeks the pressings; come, O most puissant, and hear my call—enter the offering where the delight is prepared.

पू॒र्वीः । चि॒त् । हि । त्वे इति॑ । तु॒वि॒ऽकू॒र्मि॒न् । आ॒ऽशसः॑ । हव॑न्ते । इ॒न्द्र॒ । ऊ॒तयः॑ । ति॒रः । चि॒त् । अ॒र्यः । स॒व॒ना । व॒सो॒ इति॑ । ग॒हि॒ । शवि॑ष्ठ । श्रु॒धि । मे॒ । हव॑म् ॥पूर्वीः । चित् । हि । त्वे इति । तुविकूर्मिन् । आशसः । हवन्ते । इन्द्र । ऊतयः । तिरः । चित् । अर्यः । सवना । वसो इति । गहि । शविष्ठ । श्रुधि । मे । हवम् ॥pūrvīḥ | cit | hi | tve iti | tuvi-kūrmin | āśasaḥ | havante | indra | ūtayaḥ | tiraḥ | cit | aryaḥ | savanā | vaso iti | gahi | śaviṣṭha | śrudhi | me | havam

पू॒र्वीःmany former/earlier (ones)
पू॒र्वीः:
कर्तृ (हवन्ते इत्यस्य कर्तृ) / विशेषणम्
TypeAdjective
Rootपूर्व (प्रातिपदिक)
चित्even, indeed
चित्:
सम्बन्ध/निपात (emphatic)
TypeIndeclinable
Rootचित् (अव्यय) / चिद्
हिfor, indeed
हि:
हेतु/निपात
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
त्वेin you
त्वे:
अधिकरण (आश्रयः: ‘त्वे’ = in you) / सम्बन्ध
TypePronoun
Rootत्वम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
तु॒वि॒कू॒र्मि॒न्O much-surging/strongly-impelling one
तु॒वि॒कू॒र्मि॒न्:
सम्बोधन
TypeAdjective (epithet)
Rootतुविकूर्मिन् (प्रातिपदिक; तुवि- ‘much’ + कूर्मि ‘wave/impulse’)
आशसःworshippers/suppliants
आशसः:
कर्तृ (हवन्ते इत्यस्य कर्तृ)
TypeNoun
Rootआशस् (प्रातिपदिक)
हवन्तेthey call/invoke
हवन्ते:
क्रिया
TypeVerb
Root√ह्वा (ह्वयति)
इन्द्रO Indra
इन्द्र:
सम्बोधन
TypeNoun
Rootइन्द्र (प्रातिपदिक)
ऊतयःhelpers/aids (protections)
ऊतयः:
कर्तृ (हवन्ते इत्यस्य कर्तृ) / अथवा ‘आशसः’ इत्यस्य विशेष्य-सम्बन्धः
TypeNoun
Rootऊति (प्रातिपदिक)
तिरःacross, beyond
तिरः:
क्रियाविशेषण (adverbial) / निपात
TypeIndeclinable
Rootतिरस् (अव्यय/उपसर्गार्थ)
चित्even
चित्:
निपात (emphatic)
TypeIndeclinable
Rootचित् (अव्यय)
अर्यःthe noble (patron/host)
अर्यः:
कर्तृ (गहि इत्यस्य कर्तृ: ‘अर्यः’ = the noble patron)
TypeNoun
Rootअर्य (प्रातिपदिक)
सवनानिthe Soma-pressings/offerings
सवनानि:
कर्म (गहि इत्यस्य)
TypeNoun
Rootसवन (प्रातिपदिक)
वसोO good one/wealth-giver
वसो:
सम्बोधन
TypeNoun (epithet)
Rootवसु (प्रातिपदिक)
गहिcome!
गहि:
क्रिया
TypeVerb
Root√गम् (गच्छति)
शविष्ठO most mighty
शविष्ठ:
सम्बोधन
TypeAdjective (epithet)
Rootशविष्ठ (प्रातिपदिक; superlative of शवीयस्/शवस् ‘strength’)
श्रुधिhear!
श्रुधि:
क्रिया
TypeVerb
Root√श्रु (शृणोति)
मेmy
मे:
सम्बन्ध (genitive)
TypePronoun
Rootअहम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
हवम्call/invocation
हवम्:
कर्म (श्रुधि इत्यस्य)
TypeNoun
Rootहव (प्रातिपदिक; from √ह्वा ‘call’)