Mantra 12
Sukta 8.6
Rishi: Kaṇva
Devata: Indra
Chandas: Triṣṭubh (probable)
Samhita Patha (Devanagari)
ये त्वामिन्द्र न तुष्टुवुॠषयो ये च तुष्टुवुः । ममेद्वर्धस्व सुष्टुतः ॥
Samhita Patha (IAST)
ये त्वामि॑न्द्र॒ न तु॑ष्टु॒वुॠष॑यो॒ ये च॑ तुष्टु॒वुः । ममेद्व॑र्धस्व॒ सुष्टु॑तः ॥
Transliteration
yé tvā́m índra ná tuṣṭuvú ṛ́ṣayo yé ca tuṣṭuvúḥ | mámed vádhasva súṣṭutaḥ ||
Translation
Whether the seers have not praised you, or whether they have praised you—grow for me indeed, O Indra, when well hymned; increase your power in me as the answer to right utterance.
Padapatha (Word Analysis)
ये । त्वाम् । इ॒न्द्र॒ । न । तु॒स्तु॒वुः । ऋष॑यः । ये । च॒ । तु॒स्तु॒वुः । मम॑ । इत् । व॒र्ध॒स्व॒ । सुऽस्तु॑तः ॥ये । त्वाम् । इन्द्र । न । तुस्तुवुः । ऋषयः । ये । च । तुस्तुवुः । मम । इत् । वर्धस्व । सुस्तुतः ॥ye | tvām | indra | na | tustuvuḥ | ṛṣayaḥ | ye | ca | tustuvuḥ | mama | it | vardhasva | su-stutaḥ
Word by Word
येwho (those who)
ये:
कर्तृ (तुष्टुवुः/न तुष्टुवुः इत्यस्य) तथा सम्बन्ध-प्रदर्शकः
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
त्वाम्you
त्वाम्:
कर्म (स्तुतिकर्मणि) / विषयः
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) → त्वद्
इन्द्रO Indra
इन्द्र:
सम्बोधन (आह्वान)
TypeNoun (proper) / Vocative
Rootइन्द्र (प्रातिपदिक)
नnot
न:
—
TypeIndeclinable
Rootन (निषेध-अव्यय)
तुष्टुवुःpraised
तुष्टुवुः:
क्रिया (स्तुतिः) — कर्ता: ये
TypeVerb
Rootस्तु (धातु) → परस्मैपद; परिपूर्ण-रूपम् (लिट्)
ऋषयःseers
ऋषयः:
कर्तृ (तुष्टुवुः इत्यस्य) / ये इत्यस्य विशेष्यः
TypeNoun
Rootऋषि (प्रातिपदिक)
येand those who
ये:
कर्तृ (तुष्टुवुः इत्यस्य) तथा सम्बन्ध-प्रदर्शकः
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
चand
च:
—
TypeIndeclinable
Rootच (समुच्चय-अव्यय)
तुष्टुवुःpraised
तुष्टुवुः:
क्रिया (स्तुतिः) — कर्ता: ये
TypeVerb
Rootस्तु (धातु) → परस्मैपद; लिट्
ममof me / for me
मम:
सम्बन्ध (अधिकार/स्वाम्य-सम्बन्धः) — ‘मे’ = for me/of me
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) → मद्
एवindeed, just
एव:
—
TypeIndeclinable
Rootएव (निपात-अव्यय)
वर्धस्वgrow, increase
वर्धस्व:
क्रिया; कर्ता (अन्तर्निहितः): त्वम् (इन्द्र) — ‘grow/increase!’
TypeVerb
Rootवृध् (धातु)
सुष्टुतःwell-praised, duly praised
सुष्टुतः:
विशेषण (इन्द्रस्य) / कर्तृ-सम्बन्धः
TypeAdjective (past passive participle used adjectivally) / Kṛdanta
Rootसु- + स्तु (धातु) → सुष्टुत (कृदन्त-प्रातिपदिक)