HomeRig VedaMandala 8Sukta 53Mantra 2
Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 2

Sukta 8.53

Rishi: Kaṇva (Kāṇva tradition)
Devata: Indra
Chandas: Jagatī (probable)

य आयुं कुत्समतिथिग्वमर्दयो वावृधानो दिवेदिवे । तं त्वा वयं हर्यश्वं शतक्रतुं वाजयन्तो हवामहे ॥

य आ॒युं कुत्स॑मतिथि॒ग्वमर्द॑यो वावृधा॒नो दि॒वेदि॑वे । तं त्वा॑ व॒यं हर्य॑श्वं श॒तक्र॑तुं वाज॒यन्तो॑ हवामहे ॥

yá āyúṃ kútsam atithigváṃ árdayo vāvṛdhānó dívédive | táṃ tvā vayáṃ háryaśvaṃ śatákratuṃ vājayánto havāmahe ||

You who smote Ayu, Kutsa, and Atithigva, growing in power day by day— you, the wielder of tawny steeds, the hundred-powered, we invoke as we kindle the victorious force within us.

यः । आ॒युम् । कुत्स॑म् । अ॒ति॒थि॒ऽग्वम् । अर्द॑यः । व॒वृ॒धा॒नः । दि॒वेऽदि॑वे । तम् । त्वा॒ । व॒यम् । हरि॑ऽअश्वम् । श॒तऽक्र॑तुम् । वा॒ज॒ऽयन्तः॑ । ह॒वा॒म॒हे॒ ॥यः । आयुम् । कुत्सम् । अतिथिग्वम् । अर्दयः । ववृधानः । दिवेदिवे । तम् । त्वा । वयम् । हरिअश्वम् । शतक्रतुम् । वाजयन्तः । हवामहे ॥yaḥ | āyum | kutsam | atithi-gvam | ardayaḥ | vavṛdhānaḥ | dive--dive | tam | tvā | vayam | hari-aśvam | śata-kratum | vāja-yantaḥ | havāmahe

यःwho (he who)
यः:
Kartā
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
आयुम्life, lifetime
आयुम्:
Karma
TypeNoun
Rootआयु (प्रातिपदिक)
कुत्सम्Kutsa
कुत्सम्:
Karma
TypeNoun (proper)
Rootकुत्स (प्रातिपदिक; ऋषि/नरनाम)
अतिथिग्वम्Atithigva
अतिथिग्वम्:
Karma
TypeNoun (proper)
Rootअतिथिग्व (प्रातिपदिक; ऋषि/नरनाम)
अर्दयःyou crushed/overpowered
अर्दयः:
TypeVerb
Rootअर्द् (धातु)
वावृधानःgrowing strong, increasing
वावृधानः:
Kartā (विशेषणम्) / कर्तृविशेषण
TypeParticiple (adjectival)
Rootवृध् (धातु) → वावृधान (कृदन्त-प्रातिपदिक; परिपूर्ण/वर्धमान)
दिवेon the day
दिवे:
Adhikaraṇa
TypeNoun
Rootदिव् (प्रातिपदिक)
दिवेday by day (each day)
दिवे:
Adhikaraṇa
TypeNoun
Rootदिव् (प्रातिपदिक)
तम्him
तम्:
Karma
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
त्वाyou
त्वा:
Karma
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
वयम्we
वयम्:
Kartā
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
हर्यश्वम्the one with tawny/yellowish horses
हर्यश्वम्:
Karma (सम्बोधनार्थ-स्तुत्यर्थ) / कर्म
TypeAdjective/Noun (epithet)
Rootहर्यश्व (प्रातिपदिक; इन्द्रविशेषण)
शतक्रतुम्of a hundred powers/rites (Śatakratu)
शतक्रतुम्:
Karma (सम्बोधनार्थ-स्तुत्यर्थ) / कर्म
TypeAdjective/Noun (epithet)
Rootशतक्रतु (प्रातिपदिक; इन्द्रविशेषण)
वाजयन्तःseeking to win/bring prizes, striving for strength
वाजयन्तः:
Kartā (वयम्-विशेषणम्)
TypeParticiple
Rootवाजय् (नामधातु/धातु) → वाजयन्त् (वर्तमान-कृदन्त)
हवामहेwe call/invoke
हवामहे:
TypeVerb
Rootह्वे (धातु)