Mantra 16
Sukta 8.45
Devata: Indra
Samhita Patha (Devanagari)
इम उ त्वा वि चक्षते सखाय इन्द्र सोमिनः । पुष्टावन्तो यथा पशुम् ॥
Samhita Patha (IAST)
इ॒म उ॑ त्वा॒ वि च॑क्षते॒ सखा॑य इन्द्र सो॒मिन॑: । पु॒ष्टाव॑न्तो॒ यथा॑ प॒शुम् ॥
Transliteration
imá u tvā ví cakṣate sákhāya indra somínaḥ | puṣṭā́vanto yáthā paśúm ||
Translation
These companions who hold the Soma look upon you with discernment, O Indra, fostering you as one fosters a growing power in the being.
Padapatha (Word Analysis)
इ॒मे । ऊँ॒ इति॑ । त्वा॒ । वि । च॒क्ष॒ते॒ । सखा॑यः । इ॒न्द्र॒ । सो॒मिनः॑ । पु॒ष्टऽव॑न्तः । यथा॑ । प॒शुम् ॥इमे । ऊँ इति । त्वा । वि । चक्षते । सखायः । इन्द्र । सोमिनः । पुष्टवन्तः । यथा । पशुम् ॥ime | oṃ iti | tvā | vi | cakṣate | sakhāyaḥ | indra | sominaḥ | puṣṭa-vantaḥ | yathā | paśum
Word by Word
इमेthese (men/companions)
इमे:
कर्तृ
TypePronoun
Rootइदम् (sarvanāma-prātipadika)
उindeed / now
उ:
—
TypeIndeclinable
Rootउ (nipāta)
त्वाम्you
त्वाम्:
कर्म
TypePronoun
Rootयुष्मद् (sarvanāma-prātipadika)
विapart / clearly
वि:
—
TypeIndeclinable
Rootवि (upasarga)
चक्षतेthey behold / look upon
चक्षते:
—
TypeVerb
Root√चक्ष् (चक्षँ) ‘to see, behold’
सखायःfriends / companions
सखायः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootसखि (prātipadika)
इन्द्रO Indra
इन्द्र:
सम्बोधन
TypeNoun (proper)
Rootइन्द्र (prātipadika)
सोमिनःsoma-pressers / soma-possessors
सोमिनः:
कर्तृ
TypeAdjective (substantivized)
Rootसोमिन् (prātipadika; ‘having soma’, ‘soma-possessing/pressing’)
पुष्टावन्तःprosperous / endowed with nourishment
पुष्टावन्तः:
कर्तृ
TypeAdjective
Rootपुष्टावन्त् (prātipadika; from पुष्टि ‘nourishment, prosperity’ + -वत्)
यथाas / like
यथा:
—
TypeIndeclinable
Rootयथा (avyaya)
पशुम्a beast / cattle
पशुम्:
कर्म
TypeNoun
Rootपशु (prātipadika)