Mantra 27
Sukta 8.44
Devata: Agni
Samhita Patha (Devanagari)
यज्ञानां रथ्ये वयं तिग्मजम्भाय वीळवे । स्तोमैरिषेमाग्नये ॥
Samhita Patha (IAST)
य॒ज्ञानां॑ र॒थ्ये॑ व॒यं ति॒ग्मज॑म्भाय वी॒ळवे॑ । स्तोमै॑रिषेमा॒ग्नये॑ ॥
Transliteration
yajñā́nāṃ rathyè vayáṃ tigmá-jambhāya vīḷáve | stómaiḥ iṣemā́gnáye ||
Translation
On the path of the sacrifices we would press forward with hymns toward Agni, strong and firm, whose biting force is keen—so that our aspiration may be fulfilled.
Padapatha (Word Analysis)
य॒ज्ञाना॑म् । र॒थ्ये॑ । व॒यम् । ति॒ग्मऽज॑म्भाय । वी॒ळवे॑ । स्तोमैः॑ । इ॒षे॒म॒ । अ॒ग्नये॑ ॥यज्ञानाम् । रथ्ये । वयम् । तिग्मजम्भाय । वीळवे । स्तोमैः । इषेम । अग्नये ॥yajñānām | rathye | vayam | tigma-jambhāya | vīḷave | stomaiḥ | iṣema | agnaye
Word by Word
यज्ञानाम्of the sacrifices
यज्ञानाम्:
सम्बन्ध (genitive relation)
TypeNoun
Rootयज्ञ (प्रातिपदिक) < √यज्
रथ्येin/at the chariot-way (course)
रथ्ये:
अधिकरण
TypeAdjective (used substantively)
Rootरथ्य (प्रातिपदिक) < रथ
वयम्we
वयम्:
कर्तृ
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
तिग्मजम्भायto the sharp-jawed (one)
तिग्मजम्भाय:
सम्प्रदान
TypeAdjective (epithet)
Rootतिग्म-जम्भ (बहुव्रीहि/तत्पुरुष-समास; प्रातिपदिक)
वीळवेto the strong/mighty one
वीळवे:
सम्प्रदान
TypeNoun/Adjective (epithet)
Rootवीळु/वीळ्व (प्रातिपदिक; Vedic form, epithet)
स्तोमैःwith hymns (praises)
स्तोमैः:
करण
TypeNoun
Rootस्तोम (प्रातिपदिक) < √स्तु
इषेमmay we seek / may we strive
इषेम:
क्रिया
TypeVerb
Root√इष् (इच्छा/प्रेरणा)
अग्नयेto Agni
अग्नये:
सम्प्रदान
TypeNoun
Rootअग्नि (प्रातिपदिक)