Mantra 17
Sukta 8.43
Devata: Agni
Samhita Patha (Devanagari)
उत त्वाग्ने मम स्तुतो वाश्राय प्रतिहर्यते । गोष्ठं गाव इवाशत ॥
Samhita Patha (IAST)
उ॒त त्वा॑ग्ने॒ मम॒ स्तुतो॑ वा॒श्राय॑ प्रति॒हर्य॑ते । गो॒ष्ठं गाव॑ इवाशत ॥
Transliteration
utá tvāgne máma stutó vāśrā́ya prati-háryate | góṣṭhaṃ gā́va iva ā́śata ||
Translation
And you, O Agni, praised by me, are drawn toward the cry of longing—as cows press toward the byre; so your power moves to the home of our being.
Padapatha (Word Analysis)
उ॒त । त्वा॒ । अ॒ग्ने॒ । मम॑ । स्तुतः॑ । वा॒श्राय॑ । प्र॒ति॒ऽहर्य॑ते । गो॒ऽस्थम् । गावः॑ऽइव । आ॒श॒त॒ ॥उत । त्वा । अग्ने । मम । स्तुतः । वाश्राय । प्रतिहर्यते । गोस्थम् । गावःइव । आशत ॥uta | tvā | agne | mama | stutaḥ | vāśrāya | prati-haryate | go--stham | gāvaḥ-iva | āśata
Word by Word
उतand, also
उत:
—
TypeIndeclinable
Rootउत (निपात)
त्वाyou (as object)
त्वा:
Karma
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
अग्नेO Agni
अग्ने:
सम्बोधन
TypeNoun
Rootअग्नि (प्रातिपदिक)
ममof me, my
मम:
सम्बन्ध (genitive)
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
स्तुतःpraised
स्तुतः:
Kartā (with passive verb)
TypeParticiple (Adjectival)
Root√स्तु (स्तवने) → स्तुत (कृदन्त-प्रातिपदिक)
वाor (also: indeed)
वा:
—
TypeIndeclinable
Rootवा (निपात)
आश्रायhaving resorted to, taking refuge in
आश्राय:
क्रियाविशेषण (पूर्वकालिक)
TypeGerund/Absolutive
Rootआ-√श्रि (आश्रये) → आश्राय (कृदन्त/अव्ययीभाव-प्रयोग)
प्रतिहर्यतेis borne/led back toward; is brought in response
प्रतिहर्यते:
मुख्यक्रिया
TypeVerb
Rootप्रति-√हृ (हरणे) → प्रतिहर्यते
गोष्टम्to the cowshed, to the cattle-stall
गोष्टम्:
Adhikaraṇa (goal/place) / Karma (as destination)
TypeNoun
Rootगोष्ट (प्रातिपदिक)
गावःcows
गावः:
Kartā (of the simile-clause)
TypeNoun
Rootगो (प्रातिपदिक)
इवlike, as
इव:
—
TypeIndeclinable
Rootइव (उपमा-निपात)
आशतthey reached, they came to
आशत:
मुख्यक्रिया (उपमा-वाक्ये)
TypeVerb
Rootआ-√अश् (व्याप्तौ/गत्यर्थे; RV: ‘to reach, attain’) → आशत