HomeRig VedaMandala 8Sukta 40Mantra 9
Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 9

Sukta 8.40

Rishi: Nabhāka (traditional)
Devata: Indra
Chandas: Jagatī (probable; needs metrical verification)

पूर्वीष्ट इन्द्रोपमातयः पूर्वीरुत प्रशस्तयः सूनो हिन्वस्य हरिवः । वस्वो वीरस्यापृचो या नु साधन्त नो धियो नभन्तामन्यके समे ॥

पू॒र्वीष्ट॑ इ॒न्द्रोप॑मातयः पू॒र्वीरु॒त प्रश॑स्तय॒: सूनो॑ हि॒न्वस्य॑ हरिवः । वस्वो॑ वी॒रस्या॒पृचो॒ या नु साध॑न्त नो॒ धियो॒ नभ॑न्तामन्य॒के स॑मे ॥

pūrvī́ṣṭa indrópa-mātayaḥ pūrvī́r utá práśastayaḥ sū́no hinvásya harivaḥ | vásvo vīrásy ā́pṛco yā́ nu sā́dhanta no dhíyo nábhantām anyaké samé ||

Many are your ancient helps, O Indra; many too are your praises, O son of strength, O bearer of the tawny steeds. These contacts of the hero’s treasure that now accomplish our inspired thoughts—may the others be scattered in the same field.

पू॒र्वीः । ते॒ । इ॒न्द्र॒ । उप॑ऽमातयः । पू॒र्वीः । उ॒त । प्रऽश॑स्तयः । सूनो॒ इति॑ । हि॒न्वस्य॑ । ह॒रि॒ऽवः॒ । वस्वः॑ । वी॒रस्य॑ । आ॒ऽपृचः॑ । या । नु । साध॑न्त । नः॒ । धियः॑ । नभ॑न्ताम् । अ॒न्य॒के । स॒मे॒ ॥पूर्वीः । ते । इन्द्र । उपमातयः । पूर्वीः । उत । प्रशस्तयः । सूनो इति । हिन्वस्य । हरिवः । वस्वः । वीरस्य । आपृचः । या । नु । साधन्त । नः । धियः । नभन्ताम् । अन्यके । समे ॥pūrvīḥ | te | indra | upa-mātayaḥ | pūrvīḥ | uta | pra-śastayaḥ | sūno iti | hinvasya | hari-vaḥ | vasvaḥ | vīrasya | āpṛcaḥ | yā | nu | sādhanta | naḥ | dhiyaḥ | nabhantām | anyake | same

पूर्वीःmany former/earlier (f.)
पूर्वीः:
Kartā (विशेषण-रूपेण) / वाक्ये कर्तृपदस्य विशेषणम्
TypeAdjective
Rootपूर्व (प्रातिपदिक)
तेthey
ते:
Kartā
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
इन्द्रO Indra
इन्द्र:
(सम्बोधन) संबोधितः
TypeNoun
Rootइन्द्र (प्रातिपदिक)
उपमातयःhelpers/attendants (lit. ‘near-mothers’, fostering aids)
उपमातयः:
Kartā
TypeNoun
Rootउपमातृ (प्रातिपदिक; उप- + मातृ)
पूर्वीःmany former/earlier (f.)
पूर्वीः:
Kartā (विशेषण-रूपेण)
TypeAdjective
Rootपूर्व (प्रातिपदिक)
उतand also
उत:
TypeIndeclinable
Rootउत (निपात)
प्रशस्तयःpraises, laudations
प्रशस्तयः:
Kartā
TypeNoun
Rootप्रशस्ति (प्रातिपदिक; √शंस् ‘praise’ > प्रशस्ति)
सूनोO son
सूनो:
(सम्बोधन) संबोधितः
TypeNoun
Rootसूनु (प्रातिपदिक)
हिindeed, for
हि:
TypeIndeclinable
Rootहि (निपात)
हिन्वस्यyou impel, set in motion
हिन्वस्य:
Kriyā (मुख्यक्रिया)
TypeVerb
Root√हिन्व् (प्रेरणे) / हिन्व (धातु)
हरिवःO tawny-horsed one
हरिवः:
(सम्बोधन) संबोधितः
TypeNoun (epithet)
Rootहरिवत्/हरिवस् (प्रातिपदिक; ‘having tawny horses’)
वस्वःof wealth, of treasure
वस्वः:
सम्बन्ध (Genitive)
TypeNoun
Rootवसु (प्रातिपदिक)
वीरस्यof a hero/man
वीरस्य:
सम्बन्ध (Genitive)
TypeNoun
Rootवीर (प्रातिपदिक)
आपृचःadditions/portions, shares (that accrue)
आपृचः:
Kartā
TypeNoun
Rootआपृच् (प्रातिपदिक; ‘mixture, addition, share’; from √पृच् ‘mix’)
याःwhich (f. pl.)
याः:
Kartā (सम्बन्ध-प्रत्ययेन ‘those which’)
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
नुnow, indeed
नु:
TypeIndeclinable
Rootनु (निपात)
साधन्तthey accomplish, they make succeed
साधन्त:
Kriyā (सापेक्ष-क्रिया)
TypeVerb
Root√साध् (सिद्धौ/साधने)
नःfor us / our
नः:
Sampradāna/सम्बन्ध (सन्दर्भानुसार)
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम)
धियःthoughts, insights
धियः:
Karma
TypeNoun
Rootधि/धी (प्रातिपदिक; ‘thought, insight’)
नभन्ताम्let them rise/swell forth
नभन्ताम्:
Kriyā (आशीः/विधि)
TypeVerb
Root√नभ् (नभते/नभति; ‘to burst forth, spring up, rise’)
अन्यकेin another (place/way)
अन्यके:
Adhikaraṇa
TypeAdjective (used substantively)
Rootअन्यक (प्रातिपदिक; ‘another, different’)
समेin the same (place/condition), on the level
समे:
Adhikaraṇa
TypeNoun/Adjective
Rootसम (प्रातिपदिक; ‘same, equal’; also ‘level/plain’)