HomeRig VedaMandala 8Sukta 23Mantra 13
Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 13

Sukta 8.23

Rishi: Viśvāmitra (attributed tradition; uncertain)
Devata: Agni
Chandas: Triṣṭubh (probable)

यद्वा उ विश्पतिः शितः सुप्रीतो मनुषो विशि । विश्वेदग्निः प्रति रक्षांसि सेधति ॥

यद्वा उ॑ वि॒श्पति॑: शि॒तः सुप्री॑तो॒ मनु॑षो वि॒शि । विश्वेद॒ग्निः प्रति॒ रक्षां॑सि सेधति ॥

yádvā u viśpátiḥ śitáḥ su-prī́to mánuṣo viśí | víśved agníḥ práti rákṣāṃsi sédhati ||

Whenever the lord of the people, keen and well-pleased, is established among the human clans, Agni indeed drives back all the hostile powers of distortion and darkness.

यत् । वै । ऊँ॒ इति॑ । वि॒श्पतिः॑ । शि॒तः । सुऽप्री॑तः । मनु॑षः । वि॒शि । विश्वा॑ । इत् । अ॒ग्निः । प्रति॑ । रक्षां॑सि । से॒ध॒ति॒ ॥यत् । वै । ऊँ इति । विश्पतिः । शितः । सुप्रीतः । मनुषः । विशि । विश्वा । इत् । अग्निः । प्रति । रक्षांसि । सेधति ॥yat | vai | oṃ iti | viśpatiḥ | śitaḥ | su-prītaḥ | manuṣaḥ | viśi | viśvā | it | agniḥ | prati | rakṣāṃsi | sedhati

यद्when/if; since
यद्:
TypeIndeclinable (relative particle)
Rootयद् (यद्-प्रातिपदिक/सर्वनाम)
वाor
वा:
TypeIndeclinable
Rootवा (निपात)
indeed; surely
:
TypeIndeclinable
Rootउ (निपात)
विश्पतिःlord of the clan/settlement (Agni)
विश्पतिः:
Kartā
TypeNoun (compound)
Rootविश् + पति (प्रातिपदिक: विश्पति-)
शितःsharpened; keen
शितः:
Kartā (as qualifier)
TypeAdjective (past passive participle)
Rootशि (धातु) → शित (कृदन्त-प्रातिपदिक; PPP)
सुप्रीतःwell-pleased; very gracious
सुप्रीतः:
Kartā (as qualifier)
TypeAdjective (past passive participle)
Rootसु + प्री (धातु) → सुप्रीत (कृदन्त-प्रातिपदिक; PPP)
मनुषःof Manu; of man/humankind
मनुषः:
सम्बन्ध (genitive relation)
TypeNoun
Rootमनु (प्रातिपदिक: मनुष-)
विशिin the clan/settlement
विशि:
Adhikaraṇa
TypeNoun
Rootविश् (प्रातिपदिक: विश्-)
विश्वेall
विश्वे:
Karma
TypeAdjective/Pronoun-like adjective
Rootविश्व (प्रातिपदिक)
इद्indeed; just
इद्:
TypeIndeclinable
Rootइद् (निपात)
अग्निःAgni (fire-god)
अग्निः:
Kartā
TypeNoun
Rootअग्नि (प्रातिपदिक)
प्रतिagainst; toward
प्रति:
TypeIndeclinable (preverb/adposition)
Rootप्रति (उपसर्ग/अव्यय)
रक्षांसिdemons; harmful spirits (rakṣasas)
रक्षांसि:
Karma
TypeNoun
Rootरक्षस् (प्रातिपदिक)
सेधतिrepels; keeps off; prevents
सेधति:
Kriyā
TypeVerb
Rootसिध्/सेध् (धातु: √सेध् ‘to ward off, repel, prevent’)