HomeRig VedaMandala 8Sukta 22Mantra 2
Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 2

Sukta 8.22

Devata: Aśvins (context), with Bhujyu as mythic figure

पूर्वायुषं सुहवं पुरुस्पृहं भुज्युं वाजेषु पूर्व्यम् । सचनावन्तं सुमतिभिः सोभरे विद्वेषसमनेहसम् ॥

पू॒र्वा॒युषं॑ सु॒हवं॑ पुरु॒स्पृहं॑ भु॒ज्युं वाजे॑षु॒ पूर्व्य॑म् । स॒च॒नाव॑न्तं सुम॒तिभि॑: सोभरे॒ विद्वे॑षसमने॒हस॑म् ॥

pūrvā́yuṣaṃ su-hávaṃ puru-spṛ́haṃ bhujyúṃ vā́jeṣu pū́rvyam | sacanā́vantaṃ sumatíbhir sobhare ví-dveṣasam anéhasam ||

The ancient life-giver, easy to invoke, much desired; Bhujyu, foremost in the plenitudes of force—him, companionable, we support with right-mindedness, O Sobharis, the remover of division, the unwearying.

पू॒र्व॒ऽआ॒पुष॑म् । सु॒ऽहव॑म् । पु॒रु॒ऽस्पृह॑म् । भु॒ज्युम् । वाजे॑षु । पूर्व्य॑म् । स॒च॒नाऽव॑न्तम् । सु॒म॒तिऽभिः॑ । सो॒भ॒रे॒ । विऽद्वे॑षसम् । अ॒ने॒हस॑म् ॥पूर्वआपुषम् । सुहवम् । पुरुस्पृहम् । भुज्युम् । वाजेषु । पूर्व्यम् । सचनावन्तम् । सुमतिभिः । सोभरे । विद्वेषसम् । अनेहसम् ॥pūrva-āpuṣam | su-havam | puru-spṛham | bhujyum | vājeṣu | pūrvyam | sacanāvantam | sumati-bhiḥ | sobhare | vi-dveṣasam | anehasam

पूर्वायुषम्having ancient/primeval life; long-lived from of old
पूर्वायुषम्:
Karma (स्तुत्य/आह्वेय-देवता-विशेषणम्)
TypeAdjective (compound)
Rootपूर्व-आयुस् (prātipadika; karmadhāraya/tatpuruṣa compound) अथवा पूर्व + आयुष्
सुहवम्well-invoked; easy to call
सुहवम्:
Karma (विशेषणम्)
TypeAdjective
Rootसु-हव (prātipadika; उपसर्ग ‘सु’ + √ह्वे/हू ‘to call, invoke’)
पुरुस्पृहम्much-desired; greatly longed for
पुरुस्पृहम्:
Karma (विशेषणम्)
TypeAdjective (compound)
Rootपुरु-स्पृह (prātipadika; ‘much’ + √स्पृह् ‘to desire/long for’)
भुज्युम्Bhujyu (name)
भुज्युम्:
Karma (स्तुत्य/आह्वेयः)
TypeNoun (proper name)
Rootभुज्यु (प्रातिपदिक; देव/ऋषि-नाम)
वाजेषुin prizes/contests; in strength-gains
वाजेषु:
Adhikaraṇa (locative of sphere)
TypeNoun
Rootवाज (prātipadika)
पूर्व्यम्ancient; of old
पूर्व्यम्:
Karma (विशेषणम्)
TypeAdjective
Rootपूर्व्य (prātipadika; from पूर्व ‘former’)
सचनावन्तम्accompanied; having companions
सचनावन्तम्:
Karma (विशेषणम्)
TypeAdjective
Rootसचना-वत् (prātipadika; ‘with companionship/with attendants’; सचना ‘together, in company’ + -वत्)
सुमतिभिःwith good thoughts; with kindly favors
सुमतिभिः:
Karaṇa (instrumental: by/with good thoughts/favors)
TypeNoun
Rootसु-मति (prātipadika; ‘good’ + मति ‘thought, favor’)
सोभरेO Sobhara
सोभरे:
Sambodhana (address to the seer/singer)
TypeNoun (proper name)
Rootसोभर (प्रातिपदिक; ऋषि/स्तोतृ-नाम)
विद्वेषसम्enmity; hostility
विद्वेषसम्:
Karma (object: enmity/hostility [to be removed/overcome])
TypeNoun
Rootविद्वेषस् (prātipadika; from √द्विष् ‘to hate’ with vi-; ‘enmity, hostility’)
अनेहसम्free from distress; unharmed
अनेहसम्:
Karma (विशेषणम्)
TypeAdjective
Rootअन्-एहस् (prātipadika; neg. an- + एहस् ‘distress, trouble, harm’)