HomeRig VedaMandala 8Sukta 20Mantra 26
Previous Mantra

Mantra 26

Sukta 8.20

Rishi: Sobharī Kāṇva (traditional attribution for RV 8.20, Kāṇva lineage)
Devata: Maruts
Chandas: Trishtubh (probable for RV 8.20; verse-length and cadence align with common Marut hymns)

विश्वं पश्यन्तो बिभृथा तनूष्वा तेना नो अधि वोचत । क्षमा रपो मरुत आतुरस्य न इष्कर्ता विह्रुतं पुनः ॥

विश्वं॒ पश्य॑न्तो बिभृथा त॒नूष्वा तेना॑ नो॒ अधि॑ वोचत । क्ष॒मा रपो॑ मरुत॒ आतु॑रस्य न॒ इष्क॑र्ता॒ विह्रु॑तं॒ पुन॑: ॥

víśvaṃ páśyanto bibhṛthā tanū́ṣv ā́ ténā no ádhi vocata | kṣamā́ rápō maruta ā́turasya na iṣkarta ví-hrutáṃ púnaḥ ||

Seeing all things, you uphold them within your own bodies; by that all-seeing power speak over us and set us right. O Maruts, calm the disturbance of our afflicted being; restore again what has gone astray and been dislocated.

विश्व॑म् । पश्य॑न्तः । वि॒भृ॒थ॒ । त॒नूषु॑ । आ । तेन॑ । नः॒ । अधि॑ । वो॒च॒त॒ । क्ष॒मा । रपः॑ । म॒रु॒तः॒ । आतु॑रस्य । नः॒ । इष्क॑र्त । विऽह्रु॑तम् । पुन॒रिति॑ ॥विश्वम् । पश्यन्तः । विभृथ । तनूषु । आ । तेन । नः । अधि । वोचत । क्षमा । रपः । मरुतः । आतुरस्य । नः । इष्कर्त । विह्रुतम् । पुनरिति ॥viśvam | paśyantaḥ | vibhṛtha | tanūṣu | ā | tena | naḥ | adhi | vocata | kṣamā | rapaḥ | marutaḥ | āturasya | naḥ | iṣkarta | vi-hrutam | punariti

विश्वम्all, the whole (everything)
विश्वम्:
कर्म (पश्यन्तः इत्यस्य)
TypeAdjective (used substantively)
Rootविश्व (प्रातिपदिक) सर्व
पश्यन्तःseeing, beholding
पश्यन्तः:
कर्तृ
TypeVerb (participle)
Root√पश् (दृश्) ‘to see’
बिभृथाyou (pl.) bear / uphold
बिभृथा:
क्रिया
TypeVerb
Root√भृ ‘to bear, carry, support’
तनूषुin (your) bodies / in your persons
तनूषु:
अधिकरण
TypeNoun
Rootतनू (स्त्री) ‘body, person’
towards, unto; (intensifier)
:
TypeIndeclinable
Rootआ (उपसर्ग/निपात)
तेनby that, with that
तेन:
करण
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम)
नःus / of us
नः:
सम्प्रदान/कर्म (वोचत इत्यस्य सन्दर्भानुसार) तथा षष्ठी-सम्बन्ध
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम)
अधिupon, over; (as preverb)
अधि:
TypeIndeclinable
Rootअधि (उपसर्ग/अव्यय)
वोचतspeak (to/over), utter (you pl.)
वोचत:
क्रिया
TypeVerb
Root√वच् ‘to speak, say’
क्षमाthe earth (ground)
क्षमा:
कर्तृ (इष्कर्ता इत्यस्य)
TypeNoun
Rootक्षमा (स्त्री) ‘earth; patience/forbearance’
रपःharm, distress
रपः:
कर्म (इष्कर्ता/निवारणार्थे) অথবা कर्म (आतुरस्य इत्यस्य सम्बन्धे ‘distress’)
TypeNoun
Rootरपस् (नपुंसक) ‘harm, injury; distress’
मरुतःO Maruts
मरुतः:
सम्बोधन
TypeNoun (proper)
Rootमरुत् (देवता-नाम)
आतुरस्यof the distressed (person)
आतुरस्य:
षष्ठी-सम्बन्ध (नः/जनस्य) तथा ‘रपः’ इत्यस्य विशेषण-सम्बन्ध
TypeAdjective (used substantively)
Rootआतुर (विशेषण) ‘distressed, afflicted’
नःour / for us
नः:
षष्ठी-सम्बन्ध (इष्कर्ता इत्यस्य ‘our’) / सम्प्रदान
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम)
इष्कर्ताa maker of help/aid; a helper, deliverer
इष्कर्ता:
कर्तृ (भवति/अस्तु इत्यर्थे; प्रार्थनात्मक) অথবা विधेय
TypeAgent noun
Rootइष्-कर्तृ (कृदन्त-समास); √कृ ‘to make, do’ (कर्तृ-प्रत्यय -तृ) सह ‘इष्/इषा’ ‘refreshment, aid’
विह्रुतम्what is disordered, gone astray
विह्रुतम्:
कर्म (पुनः इत्यनेन सह ‘restore what is disordered’)
TypeAdjective/Participle
Rootविह्रुत (कृदन्त/विशेषण) < वि-√ह्रु/√ह्र ‘to go astray, be confused; to deviate’
पुनःagain, back
पुनः:
TypeIndeclinable
Rootपुनः (अव्यय)