Mantra 36
Sukta 8.2
Rishi: Kaṇva (Kaṇva lineage; Kaṇvāḥ)
Devata: Indra
Chandas: Triṣṭubh (probable given heroic cadence and segment lengths)
Samhita Patha (Devanagari)
सनिता विप्रो अर्वद्भिर्हन्ता वृत्रं नृभिः शूरः । सत्योऽविता विधन्तम् ॥
Samhita Patha (IAST)
सनि॑ता॒ विप्रो॒ अर्व॑द्भि॒र्हन्ता॑ वृ॒त्रं नृभि॒: शूर॑: । स॒त्यो॑ऽवि॒ता वि॒धन्त॑म् ॥
Transliteration
sánitā vípro árvadbhir hántā vṛtráṃ nṛ́bhíḥ śū́raḥ | satyó ’vitā́ vidhántam ||
Translation
Winner and inspired seer, with the steeds and with the heroic powers he slays the Coverer; true, he is the protector of the one who sets the right offering in order.
Padapatha (Word Analysis)
सनि॑ता । विप्रः॑ । अर्व॑त्ऽभिः । हन्ता॑ । वृ॒त्रम् । नृऽभिः॑ । शूरः॑ । स॒त्यः । अ॒वि॒ता । वि॒धन्त॑म् ॥सनिता । विप्रः । अर्वत्भिः । हन्ता । वृत्रम् । नृभिः । शूरः । सत्यः । अविता । विधन्तम् ॥sanitā | vipraḥ | arvat-bhiḥ | hantā | vṛtram | nṛ-bhiḥ | śūraḥ | satyaḥ | avitā | vidhantam
Word by Word
सनि॑ताwinner, gainer
सनि॑ता:
Kartā
TypeNoun
Rootसनि- (प्रातिपदिक; from √सन् ‘to gain, win’)
विप्रःinspired sage, seer
विप्रः:
Kartā (apposition to सनिता)
TypeNoun
Rootविप्र- (प्रातिपदिक)
अर्वद्भिःwith horses/steeds
अर्वद्भिः:
Karaṇa
TypeNoun
Rootअर्वत्- (प्रातिपदिक ‘steed, horse’)
हन्ताslayer
हन्ता:
Kartā
TypeNoun
Root√हन् (to strike, slay) → हन्तृ- (agent noun)
वृत्रम्Vṛtra (the obstructor)
वृत्रम्:
Karma
TypeNoun
Rootवृत्र- (प्रातिपदिक)
नृभिःwith men/heroes
नृभिः:
Karaṇa
TypeNoun
Rootनृ- (प्रातिपदिक ‘man, hero’)
शूरःhero, valiant one
शूरः:
Kartā (apposition)
TypeNoun
Rootशूर- (प्रातिपदिक)
सत्यःtrue, faithful
सत्यः:
Kartā (apposition)
TypeAdjective
Rootसत्य- (प्रातिपदिक)
अविताhelper, protector
अविता:
Kartā (apposition)
TypeNoun
Root√अव् (to help, protect) → अवितृ- (agent noun)
विधन्तम्the one who performs/ordains (rites), the worshipper
विधन्तम्:
Karma
TypeVerb (participle)
Root√धा (to place, arrange) with वि-; present participle परस्मैपद: विधत्-