HomeRig VedaMandala 7Sukta 91Mantra 7
Previous Mantra

Mantra 7

Sukta 7.91

Rishi: Vasiṣṭha (family: Vasiṣṭhāḥ)
Devata: Indra-Vāyu (dual)
Chandas: Triṣṭubh (likely; confirm via metrical index)

अर्वन्तो न श्रवसो भिक्षमाणा इन्द्रवायू सुष्टुतिभिर्वसिष्ठाः । वाजयन्तः स्ववसे हुवेम यूयं पात स्वस्तिभिः सदा नः ॥

अर्व॑न्तो॒ न श्रव॑सो॒ भिक्ष॑माणा इन्द्रवा॒यू सु॑ष्टु॒तिभि॒र्वसि॑ष्ठाः । वा॒ज॒यन्त॒: स्वव॑से हुवेम यू॒यं पा॑त स्व॒स्तिभि॒: सदा॑ नः ॥

árvanto na śrávaso bhíkṣamāṇā indrāvāyū suṣṭutíbhir vásiṣṭhāḥ | vājáyantaḥ svávase huvema yūyáṃ pāta svastíbhiḥ sádā naḥ ||

Like eager steeds seeking fame, we Vasiṣṭhas ask you with well-fashioned hymns, O Indra and Vāyu. Striving to win the plenitude of force for our own self-mastery, we call you; do you guard us always with your harmonies of well-being.

अर्व॑न्तः । न । श्रव॑सः । भिक्ष॑माणाः । इ॒न्द्र॒वा॒यू इति॑ । सु॒स्तु॒तिऽभिः॑ । वसि॑ष्ठाः । वा॒ज॒ऽयन्तः॑ । सु । अव॑से । हु॒वे॒म॒ । यू॒यम् । पा॒त॒ । स्व॒स्तिऽभिः॑ । सदा॑ । नः॒ ॥अर्वन्तः । न । श्रवसः । भिक्षमाणाः । इन्द्रवायू इति । सुस्तुतिभिः । वसिष्ठाः । वाजयन्तः । सु । अवसे । हुवेम । यूयम् । पात । स्वस्तिभिः । सदा । नः ॥arvantaḥ | na | śravasaḥ | bhikṣamāṇāḥ | indravāyū iti | sustuti-bhiḥ | vasiṣṭhāḥ | vāja-yantaḥ | su | avase | huvema | yūyam | pāta | svasti-bhiḥ | sadā | naḥ

अर्वन्तःswift horses (steeds)
अर्वन्तः:
Kartā
TypeNoun
Rootअर्वन्त् (प्रातिपदिक)
like, as
:
TypeIndeclinable
Rootन (निपात)
श्रवसःof fame, of glory
श्रवसः:
TypeNoun
Rootश्रवस् (प्रातिपदिक)
भिक्षमाणाःbegging, seeking
भिक्षमाणाः:
Kartā
TypeVerb (participle)
Rootभिक्ष् (धातु) → भिक्षमाण (शतृ/शानच्-प्रत्यय, वर्तमानकाले)
इन्द्रवायूO Indra and Vāyu
इन्द्रवायू:
Sampradāna
TypeNoun (dual deity name)
Rootइन्द्र-वायु (समास; द्वन्द्व/युग्मदेवता)
सुष्टुतिभिःwith good praises, with fine hymns
सुष्टुतिभिः:
Karaṇa
TypeNoun
Rootसु-स्तुति (प्रातिपदिक; उपसर्ग ‘सु’ + स्तुति)
वसिष्ठाःthe Vasiṣṭhas (Vasiṣṭha’s clan/poets)
वसिष्ठाः:
Kartā
TypeNoun
Rootवसिष्ठ (प्रातिपदिक; ऋषिनाम)
वाजयन्तःseeking to win prizes; making (us) win
वाजयन्तः:
Kartā
TypeVerb (participle)
Rootवाजय् (धातु; denominative/causative sense ‘to make win/bring prize’) → वाजयन्त् (वर्तमानकाले शतृ)
स्ववसेfor (our/your) own aid, for self-help
स्ववसे:
Sampradāna
TypeNoun
Rootस्ववस् (प्रातिपदिक; ‘own good/aid, self-power’)
हुवेमlet us call/invoke
हुवेम:
TypeVerb
Rootहू (धातु)
यूयम्you (all)
यूयम्:
Kartā
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
पातprotect!
पात:
TypeVerb
Rootपा (धातु ‘to protect’)
स्वस्तिभिःwith well-being, with blessings
स्वस्तिभिः:
Karaṇa
TypeNoun
Rootस्वस्ति (प्रातिपदिक)
सदाalways
सदा:
TypeIndeclinable
Rootसदा (अव्यय)
नःus; for us / of us
नः:
Sampradāna
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)