HomeRig VedaMandala 7Sukta 8Mantra 4
Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 4

Sukta 7.8

Rishi: Vasiṣṭha
Devata: Agni
Chandas: Triṣṭubh (likely; verify by scansion)

प्रप्रायमग्निर्भरतस्य शृण्वे वि यत्सूर्यो न रोचते बृहद्भाः । अभि यः पूरुं पृतनासु तस्थौ द्युतानो दैव्यो अतिथिः शुशोच ॥

प्रप्रा॒यम॒ग्निर्भ॑र॒तस्य॑ शृण्वे॒ वि यत्सूर्यो॒ न रोच॑ते बृ॒हद्भाः । अ॒भि यः पू॒रुं पृत॑नासु त॒स्थौ द्यु॑ता॒नो दैव्यो॒ अति॑थिः शुशोच ॥

prá-prā́yám agnír bharatásya śṛṇve ví yát sū́ryo ná rócate bृहádbhāḥ | abhí yáḥ pūrúṃ pṛ́tanāsu tastháu dyutā́no daivyó átithiḥ śuśoca ||

Forth, forth this Agni is heard for Bharata, when he shines wide with a great light like the Sun. He who stood for Pūru in the battles—shining, the divine Guest—has blazed out.

प्रऽप्र॑ । अ॒यम् । अ॒ग्निः । भ॒र॒तस्य॑ । शृ॒ण्वे॒ । वि । यत् । सूर्यः॑ । न । रोच॑ते । बृ॒हत् । भाः । अ॒भि । यः । पू॒रुम् । पृत॑नासु । त॒स्थौ । द्यु॒ता॒नः । दैव्यः॑ । अति॑थिः । शु॒शो॒च॒ ॥प्रप्र । अयम् । अग्निः । भरतस्य । शृण्वे । वि । यत् । सूर्यः । न । रोचते । बृहत् । भाः । अभि । यः । पूरुम् । पृतनासु । तस्थौ । द्युतानः । दैव्यः । अतिथिः । शुशोच ॥pra-pra | ayam | agniḥ | bharatasya | śṛṇve | vi | yat | sūryaḥ | na | rocate | bṛhat | bhāḥ | abhi | yaḥ | pūrum | pṛtanāsu | tasthau | dyutānaḥ | daivyaḥ | atithiḥ | śuśoca

प्रforth, forward
प्र:
TypeIndeclinable
Rootप्र (upasarga)
प्रायम्went forth, advanced
प्रायम्:
TypeVerb
Rootप्र + √इ (इण्) → प्रायम्
अग्निःAgni (fire-god)
अग्निः:
Kartā
TypeNoun
Rootअग्नि-
भरतस्यof Bharata
भरतस्य:
Sambandha (genitive relation)
TypeNoun (proper/tribal name)
Rootभरत-
शृण्वेI hear
शृण्वे:
TypeVerb
Root√श्रु (श्रवण) → शृण्वे
विapart, widely, distinctly
वि:
TypeIndeclinable
Rootवि (upasarga)
यत्when/that which
यत्:
(links clause)
TypePronoun/Relative
Rootयद्-
सूर्यःthe Sun
सूर्यः:
Kartā (of रोचते)
TypeNoun
Rootसूर्य-
like, as
:
TypeIndeclinable
Root
रोचतेshines, is radiant
रोचते:
TypeVerb
Root√रुच् (दीप्तौ) → रोचते
बृहद्भाःof great radiance
बृहद्भाः:
Viśeṣaṇa (of अग्निः)
TypeAdjective (bahuvrīhi/karmadhāraya sense)
Rootबृहद्- + भाः (< √भा ‘to shine’)
अभिtowards, against, upon
अभि:
TypeIndeclinable
Rootअभि (upasarga)
यःwho
यः:
Kartā (of तस्थौ)
TypePronoun/Relative
Rootयद्-
पूरुम्Pūru
पूरुम्:
Karma (object of अभि…तस्थौ)
TypeNoun (proper name)
Rootपूरु-
पृतनासुin battles
पृतनासु:
Adhikaraṇa
TypeNoun
Rootपृतना-
तस्थौstood, took his stand
तस्थौ:
TypeVerb
Root√स्था (तिष्ठति) → तस्थौ
द्युतानःshining, flashing
द्युतानः:
Viśeṣaṇa (of अतिथिः/अग्निः)
TypeParticiple
Root√द्युत् (दीप्तौ) → द्युतान-
दैव्यःdivine
दैव्यः:
Viśeṣaṇa (of अतिथिः)
TypeAdjective
Rootदेव- → दैव्य-
अतिथिःguest (Agni as the guest)
अतिथिः:
Kartā (of शुशोच)
TypeNoun
Rootअतिथि-
शुशोचblazed, shone (intensely)
शुशोच:
TypeVerb
Root√शुच् (दीप्तौ/शोके) → शुशोच