HomeRig VedaMandala 7Sukta 64Mantra 4
Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 4

Sukta 7.64

Rishi: Vasiṣṭha
Devata: Mitra–Varuṇa
Chandas: Triṣṭubh

यो वां गर्तं मनसा तक्षदेतमूर्ध्वां धीतिं कृणवद्धारयच्च । उक्षेथां मित्रावरुणा घृतेन ता राजाना सुक्षितीस्तर्पयेथाम् ॥

यो वां॒ गर्तं॒ मन॑सा॒ तक्ष॑दे॒तमू॒र्ध्वां धी॒तिं कृ॒णव॑द्धा॒रय॑च्च । उ॒क्षेथां॑ मित्रावरुणा घृ॒तेन॒ ता रा॑जाना सुक्षि॒तीस्त॑र्पयेथाम् ॥

yó vāṃ gártaṃ mánasā tákṣad etám ūrdhvā́ṃ dhī́tiṃ kṛṇávad dhā́rayac ca | ukṣéthāṃ mitrāvaruṇā ghṛténa tā́ rājānā sukṣitī́s tarpayethām ||

Whoever has fashioned for you this seat by the mind, and has made the thought rise upward and held it firm—may you, O Mitra and Varuṇa, sprinkle him with the clarified light; you two kings, satisfy and foster the good habitations (the stable states of the being).

यः । वा॒म् । गर्त॑म् । मन॑सा । तक्ष॑त् । ए॒तम् । ऊ॒र्ध्वाम् । धी॒तिम् । कृ॒णव॑त् । धा॒रय॑त् । च॒ । उ॒क्षेथा॑म् । मि॒त्रा॒व॒रु॒णा॒ । घृ॒तेन॑ । ता । रा॒जा॒ना॒ । सु॒ऽक्षि॒तीः । त॒र्प॒ये॒था॒म् ॥यः । वाम् । गर्तम् । मनसा । तक्षत् । एतम् । ऊर्ध्वाम् । धीतिम् । कृणवत् । धारयत् । च । उक्षेथाम् । मित्रावरुणा । घृतेन । ता । राजाना । सुक्षितीः । तर्पयेथाम् ॥yaḥ | vām | gartam | manasā | takṣat | etam | ūrdhvām | dhītim | kṛṇavat | dhārayat | ca | ukṣethām | mitrāvaruṇā | ghṛtena | tā | rājānā | su-kṣitīḥ | tarpayethām

यःwho (he who)
यः:
Kartā
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
वाम्of you two / you two
वाम्:
Sampradāna
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
गर्तम्pit, seat, enclosure
गर्तम्:
Karma
TypeNoun
Rootगर्त (प्रातिपदिक)
मनसाwith (his) mind
मनसा:
Karaṇa
TypeNoun
Rootमनस् (प्रातिपदिक)
तक्षत्fashioned, constructed
तक्षत्:
Kartā
TypeVerb
Rootतक्ष् (धातु)
एतम्this
एतम्:
Karma
TypePronoun
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
ऊर्ध्वाम्upright, raised
ऊर्ध्वाम्:
Karma
TypeAdjective
Rootऊर्ध्व (प्रातिपदिक)
धीतिम्thought, hymn, insight
धीतिम्:
Karma
TypeNoun
Rootधीति (प्रातिपदिक) < धा/धी (धातु)
कृणवत्made, produced
कृणवत्:
Kartā
TypeVerb
Rootकृ (धातु)
धारयत्held, supported
धारयत्:
Kartā
TypeVerb
Rootधृ (धातु)
and
:
TypeIndeclinable
Rootच (निपात)
उक्षेथाम्you two sprinkle/anoint
उक्षेथाम्:
Kartā
TypeVerb
Rootउक्ष् (धातु)
मित्रावरुणाO Mitra and Varuṇa
मित्रावरुणा:
Sambodhana
TypeNoun
Rootमित्र-वरुण (समास-प्रातिपदिक; द्वन्द्व)
घृतेनwith ghee
घृतेन:
Karaṇa
TypeNoun
Rootघृत (प्रातिपदिक)
ताyou two (those two)
ता:
Sambodhana
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
राजानाO two kings
राजाना:
Sambodhana
TypeNoun
Rootराजन् (प्रातिपदिक)
सुक्षितीःgood dwellings/settlements
सुक्षितीः:
Karma
TypeNoun
Rootसु-क्षिति (प्रातिपदिक; कर्मधारय/उपपद-समास)
तर्पयेथाम्you two satisfy, gladden
तर्पयेथाम्:
Kartā
TypeVerb
Rootतृप्/तर्प् (धातु)