HomeRig VedaMandala 7Sukta 52Mantra 3
Previous Mantra

Mantra 3

Sukta 7.52

Rishi: Vasiṣṭha (Vasiṣṭha-gotra; Mandala 7 attribution)
Devata: Savitṛ with the Angirases; collective Viśve Devāḥ also invoked
Chandas: Triṣṭubh (probable for RV 7; verse-length and cadence consistent)

तुरण्यवोऽङ्गिरसो नक्षन्त रत्नं देवस्य सवितुरियानाः । पिता च तन्नो महान्यजत्रो विश्वे देवाः समनसो जुषन्त ॥

तु॒र॒ण्यवोऽङ्गि॑रसो नक्षन्त॒ रत्नं॑ दे॒वस्य॑ सवि॒तुरि॑या॒नाः । पि॒ता च॒ तन्नो॑ म॒हान्यज॑त्रो॒ विश्वे॑ दे॒वाः सम॑नसो जुषन्त ॥

turaṇyávo ’ṅgirásaḥ nakṣanta rátnam devásya savitúr iyānā́ḥ | pitā́ ca tán no mahā́n yájatro víśve devā́ḥ sámanaso juṣanta ||

The swift-moving Angirases, journeying in the way of the divine Savitar, attain the Treasure. And may the mighty Father, worthy of sacrifice, grant that to us; may all the gods, of one accord, take delight in it within us.

तु॒र॒ण्यवः॑ । अङ्गि॑रसः । न॒क्ष॒न्त॒ । रत्न॑म् । दे॒वस्य॑ । स॒वि॒तुः । इ॒या॒नाः । पि॒ता । च॒ । तत् । नः॒ । म॒हान् । यज॑त्रः । विश्वे॑ । दे॒वाः । सऽम॑नसः । जु॒ष॒न्त॒ ॥तुरण्यवः । अङ्गिरसः । नक्षन्त । रत्नम् । देवस्य । सवितुः । इयानाः । पिता । च । तत् । नः । महान् । यजत्रः । विश्वे । देवाः । समनसः । जुषन्त ॥turaṇyavaḥ | aṅgirasaḥ | nakṣanta | ratnam | devasya | savituḥ | iyānāḥ | pi tā | ca | tat | naḥ | mahān | yajatraḥ | viśve | devāḥ | sa-manasaḥ | juṣanta

तुरण्यवःthe swift/impetuous ones
तुरण्यवः:
कर्तृ
TypeAdjective (substantivized)
Rootतुरण्यु- (प्रातिपदिक; √तुर् ‘शीघ्रगमन/उत्साह’ से)
अङ्गिरसःthe Aṅgirases
अङ्गिरसः:
कर्तृ (तुरण्यवः के विशेषण/समनाधिकरण)
TypeNoun
Rootअङ्गिरस्- (ऋषिगण/नाम)
नक्षन्तthey attain / reach
नक्षन्त:
क्रिया
TypeVerb
Root√नश् (नक्ष्) ‘प्राप्नुयात्/अश्नुयात्’
रत्नम्treasure; boon
रत्नम्:
कर्म
TypeNoun
Rootरत्न-
देवस्यof the god
देवस्य:
सम्बन्ध (षष्ठी)
TypeNoun
Rootदेव-
सवितुःof Savitṛ
सवितुः:
सम्बन्ध (षष्ठी)
TypeNoun
Rootसवितृ-
इयानाःgoing, advancing
इयानाः:
कर्तृ (तुरण्यवः/अङ्गिरसः के विशेषण)
TypeParticiple (Adjective)
Root√इ ‘गमन’ (इय्) → इयान- (कृदन्त)
पिताthe Father
पिता:
कर्तृ (द्वितीय-क्रिया का)
TypeNoun
Rootपितृ-
and
:
सम्बन्ध/समुच्चय
TypeIndeclinable
Root
तत्that
तत्:
कर्म
TypePronoun
Rootतद्- (सर्वनाम)
नःfor us / of us
नः:
सम्प्रदान (हितार्थे) / सम्बन्ध
TypePronoun
Rootअस्मद्- (सर्वनाम)
महान्great
महान्:
कर्तृ (पिता के विशेषण)
TypeAdjective
Rootमहत्-
यजत्रःworthy of worship
यजत्रः:
कर्तृ (पिता के विशेषण)
TypeAdjective
Rootयजत्र- (√यज् ‘पूजा’ से; ‘पूजनीय/यज्ञीय’)
विश्वेall
विश्वे:
कर्तृ
TypeAdjective (substantivized)
Rootविश्व-
देवाःthe gods
देवाः:
कर्तृ (विश्वे के समनाधिकरण)
TypeNoun
Rootदेव-
समनसःof one mind; harmonious
समनसः:
कर्तृ (विश्वे देवाः के विशेषण)
TypeAdjective
Rootसमनस्- (सम् + मनस्; ‘एकमनस्’)
जुषन्तmay they enjoy / favor / accept
जुषन्त:
क्रिया
TypeVerb
Root√जुष् ‘प्रीणन/सेवन’