HomeRig VedaMandala 7Sukta 50Mantra 3
Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 3

Sukta 7.50

Rishi: Vasiṣṭha
Devata: Viśve Devāḥ (All Gods) in a cleansing/protective function
Chandas: Triṣṭubh (likely; verify)

यच्छल्मलौ भवति यन्नदीषु यदोषधीभ्यः परि जायते विषम् । विश्वे देवा निरितस्तत्सुवन्तु मा मां पद्येन रपसा विदत्त्सरुः ॥

यच्छ॑ल्म॒लौ भव॑ति॒ यन्न॒दीषु॒ यदोष॑धीभ्य॒: परि॒ जाय॑ते वि॒षम् । विश्वे॑ दे॒वा निरि॒तस्तत्सु॑वन्तु॒ मा मां पद्ये॑न॒ रप॑सा विद॒त्त्सरु॑: ॥

yác chalmaláu bhávati yán nadī́ṣu yád óṣadhībhyaḥ pári jā́yate viṣám | víśve devā́ nír itás tát suvantu mā́ māṃ padyéna rápasā vidat tsarúḥ ||

Whether the poison comes to be in the śalmali, or in the rivers, or is born out of the plants, may all the gods press it out and drive it away from here; let not the stinging hostile power reach me by stealthy step or violent assault.

यत् । श॒ल्म॒लौ । भव॑ति । यत् । न॒दीषु॑ । यत् । ओष॑धीभ्यः । परि॑ । जाय॑ते । वि॒षम् । विश्वे॑ । दे॒वाः । निः । इ॒तः । तत् । सु॒व॒न्तु॒ । मा । माम् । पद्ये॑न । रप॑सा । वि॒द॒त् । त्सरुः॑ ॥यत् । शल्मलौ । भवति । यत् । नदीषु । यत् । ओषधीभ्यः । परि । जायते । विषम् । विश्वे । देवाः । निः । इतः । तत् । सुवन्तु । मा । माम् । पद्येन । रपसा । विदत् । त्सरुः ॥yat | śalmalau | bhavati | yat | nadīṣu | yat | oṣadhībhyaḥ | pari | jāyate | viṣam | viśve | devāḥ | niḥ | itaḥ | tat | suvantu | mā | mām | padyena | rapasā | vidat | tsaruḥ

यत्which, that which
यत्:
सम्बन्ध/विशेषण (यत्-तत् सम्बन्धः) / कर्म (यत् = ‘which/that which’)
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) / यद्-शब्द
शल्मलौon/in the śalmali tree
शल्मलौ:
अधिकारण
TypeNoun
Rootशल्मलि (प्रातिपदिक) ‘silk-cotton tree’
भवतिarises, becomes
भवति:
क्रिया
TypeVerb
Rootभू
यत्which
यत्:
सम्बन्ध/विशेषण
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
नदीषुin the rivers
नदीषु:
अधिकारण
TypeNoun
Rootनदी (प्रातिपदिक)
यत्which
यत्:
सम्बन्ध/विशेषण
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
ओषधीभ्यःfrom the herbs/plants
ओषधीभ्यः:
अपादान
TypeNoun
Rootओषधि (प्रातिपदिक)
परिaround, forth; (as preverb)
परि:
क्रियाविशेषण
TypeIndeclinable
Rootपरि (उपसर्ग/अव्यय)
जायतेis born, arises
जायते:
क्रिया
TypeVerb
Rootजन्
विषम्poison
विषम्:
कर्तृ (यत्…विषम्… भवति/जायते) / विषय
TypeNoun
Rootविष (प्रातिपदिक)
विश्वेall
विश्वे:
कर्तृ
TypeAdjective (used substantively)
Rootविश्व (प्रातिपदिक)
देवाःthe gods
देवाः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
निरितःdriving it out; having expelled (it)
निरितः:
कर्तृ-विशेषण / क्रियाविशेषण
TypeParticiple/Adjective
Rootनिर्-इ (उपसर्ग ‘निर्’ + धातु ‘इ’), अथवा ‘निरित’ (कृदन्त-प्रातिपदिक) ‘driven out/removed’
तत्that (poison)
तत्:
कर्म
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
सुवन्तुmay they drive/press out, may they expel
सुवन्तु:
क्रिया
TypeVerb
Rootसु (सव्) ‘to press/impel/produce’ (वेदे ‘सुव्’)
माdo not; lest
मा:
क्रियानिषेध
TypeIndeclinable
Rootमा (निषेध-अव्यय)
माम्me
माम्:
कर्म
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
पद्येनby a step/track (by treading)
पद्येन:
करण
TypeNoun
Rootपद्य (प्रातिपदिक) ‘footstep/track; (by) step’
रपसाwith violence, with harmful force
रपसा:
करण
TypeNoun
Rootरपस् (प्रातिपदिक) ‘violence, sudden attack, harm’
विदत्may (it) find/strike
विदत्:
क्रिया
TypeVerb
Rootविद् (वेदे: ‘to find/meet/come upon’)
सरुःthe saru (harmful missile/creature)
सरुः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootसरु (प्रातिपदिक) ‘missile/arrow; creeping thing’ (वेदे बह्वर्थ)