HomeRig VedaMandala 7Sukta 20Mantra 7
Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 7

Sukta 7.20

Rishi: Vasiṣṭha (Vasiṣṭha-gotra; traditional ascription for much of Maṇḍala 7)
Devata: Indra
Chandas: Triṣṭubh (likely; Maṇḍala 7 Indra hymns predominantly Triṣṭubh)

यदिन्द्र पूर्वो अपराय शिक्षन्नयज्ज्यायान्कनीयसो देष्णम् । अमृत इत्पर्यासीत दूरमा चित्र चित्र्यं भरा रयिं नः ॥

यदि॑न्द्र॒ पूर्वो॒ अप॑राय॒ शिक्ष॒न्नय॒ज्ज्याया॒न्कनी॑यसो दे॒ष्णम् । अ॒मृत॒ इत्पर्या॑सीत दू॒रमा चि॑त्र॒ चित्र्यं॑ भरा र॒यिं न॑: ॥

yádindra pū́rvo áparāya śíkṣann áyaj jyā́yān kanī́yaso déṣṇam | amṛ́ta ít paryā́sīt dū́ram ā́ citra citryáṃ bharā rayíṃ naḥ ||

If, O Indra, the elder once instructed the younger and the stronger bestowed a gift upon the lesser, then the Immortal indeed stood around and beyond even what is far: bring to us, O Wonder-worker, a wealth that is manifold and luminous—fullness of being.

यत् । इ॒न्द्र॒ । पूर्वः॑ । अप॑राय । शि॒क्ष॒न् । अय॑त् । ज्याया॑न् । कनी॑यसः । दे॒ष्णम् । अ॒मृतः॑ । इत् । परि॑ । आ॒सी॒त॒ । दू॒रम् । आ । चि॒त्र॒ । चित्र्य॑म् । भ॒र॒ । र॒यिम् । नः॒ ॥यत् । इन्द्र । पूर्वः । अपराय । शिक्षन् । अयत् । ज्यायान् । कनीयसः । देष्णम् । अमृतः । इत् । परि । आसीत । दूरम् । आ । चित्र । चित्र्यम् । भर । रयिम् । नः ॥yat | indra | pūrvaḥ | aparāya | śikṣan | ayat | jyāyān | kanīyasaḥ | deṣṇam | amṛtaḥ | it | pari | āsīta | dūram | ā | citra | citryam | bhara | rayim | naḥ

यदिif
यदि:
TypeIndeclinable
Rootयदि
इन्द्रO Indra
इन्द्र:
सम्बोधन
TypeNoun (proper)
Rootइन्द्र
पूर्वःthe former (one)
पूर्वः:
कर्तृ (of शिक्षन्)
TypeAdjective (used substantively)
Rootपूर्व
अपरायto the later (one)
अपराय:
सम्प्रदान
TypeAdjective (used substantively)
Rootअपर
शिक्षन्teaching / instructing
शिक्षन्:
कर्तृ-विशेषण (पूर्वः)
TypeVerb
Rootशिक्ष्
अयजःyou worshipped / you sacrificed
अयजः:
क्रिया (मुख्य)
TypeVerb
Rootयज्
ज्यायान्greater, stronger
ज्यायान्:
कर्तृ (of अयजः) / विशेषण (इन्द्र)
TypeAdjective
Rootज्यायस्
कनीयसःof the smaller / of the younger
कनीयसः:
सम्बन्ध (genitive)
TypeAdjective (comparative)
Rootकनीयस्
दे॒ष्णम्a gift / bestowal
दे॒ष्णम्:
कर्म
TypeNoun
Rootदे॒ष्णा (from √दिश्/दश्? Vedic: ‘gift, bestowal’)
अमृतःimmortal
अमृतः:
कर्तृ (of आसित)
TypeAdjective (used substantively)
Rootअमृत
इत्indeed, just
इत्:
TypeIndeclinable (particle)
Rootइत्
परिaround, all about
परि:
TypeIndeclinable (preverb)
Rootपरि
आसीत्was
आसीत्:
क्रिया
TypeVerb
Rootअस्
दूरम्far
दूरम्:
अधिकरण (extent/space)
TypeAdverbial noun
Rootदूर
towards, hither
:
TypeIndeclinable (preverb)
Root
चित्रO wondrous one
चित्र:
सम्बोधन
TypeAdjective
Rootचित्र
चित्र्यम्a wondrous (thing)
चित्र्यम्:
कर्म (of भरा)
TypeAdjective (neuter)
Rootचित्र्य
भराbring, bear
भरा:
क्रिया
TypeVerb
Rootभृ
रयिम्wealth
रयिम्:
कर्म (of भरा)
TypeNoun
Rootरयि
नःto us / for us
नः:
सम्प्रदान (to us) / सम्बन्ध (our)
TypePronoun
Rootअस्मद्