HomeRig VedaMandala 7Sukta 18Mantra 4
Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 4

Sukta 7.18

Rishi: Vasiṣṭha
Devata: Indra
Chandas: Triṣṭubh (probable)

धेनुं न त्वा सूयवसे दुदुक्षन्नुप ब्रह्माणि ससृजे वसिष्ठः । त्वामिन्मे गोपतिं विश्व आहा न इन्द्रः सुमतिं गन्त्वच्छ ॥

धे॒नुं न त्वा॑ सू॒यव॑से॒ दुदु॑क्ष॒न्नुप॒ ब्रह्मा॑णि ससृजे॒ वसि॑ष्ठः । त्वामिन्मे॒ गोप॑तिं॒ विश्व॑ आ॒हा न॒ इन्द्र॑: सुम॒तिं ग॒न्त्वच्छ॑ ॥

dhenuṃ na tvā sūyavase dudhukṣann upa brahmāṇi sasṛje vasiṣṭhaḥ | tvām in me gopatiṃ viśva āhā na indraḥ sumatiṃ gantu accha ||

As one milks a cow for rich pasture, so Vasiṣṭha has pressed out and set forth the mantras towards you. All proclaim you as the lord of the rays (cows of light); may Indra come to us with the grace of right understanding.

धे॒नुम् । न । त्वा॒ । सु॒ऽयव॑से । दुधु॑क्षन् । उप॑ । ब्रह्मा॑णि । स॒सृ॒जे॒ । वसि॑ष्ठः । त्वाम् । इत् । मे॒ । गोऽप॑तिम् । विश्वः॑ । आ॒ह॒ । आ । नः॒ । इन्द्रः॑ । सु॒ऽम॒तिम् । ग॒न्तु॒ । अच्छ॑ ॥धेनुम् । न । त्वा । सुयवसे । दुधुक्षन् । उप । ब्रह्माणि । ससृजे । वसिष्ठः । त्वाम् । इत् । मे । गोपतिम् । विश्वः । आह । आ । नः । इन्द्रः । सुमतिम् । गन्तु । अच्छ ॥dhenum | na | tvā | su-yavase | dudhukṣan | upa | brahmāṇi | sasṛje | vasiṣṭhaḥ | tvām | it | me | go--patim | viśvaḥ | āha | ā | naḥ | indraḥ | su-matim | gantu | accha

धेनुम्a milch-cow
धेनुम्:
कर्म
TypeNoun
Rootधेनु- (प्रातिपदिक)
like, as
:
TypeIndeclinable
Rootन (निपात)
त्वाyou (acc. sg.)
त्वा:
कर्म
TypePronoun
Rootयुष्मद्- (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
सूयवसेfor good pasture / for fodder
सूयवसे:
सम्प्रदान
TypeNoun
Rootसूयवस्- (प्रातिपदिक)
दुदुक्षन्(he) wished to milk / tried to milk
दुदुक्षन्:
कर्तृ
TypeVerb
Rootदुह् (धातु) → दुदुक्ष् (इच्छार्थ/देशिदेरिवेटिव; desiderative)
उपnear, towards
उप:
TypeIndeclinable
Rootउप (उपसर्ग/अव्यय)
ब्रह्माणिsacred formulations, hymns
ब्रह्माणि:
कर्म
TypeNoun
Rootब्रह्मन्- (प्रातिपदिक)
ससृजे(he) has sent forth / produced
ससृजे:
कर्तृ
TypeVerb
Rootसृज् (धातु)
वसिष्ठःVasiṣṭha
वसिष्ठः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootवसिष्ठ- (प्रातिपदिक; ऋषिनाम)
त्वाम्you (acc. sg.)
त्वाम्:
कर्म
TypePronoun
Rootयुष्मद्- (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
इत्indeed, just
इत्:
TypeIndeclinable
Rootइत् (निपात)
मेof me / to me
मे:
सम्बन्ध
TypePronoun
Rootअस्मद्- (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
गोपतिम्lord of cattle
गोपतिम्:
कर्म
TypeNoun
Rootगो-पति- (समास; प्रातिपदिक)
विश्वःall, every (one)
विश्वः:
कर्तृ
TypeAdjective
Rootविश्व- (प्रातिपदिक)
आहsaid
आह:
क्रिया
TypeVerb
Rootअह्/आह् (धातु ‘to say’) → आह (परस्मै)
नःof us, our
नः:
सम्बन्ध
TypePronoun
Rootअस्मद्- (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
इन्द्रःIndra
इन्द्रः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootइन्द्र- (प्रातिपदिक)
सुमतिम्good thought, favor
सुमतिम्:
कर्म
TypeNoun
Rootसु-मति- (समास; प्रातिपदिक)
गन्तुlet (him) come
गन्तु:
क्रिया
TypeVerb
Rootगम् (धातु)
अच्छtowards, to
अच्छ:
TypeIndeclinable
Rootअच्छ (अव्यय)