HomeRig VedaMandala 7Sukta 18Mantra 12
Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 12

Sukta 7.18

Rishi: Vasiṣṭha (traditionally)
Devata: Indra (vajrabāhuḥ)
Chandas: Triṣṭubh (probable)

अध श्रुतं कवषं वृद्धमप्स्वनु द्रुह्युं नि वृणग्वज्रबाहुः । वृणाना अत्र सख्याय सख्यं त्वायन्तो ये अमदन्ननु त्वा ॥

अध॑ श्रु॒तं क॒वषं॑ वृ॒द्धम॒प्स्वनु॑ द्रु॒ह्युं नि वृ॑ण॒ग्वज्र॑बाहुः । वृ॒णा॒ना अत्र॑ स॒ख्याय॑ स॒ख्यं त्वा॒यन्तो॒ ये अम॑द॒न्ननु॑ त्वा ॥

ádha śrutáṃ kaváṣaṃ vṛ́ddham apsv ánu druhyúṃ ní vṛṇag vájrabāhuḥ | vṛṇānā́ atra sakhyā́ya sakhyáṃ tvāyánto yé ámadann ánu tvā ||

Then the thunder-armed chose out Druhyu in the waters, and cast down the famed old Kavaṣa. Here, choosing friendship for friendship, they came to you; those who delighted followed after you in the wake of your force.

अध॑ । श्रु॒तम् । क॒वष॑म् । वृ॒द्धम् । अ॒प्ऽसु । अनु॑ । द्रु॒ह्युम् । नि । वृ॒ण॒क् । वज्र॑ऽबाहुः । वृ॒णा॒नाः । अत्र॑ । स॒ख्याय॑ । स॒ख्यम् । त्वा॒ऽयन्तः॑ । ये । अम॑दन् । अनु॑ । त्वा॒ ॥अध । श्रुतम् । कवषम् । वृद्धम् । अप्सु । अनु । द्रुह्युम् । नि । वृणक् । वज्रबाहुः । वृणानाः । अत्र । सख्याय । सख्यम् । त्वायन्तः । ये । अमदन् । अनु । त्वा ॥adha | śrutam | kavaṣam | vṛddham | ap-su | anu | druhyum | ni | vṛṇak | vajra-bāhuḥ | vṛṇānāḥ | atra | sakhyāya | sakhyam | tvāyantaḥ | ye | amadan | anu | tvā

अधthen, thereupon
अध:
सम्बन्ध/वाक्योपक्रम (निपात)
TypeIndeclinable
Rootअध (avyaya)
श्रुतम्heard of, renowned
श्रुतम्:
कर्म (वृणग् इत्यस्य) / विशेषण
TypeAdjective/Participle
Rootश्रु (धातु) → श्रुत (कृदन्त)
कवषम्Kavaṣa (a person)
कवषम्:
कर्म (नि वृणग्) / लक्ष्य
TypeNoun (Proper name)
Rootकवष (प्रातिपदिक)
वृद्धम्grown, aged, increased
वृद्धम्:
कर्म-विशेषण
TypeAdjective/Participle
Rootवृध् (धातु) → वृद्ध (कृदन्त)
अप्सुin the waters
अप्सु:
अधिकरण
TypeNoun
Rootअप् (प्रातिपदिक) बहुवचन-स्थानिक
अनुalong, following
अनु:
क्रियाविशेषण (अनुगमन)
TypeIndeclinable
Rootअनु (avyaya)
द्रुह्युम्Druhyu (person/tribal ancestor)
द्रुह्युम्:
कर्म (नि वृणग्) / लक्ष्य
TypeNoun (Proper/Tribal name)
Rootद्रुह्यु (प्रातिपदिक; जन/पुरुषनाम)
निdown, in, firmly
नि:
क्रियाविशेषण (उपसर्ग)
TypeIndeclinable
Rootनि (avyaya)
वृणक्chose, selected
वृणक्:
क्रिया
TypeVerb
Rootवृज्/वृण् (धातु: वृणक्ति = चुनाति/वरणे)
वज्रबाहुःthe one whose arm is (like) a vajra; Indra
वज्रबाहुः:
कर्तृ
TypeNoun/Epithet
Rootवज्र-बाहु (समास: षष्ठी-तत्पुरुष/कर्मधारय; प्रातिपदिक)
वृणानाःchoosing, selecting
वृणानाः:
कर्तृ (ये इत्यस्य विशेषण)
TypeParticiple
Rootवृ (धातु: वरणे) → वृणान (शतृ/शानच् वर्तमान कृदन्त)
अत्रhere
अत्र:
अधिकरण
TypeIndeclinable
Rootअत्र (avyaya)
सख्यायfor friendship
सख्याय:
सम्प्रदान (उद्देश्य/हित)
TypeNoun
Rootसख्य (प्रातिपदिक)
सख्यम्friendship, alliance
सख्यम्:
कर्म (वृणानाः/वृणक् इत्यर्थे) अथवा उद्देश्य-रूपेण
TypeNoun
Rootसख्य (प्रातिपदिक)
त्वायन्तःgoing to you, coming to you
त्वायन्तः:
कर्तृ (ये)
TypeParticiple
Rootत्वा-यन्त (कृदन्त; √या/यम्?; वैदिक विशेषरूप: त्वा + यन्त = त्वाम्-गच्छन्तः/त्वाम्-अनुगच्छन्तः)
येwho (those who)
ये:
कर्तृ
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
अमदन्rejoiced, were exhilarated
अमदन्:
क्रिया
TypeVerb
Rootमद् (धातु: हर्षे/मदे)
अनुafter, along
अनु:
क्रियाविशेषण
TypeIndeclinable
Rootअनु (avyaya)
त्वाyou
त्वा:
कर्म/अनु-सम्बन्ध (अनुगमनस्य लक्ष्य)
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम)