HomeRig VedaMandala 7Sukta 104Mantra 11
Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 11

Sukta 7.104

Rishi: Vasiṣṭha (traditional)
Devata: Devas (collective), within the Indra-Soma protective sequence
Chandas: Triṣṭubh

परः सो अस्तु तन्वा तना च तिस्रः पृथिवीरधो अस्तु विश्वाः । प्रति शुष्यतु यशो अस्य देवा यो नो दिवा दिप्सति यश्च नक्तम् ॥

प॒रः सो अ॑स्तु त॒न्वा॒३॒॑ तना॑ च ति॒स्रः पृ॑थि॒वीर॒धो अ॑स्तु॒ विश्वा॑: । प्रति॑ शुष्यतु॒ यशो॑ अस्य देवा॒ यो नो॒ दिवा॒ दिप्स॑ति॒ यश्च॒ नक्त॑म् ॥

paráḥ só astu tanvā́ tanā́ ca tisráḥ pṛthivī́r adhó astu víśvāḥ | práti śuṣyatu yáśo asya devā́ yó no divā́ dípsati yáś ca náktam ||

Let him be far away, in body and in continuance; let all the three earth-levels be beneath him. Let his glory dry up, O gods—whoever seeks to steal from us by day or by night.

प॒रः । सः । अ॒स्तु॒ । त॒न्वा॑ । तना॑ । च॒ । ति॒स्रः । पृ॒थि॒वीः । अ॒धः । अ॒स्तु॒ । विश्वाः॑ । प्रति॑ । शु॒ष्य॒तु॒ । यशः॑ । अ॒स्य॒ । दे॒वाः॒ । यः । नः॒ । दिवा॑ । दिप्स॑ति । यः । च॒ । नक्त॑म् ॥परः । सः । अस्तु । तन्वा । तना । च । तिस्रः । पृथिवीः । अधः । अस्तु । विश्वाः । प्रति । शुष्यतु । यशः । अस्य । देवाः । यः । नः । दिवा । दिप्सति । यः । च । नक्तम् ॥paraḥ | saḥ | astu | tanvā | tanā | ca | tisraḥ | pṛthivīḥ | adhaḥ | astu | viśvāḥ | prati | śuṣyatu | yaśaḥ | asya | devāḥ | yaḥ | naḥ | divā | dipsati | yaḥ | ca | naktam

परःfar away, distant
परः:
विशेषणम् (कर्ता-सम्बन्धे)
TypeAdjective
Rootपर (प्रातिपदिक)
सःhe, that one
सः:
कर्तृ (अस्तु इत्यस्य)
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
अस्तुlet (him) be
अस्तु:
क्रिया
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
तन्वाwith (his) body
तन्वा:
करणम् (सह/सहितार्थे—‘with his body’)
TypeNoun
Rootतनू (प्रातिपदिक)
तनाin person; bodily
तना:
सम्बन्ध/प्रकार (पुनरुक्ति-बलम्: ‘in person, bodily’)
TypeIndeclinable
Rootतना (अव्यय)
and
:
समुच्चय
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
तिस्रःthree
तिस्रः:
विशेषणम् (पृथिवीः इत्यस्य)
TypeAdjective (Numeral)
Rootत्रि (संख्या-प्रातिपदिक)
पृथिवीःearths, worlds
पृथिवीः:
कर्तृ (अस्तु इत्यस्य—द्वितीय-वाक्ये)
TypeNoun
Rootपृथिवी (प्रातिपदिक)
अधःbelow, downward
अधः:
अधिकारण (स्थानवाचकः)
TypeIndeclinable
Rootअधस्/अधः (अव्यय)
अस्तुlet (them) be
अस्तु:
क्रिया
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
विश्वाःall
विश्वाः:
विशेषणम् (पृथिवीः इत्यस्य)
TypeAdjective
Rootविश्व (प्रातिपदिक)
प्रतिback, in return; against
प्रति:
प्रत्यवस्थान/दिशा (क्रियाविशेषणम्)
TypeIndeclinable
Rootप्रति (उपसर्ग/अव्यय)
शुष्यतुlet (it/he) wither, dry up
शुष्यतु:
क्रिया
TypeVerb
Rootशुष् (धातु)
यशःfame, glory, renown
यशः:
कर्तृ (शुष्यतु इत्यस्य)
TypeNoun
Rootयशस् (प्रातिपदिक)
अस्यof him
अस्य:
सम्बन्ध (षष्ठी)
TypePronoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
देवाःO gods
देवाः:
सम्बोधन/सम्बन्ध (हे देवाः—आह्वानार्थः)
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
यःwho
यः:
कर्तृ (दिप्सति इत्यस्य)
TypePronoun (Relative)
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
नःof us, our
नः:
सम्बन्ध (षष्ठी—‘of us/our’)
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
दिवाby day
दिवा:
अधिकारण (कालवाचकः—‘by day’)
TypeNoun (used adverbially)
Rootदिव्/द्यौ (प्रातिपदिक)
दिप्सतिseeks to harm, intends to injure
दिप्सति:
क्रिया
TypeVerb
Rootदिप्स् (धातु; desiderative stem from दभ्/दिप् tradition: ‘to harm, injure’)
यःand who
यः:
कर्तृ (दिप्सति इत्यस्य—अनुवृत्तिः)
TypePronoun (Relative)
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
and
:
समुच्चय
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
नक्तम्by night
नक्तम्:
अधिकारण (कालवाचकः—‘by night’)
TypeIndeclinable
Rootनक्तम् (अव्यय)