Mantra 2
Sukta 7.102
Rishi: Vasiṣṭha
Devata: Parjanya
Chandas: Gāyatrī
Samhita Patha (Devanagari)
यो गर्भमोषधीनां गवां कृणोत्यर्वताम् । पर्जन्यः पुरुषीणाम् ॥
Samhita Patha (IAST)
यो गर्भ॒मोष॑धीनां॒ गवां॑ कृ॒णोत्यर्व॑ताम् । प॒र्जन्य॑: पुरु॒षीणा॑म् ॥
Transliteration
yó gárbham óṣadhīnām gávāṃ kṛṇóty árvatām | parjányáḥ puruṣī́ṇām ||
Translation
Parjanya—rich in abundance—who forms the embryo of the plants, of the cows, and of the steeds.
Padapatha (Word Analysis)
यः । गर्भ॑म् । ओष॑धीनाम् । गवा॑म् । कृ॒णोति॑ । अर्व॑ताम् । प॒र्जन्यः॑ । पु॒रु॒षीणा॑म् ॥यः । गर्भम् । ओषधीनाम् । गवाम् । कृणोति । अर्वताम् । पर्जन्यः । पुरुषीणाम् ॥yaḥ | garbham | oṣadhīnām | gavām | kṛṇoti | arvatām | parjanyaḥ | puruṣīṇām
Word by Word
यःwho (he who)
यः:
Kartā (सम्बन्ध-कर्ता; यः = ‘who’ referring to the agent)
TypePronoun
Rootयद्- (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
गर्भम्embryo; seed; germ
गर्भम्:
Karma
TypeNoun
Rootगर्भ- (प्रातिपदिक)
ओषधीनाम्of the plants/herbs
ओषधीनाम्:
Ṣaṣṭhī-sambandha (genitive relation to गर्भम्)
TypeNoun
Rootओषधि- (प्रातिपदिक)
गवाम्of the cows
गवाम्:
Ṣaṣṭhī-sambandha (genitive relation to गर्भम्)
TypeNoun
Rootगो- (प्रातिपदिक)
कृणोतिmakes; forms; produces
कृणोति:
(क्रिया) — takes कर्म ‘गर्भम्’
TypeVerb
Rootकृ- (धातु)
अर्वताम्of the horses/steeds
अर्वताम्:
Ṣaṣṭhī-sambandha (genitive relation to गर्भम्)
TypeNoun
Rootअर्वत्- (प्रातिपदिक)
पर्जन्यःParjanya (Rain-god)
पर्जन्यः:
Kartā (explicit subject apposition to यः)
TypeNoun (proper)
Rootपर्जन्य- (प्रातिपदिक; देवता-नाम)
पुरुषीणाम्of women
पुरुषीणाम्:
Ṣaṣṭhī-sambandha (genitive relation to गर्भम्)
TypeNoun
Rootपुरुषी- (प्रातिपदिक)