HomeRig VedaMandala 6Sukta 75Mantra 16
Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 16

Sukta 6.75

Rishi: Bharadvāja (Bārhaspatya) tradition
Devata: Arrow (Śaravyā/Iṣu) empowered by Brahman (sacred word)
Chandas: Anuṣṭubh-like (short)

अवसृष्टा परा पत शरव्ये ब्रह्मसंशिते । गच्छामित्रान्प्र पद्यस्व मामीषां कं चनोच्छिषः ॥

अव॑सृष्टा॒ परा॑ पत॒ शर॑व्ये॒ ब्रह्म॑संशिते । गच्छा॒मित्रा॒न्प्र प॑द्यस्व॒ मामीषां॒ कं च॒नोच्छि॑षः ॥

áva-sṛṣṭā párā pata śáravye bráhma-saṃśite | gácchāmitrā́n prá padyasva mā́mīṣāṃ káṃ canócchiṣaḥ ||

Released, fly forth far away, O Arrow, sharpened by the sacred Word. Go to the hostile ones, fall upon them—do not leave of them anyone at all; but spare me from your remainder.

अव॑ऽसृष्टा । परा॑ । प॒त॒ । शर॑व्ये । ब्रह्म॑ऽसंशिते । गच्छ॑ । अ॒मित्रा॑न् । प्र । प॒द्य॒स्व॒ । मा । अ॒मीषा॑म् । कम् । च॒न । उत् । शि॒षः॒ ॥अवसृष्टा । परा । पत । शरव्ये । ब्रह्मसंशिते । गच्छ । अमित्रान् । प्र । पद्यस्व । मा । अमीषाम् । कम् । चन । उत् । शिषः ॥ava-sṛṣṭā | parā | pata | śaravye | brahma-saṃśite | gaccha | amitrān | pra | padyasva | mā | amīṣām | kam | cana | ut | śiṣaḥ

अवसृष्टाreleased, let loose
अवसृष्टा:
कर्तृ-विशेषणम् (शरव्येः)
TypeParticiple (Adjectival)
Rootअव-√सृज् (सृजति) / क्त-प्रत्यय
पराaway, forth
परा:
क्रियाविशेषणम्
TypeIndeclinable
Rootपरा (उपसर्ग/अव्यय)
पतfly!
पत:
क्रिया
TypeVerb
Root√पत् (पतति)
शरव्येO arrow (missile)
शरव्ये:
सम्बोधन
TypeNoun
Rootशरव्य (प्रातिपदिक)
ब्रह्मसंशितेO (arrow) sharpened/tempered by sacred formula (brahman)
ब्रह्मसंशिते:
सम्बोधन-विशेषणम् (शरव्येः)
TypeAdjective (vocative epithet)
Rootब्रह्मन् + सम्-√शा/शि (सं-शित ‘sharpened’) (समासः: ब्रह्म-सम्-शित)
गच्छgo!
गच्छ:
क्रिया
TypeVerb
Root√गम् (गच्छति)
अमित्रान्enemies
अमित्रान्:
कर्म
TypeNoun
Rootअमित्र (प्रातिपदिक)
प्रforth, forward
प्र:
क्रियाविशेषणम्
TypeIndeclinable
Rootप्र (उपसर्ग/अव्यय)
पद्यस्वfall upon, rush at
पद्यस्व:
क्रिया
TypeVerb
Rootप्र-√पद् (पद्यते) / आत्मनेपद
माdo not
मा:
क्रियानिषेधक
TypeIndeclinable
Rootमा (अव्यय-निषेध)
इषाम्of the arrows
इषाम्:
सम्बन्ध (षष्ठी)
TypeNoun
Rootइषु (प्रातिपदिक)
कम्any (one), anything
कम्:
कर्म (उच्छिषः इत्यस्य)
TypePronoun
Rootक (किम्-प्रातिपदिक)
and
:
समुच्चय
TypeIndeclinable
Root
not
:
क्रियानिषेधक
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय-निषेध)
उच्छिषःremain over, be left (behind)
उच्छिषः:
क्रिया
TypeVerb
Rootउद्-√शिष् (शेषणे) / लोट्