Mantra 12
Sukta 6.75
Rishi: Bharadvāja (Bārhaspatya) tradition
Devata: Ṛjīta (rectifying power); Soma; Aditi
Chandas: Anuṣṭubh-like cadence (shorter verse; likely not Triṣṭubh here)
Samhita Patha (Devanagari)
ऋजीते परि वृङ्धि नोऽश्मा भवतु नस्तनूः । सोमो अधि ब्रवीतु नोऽदितिः शर्म यच्छतु ॥
Samhita Patha (IAST)
ऋजी॑ते॒ परि॑ वृङ्धि॒ नोऽश्मा॑ भवतु नस्त॒नूः । सोमो॒ अधि॑ ब्रवीतु॒ नोऽदि॑ति॒: शर्म॑ यच्छतु ॥
Transliteration
ṛ́jīte pári vṛṅdhi nó’śmā bhavatu nas tanū́ḥ | sómo ádhi bravītu nó’ditíḥ śárma yacchatu ||
Translation
O Straightener, encompass us—let the Stone become our body. Let Soma speak within us; let Aditi grant us peace and shelter.
Padapatha (Word Analysis)
ऋजी॑ते । परि॑ । वृ॒ङ्धि॒ । नः॒ । अश्मा॑ । भ॒व॒तु॒ । नः॒ । त॒नूः । सोमः॑ । अधि॑ । ब्र॒वी॒तु॒ । नः॒ । अदि॑तिः । शर्म॑ । य॒च्छ॒तु॒ ॥ऋजीते । परि । वृङ्धि । नः । अश्मा । भवतु । नः । तनूः । सोमः । अधि । ब्रवीतु । नः । अदितिः । शर्म । यच्छतु ॥ṛjīte | pari | vṛṅdhi | naḥ | aśmā | bhavatu | naḥ | tanūḥ | somaḥ | adhi | bravītu | naḥ | aditiḥ | śarma | yacchatu
Word by Word
ऋजीतेO Ṛjīta (name of a deity/person invoked)
ऋजीते:
सम्बोधन
TypeNoun
Rootऋजीत (प्रातिपदिक; देव/व्यक्ति-नाम)
परिaround, all around
परि:
—
TypeIndeclinable
Rootपरि (उपसर्ग/अव्यय)
वृङ्धिincrease, strengthen
वृङ्धि:
क्रिया (आज्ञा) / कर्तृ-प्रेरणा
TypeVerb
Rootवृध् (धातु)
नःof us / for us
नः:
सम्प्रदान (हितार्थ) / सम्बन्ध
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम)
अश्माa stone; (here) a stone-like protection
अश्मा:
कर्तृ (भवतु-क्रियायाः) / विधेय
TypeNoun
Rootअश्मन् (प्रातिपदिक)
भवतुlet it be, may it become
भवतु:
क्रिया
TypeVerb
Rootभू (धातु)
नःfor us / our
नः:
सम्प्रदान (हितार्थ) / सम्बन्ध
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम)
तनूःbody, person (our body/person)
तनूः:
कर्तृ (भवतु-क्रियायाः) / विधेय
TypeNoun
Rootतनू (प्रातिपदिक)
सोमःSoma
सोमः:
कर्तृ (ब्रवीतु-क्रियायाः)
TypeNoun
Rootसोम (प्रातिपदिक)
अधिover, upon; in addition
अधि:
—
TypeIndeclinable
Rootअधि (उपसर्ग/अव्यय)
ब्रवीतुlet (him) speak, may (he) declare
ब्रवीतु:
क्रिया
TypeVerb
Rootब्रू (धातु)
नःto us
नः:
सम्प्रदान
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम)
अदितिḥAditi
अदितिḥ:
कर्तृ (यच्छतु-क्रियायाः)
TypeNoun
Rootअदिति (प्रातिपदिक)
शर्मshelter, protection, comfort
शर्म:
कर्म (यच्छतु-क्रियायाः)
TypeNoun
Rootशर्मन् (प्रातिपदिक)
यच्छतुlet (her) grant, bestow
यच्छतु:
क्रिया
TypeVerb
Rootयम् (धातु; ‘यच्छति’)