Mantra 7
Sukta 6.54
Rishi: Bharadvāja (Bārhaspatya) tradition
Devata: Pūṣan (implicit continuation of the hymn’s addressee)
Chandas: Triṣṭubh (probable; confirm in critical edition)
Samhita Patha (Devanagari)
माकिर्नेशन्माकीं रिषन्माकीं सं शारि केवटे । अथारिष्टाभिरा गहि ॥
Samhita Patha (IAST)
माकि॑र्नेश॒न्माकीं॑ रिष॒न्माकीं॒ सं शा॑रि॒ केव॑टे । अथारि॑ष्टाभि॒रा ग॑हि ॥
Transliteration
mā́kir néśan mā́kīṃ riṣan mā́kīṃ sáṃ śā́ri kévaṭe | áthā́riṣṭābhir ā́ gahi ||
Translation
Let none be lost, let none be harmed, let none be shattered in the crossing; then come to us with energies that are uninjured and intact.
Padapatha (Word Analysis)
माकिः॑ । नेश॑म् । माकी॑म् । रिष॑न् । माकी॑म् । सम् । शा॒रि॒ । केव॑टे । अथ॑ । अरि॑ष्टाभिः । आ । गा॒हि॒ ॥माकिः । नेशम् । माकीम् । रिषन् । माकीम् । सम् । शारि । केवटे । अथ । अरिष्टाभिः । आ । गाहि ॥mākiḥ | neśam | mākīm | riṣan | mākīm | sam | śāri | kevaṭe | atha | ariṣṭābhiḥ | ā | gāhi
Word by Word
माnot / do not
मा:
—
TypeIndeclinable
Rootमा (निषेध) अव्यय
किःanyone (someone)
किः:
Kartā
TypePronoun
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
नnot
न:
—
TypeIndeclinable
Rootन (निषेध) अव्यय
ईशत्may (he) rule / have power
ईशत्:
—
TypeVerb
Rootईश् (ईशते)
माnot
मा:
—
TypeIndeclinable
Rootमा (निषेध) अव्यय
किम्anything
किम्:
Karma
TypePronoun
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
रिषत्may (he) harm / injure
रिषत्:
—
TypeVerb
Rootरिष् (रिषति) / ऋष् (हिंसायाम्)
माnot
मा:
—
TypeIndeclinable
Rootमा (निषेध) अव्यय
किम्anything
किम्:
Karma
TypePronoun
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
सम्together / completely
सम्:
—
TypeIndeclinable
Rootसम् (उपसर्ग) अव्यय
शारिmay (he) crush / destroy
शारि:
—
TypeVerb
Rootशृ (शृणाति/शृणोति) / शॄ (हिंसायाम्) — वेदिक-रूप
केवटेO boatman / ferryman
केवटे:
Sambodhana
TypeNoun
Rootकेवट (प्रातिपदिक)
अथthen / now
अथ:
—
TypeIndeclinable
Rootअथ (अव्यय)
अरिष्टाभिःwith the unharmed (safe) [ones] / with the uninjured [helpers]
अरिष्टाभिः:
Karaṇa
TypeAdjective (used substantively) / Noun
Rootअरिष्टा (प्रातिपदिक) < अ-रिष्ट (न-हानिः) / ‘अरिष्ट’
आtowards / hither
आ:
—
TypeIndeclinable
Rootआ (उपसर्ग) अव्यय
गहिcome (hither)
गहि:
—
TypeVerb
Rootगम् (गच्छति)