HomeRig VedaMandala 6Sukta 52Mantra 15
Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 15

Sukta 6.52

Rishi: Bharadvāja (Bārhaspatya) tradition
Devata: Viśve Devāḥ (mighty gods across realms)
Chandas: Trishtubh (likely; needs verification)

ये के च ज्मा महिनो अहिमाया दिवो जज्ञिरे अपां सधस्थे । ते अस्मभ्यमिषये विश्वमायुः क्षप उस्रा वरिवस्यन्तु देवाः ॥

ये के च॒ ज्मा म॒हिनो॒ अहि॑माया दि॒वो ज॑ज्ञि॒रे अ॒पां स॒धस्थे॑ । ते अ॒स्मभ्य॑मि॒षये॒ विश्व॒मायु॒: क्षप॑ उ॒स्रा व॑रिवस्यन्तु दे॒वाः ॥

yé ke ca jmā́ mahíno áhīmāyā divó jajñiré apā́ṃ sadhásthe | té asmábhyam iṣáye víśvam ā́yuḥ kṣápa usrā́ varivasyantu devā́ḥ ||

Whatever mighty ones, free from the serpent’s illusion, were born of Heaven or in the seat of the Waters—may those gods widen for us the path for our increase: the whole span of life, the nights and the dawn-lights.

ये । के । च॒ । ज्मा । म॒हिनः॑ । अहि॑ऽमायाः । दि॒वः । ज॒ज्ञि॒रे । अ॒पाम् । स॒धऽस्थे॑ । ते । अ॒स्मभ्य॑म् । इ॒षये॑ । विश्व॑म् । आयुः॑ । क्षपः॑ । उ॒स्राः । व॒रि॒व॒स्य॒न्तु॒ । दे॒वाः ॥ये । के । च । ज्मा । महिनः । अहिमायाः । दिवः । जज्ञिरे । अपाम् । सधस्थे । ते । अस्मभ्यम् । इषये । विश्वम् । आयुः । क्षपः । उस्राः । वरिवस्यन्तु । देवाः ॥ye | ke | ca | jmā | mahinaḥ | ahi-māyāḥ | divaḥ | jajñire | apām | sadha-sthe | te | asmabhyam | iṣaye | viśvam | āyuḥ | kṣapaḥ | usrāḥ | varivasyantu | devāḥ

येwho (those who)
ये:
Kartā
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) → य-
केany / whoever
के:
Kartā
TypePronoun
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) → क-
and
:
TypeIndeclinable
Rootच (निपात)
ज्माeverywhere / always
ज्मा:
TypeIndeclinable
Rootज्मा (अव्यय; वैदिक)
महिनःthe great ones / mighty ones
महिनः:
Kartā
TypeNoun/Adjective
Rootमहिन् (प्रातिपदिक; ‘महान्/महिमा’)
अहिमायाpossessing serpent-like/ahi-like power (māyā)
अहिमाया:
Kartā
TypeAdjective
Rootअहि-माया (समास; माया- ‘कौशल/मायाशक्ति’)
दिवःfrom heaven / of heaven
दिवः:
Apādāna
TypeNoun
Rootदिव्/द्यौः (प्रातिपदिक: दिव्/द्यौ-)
जज्ञिरेwere born / have arisen
जज्ञिरे:
TypeVerb
Root√जन् (जनि)
अपाम्of the waters
अपाम्:
Adhikaraṇa (सम्बन्ध-आधारः)
TypeNoun
Rootअप् (प्रातिपदिक: अप्-)
सधस्थेin the common seat / in the abode
सधस्थे:
Adhikaraṇa
TypeNoun
Rootसधस्थ (प्रातिपदिक; ‘आसन/स्थान/सदन’)
तेthey
ते:
Kartā
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) → त-
अस्मभ्यम्to us
अस्मभ्यम्:
Sampradāna
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
इषयेfor nourishment / for refreshment
इषये:
Sampradāna
TypeNoun
Rootइषि (प्रातिपदिक; ‘इष्’ = बल/समृद्धि/आहार-दान)
विश्वम्all / the whole
विश्वम्:
Karma
TypeAdjective
Rootविश्व (प्रातिपदिक)
आयुःlife / lifetime
आयुः:
Karma
TypeNoun
Rootआयुस् (प्रातिपदिक)
क्षपःnights
क्षपः:
Karma
TypeNoun
Rootक्षप् (प्रातिपदिक; ‘रात्रि’)
उस्राःdawns / bright mornings
उस्राः:
Karma
TypeNoun/Adjective
Rootउस्र (प्रातिपदिक; ‘उषस्/प्रभात-प्रकाश’; वैदिक) अथवा ‘उसर’ (रश्मि/प्रभा)
वरिवस्यन्तुmay they grant wide space/favor / may they be gracious
वरिवस्यन्तु:
TypeVerb
Root√वरिवस् (Denom./causative-like: ‘सेवा/उपकार/विस्तार-दान’)
देवाःthe gods
देवाः:
Kartā
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)