Mantra 11
Sukta 6.52
Rishi: Bharadvāja (Bārhaspatya) tradition (Mandala 6 family book attribution)
Devata: Viśve Devāḥ / multiple deities invoked (Indra, Maruts, Tvaṣṭṛ, Mitra, Aryaman)
Chandas: Trishtubh (likely; Mandala 6 hymns predominantly Trishtubh—needs pada syllable verification)
Samhita Patha (Devanagari)
स्तोत्रमिन्द्रो मरुद्गणस्त्वष्टृमान्मित्रो अर्यमा । इमा हव्या जुषन्त नः ॥
Samhita Patha (IAST)
स्तो॒त्रमिन्द्रो॑ म॒रुद्ग॑ण॒स्त्वष्टृ॑मान्मि॒त्रो अ॑र्य॒मा । इ॒मा ह॒व्या जु॑षन्त नः ॥
Transliteration
stotrám índro marúdgaṇas tváṣṭṛmān mitró aryámā | imā́ havyā́ júṣanta naḥ ||
Translation
May Indra, the host of the Maruts, Tvaṣṭṛ the shaper, Mitra, and Aryaman accept with joy these offerings of ours—our inner oblations of aspiration and will.
Padapatha (Word Analysis)
स्तो॒त्रम् । इन्द्रः॑ । म॒रुत्ऽग॑णः । त्वष्टृ॑ऽमान् । मि॒त्रः । अ॒र्य॒मा । इ॒मा । ह॒व्या । जु॒ष॒न्त॒ । नः॒ ॥स्तोत्रम् । इन्द्रः । मरुत्गणः । त्वष्टृमान् । मित्रः । अर्यमा । इमा । हव्या । जुषन्त । नः ॥stotram | indraḥ | marut-gaṇaḥ | tvaṣṭṛ-mān | mitraḥ | aryamā | imā | havyā | juṣanta | naḥ
Word by Word
स्तोत्रम्hymn of praise
स्तोत्रम्:
Karma (of implied verb like ‘we offer/recite’)
TypeNoun
Rootस्तोत्र (स्तु- ‘to praise’ > स्तोत्र ‘praise-hymn’)
इन्द्रःIndra
इन्द्रः:
Kartā
TypeNoun (proper)
Rootइन्द्र (प्रातिपदिक)
मरुद्गणःthe troop of Maruts
मरुद्गणः:
Kartā
TypeNoun (collective)
Rootमरुत् + गण (समास: मरुद्-गण)
त्वष्टृमान्Tvaṣṭṛ-possessing / associated with Tvaṣṭṛ
त्वष्टृमान्:
Kartā (appositional epithet) / Viśeṣaṇa of a nominative subject
TypeAdjective (possessive)
Rootत्वष्टृ + मतुप् (त्वष्टृ-मान् ‘possessing Tvaṣṭṛ/connected with Tvaṣṭṛ’)
मित्रःMitra
मित्रः:
Kartā
TypeNoun (deity)
Rootमित्र (प्रातिपदिक)
अर्यमाAryaman
अर्यमा:
Kartā
TypeNoun (deity)
Rootअर्यमन् (प्रातिपदिक; nom. sg. अर्यमा)
इमाthese
इमा:
Karma
TypePronoun (demonstrative)
Rootइदम् (सर्वनाम)
हव्याoblations, offerings
हव्या:
Karma (object of ‘enjoy/accept’)
TypeNoun
Rootहव्य (√हु ‘to sacrifice/invoke’ > हव्य ‘oblation, offering’)
जुषन्तmay they accept / enjoy
जुषन्त:
(Verb) — action of the Kartā-s toward the Karma
TypeVerb
Root√जुष् (to enjoy, accept, be pleased)
नःfor us; our
नः:
Sampradāna (beneficiary, ‘for us’) / Genitive relation with the act
TypePronoun
Rootअस्मद् (enclitic pronoun)