Mantra 33
Sukta 6.45
Rishi: Bharadvāja Bārhaspatya
Devata: Indra (hymn frame) with explicit dānastuti for Bṛbu
Chandas: Triṣṭubh (probable)
Samhita Patha (Devanagari)
तत्सु नो विश्वे अर्य आ सदा गृणन्ति कारवः । बृबुं सहस्रदातमं सूरिं सहस्रसातमम् ॥
Samhita Patha (IAST)
तत्सु नो॒ विश्वे॑ अ॒र्य आ सदा॑ गृणन्ति का॒रव॑: । बृ॒बुं स॑हस्र॒दात॑मं सू॒रिं स॑हस्र॒सात॑मम् ॥
Transliteration
tát su no víśve aryá ā́ sadā́ gṛṇanti kā́ravaḥ | bṛbúṃ sahasra-dā́tamam sūríṃ sahasra-sā́tamam ||
Translation
Therefore all the noble ones continually sing for us: Bṛbu, the thousand-giver, the hero-lord who wins a thousandfold.
Padapatha (Word Analysis)
तत् । सु । नः॒ । विश्वे॑ । अ॒र्यः । आ । सदा॑ । गृ॒ण॒न्ति॒ । का॒रवः॑ । बृ॒बुम् । स॒ह॒स्र॒ऽदात॑मम् । सू॒रिम् । स॒ह॒स्र॒ऽसात॑मम् ॥तत् । सु । नः । विश्वे । अर्यः । आ । सदा । गृणन्ति । कारवः । बृबुम् । सहस्रदातमम् । सूरिम् । सहस्रसातमम् ॥tat | su | naḥ | viśve | aryaḥ | ā | sadā | gṛṇanti | kāravaḥ | bṛbum | sahasra-dātamam | sūrim | sahasra-sātamam
Word by Word
तत्that (deed/thing)
तत्:
Karma
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
सुwell; indeed
सु:
—
TypeIndeclinable
Rootसु (निपात/उपसर्ग)
नःof us; for us
नः:
Sampradāna
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
विश्वेall (people)
विश्वे:
Kartā
TypeAdjective (used substantively)
Rootविश्व (प्रातिपदिक)
अर्यःthe Arya; noble man
अर्यः:
Kartā
TypeNoun
Rootअर्य (प्रातिपदिक)
आtowards; unto
आ:
—
TypeIndeclinable
Rootआ (उपसर्ग)
सदाalways
सदा:
Adhikaraṇa
TypeIndeclinable
Rootसदा (अव्यय)
गृणन्तिthey sing/praise
गृणन्ति:
—
TypeVerb
Rootगृ (गृणाति) / √गॄ (स्तुति-गानयोः)
कारवःsingers; poets
कारवः:
Kartā
TypeNoun
Rootकारु (प्रातिपदिक)
बृबुम्Br̥bu (a patron)
बृबुम्:
Karma
TypeProper Noun
Rootबृबु (प्रातिपदिक; व्यक्तिनाम)
सहस्रदातमम्most giving a thousand (i.e., very munificent)
सहस्रदातमम्:
Karma
TypeAdjective
Rootसहस्र-दातम (प्रातिपदिक; बहुव्रीहि/तत्पुरुष-समासाधारित विशेषण)
सूरिम्patron; lord; benefactor
सूरिम्:
Karma
TypeNoun
Rootसूरि (प्रातिपदिक)
सहस्रसातमम्most winning a thousand; best giver of gains
सहस्रसातमम्:
Karma
TypeAdjective
Rootसहस्र-सातम (प्रातिपदिक; समासाधारित विशेषण)